Türk adalet sistemine uzun yıllar hizmet etmiş saygın bir hukukçu ve Türk siyasi hayatının tecrübeli isimlerinden biri olan Mustafa Nuri Okçuoğlu, cumhuriyetin inşası sürecinde kritik görevler üstlenmiş önemli bir şahsiyettir. 1891 yılında Kiğı'da dünyaya gözlerini açan Okçuoğlu, yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi bünyesinde başarıyla tamamlayarak mezun olmuş ve hukuk kariyerine adım atmıştır. Memleketi olan Kiğı'dan çıkıp ülkenin dört bir yanında hâkimlik ve cumhuriyet savcılığı yaptıktan sonra Yargıtay üyeliğine kadar yükselmiştir. Mesleki kariyerindeki bu büyük tecrübeyi daha sonra yasama alanına aktaran kıdemli hukukçu, Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında üç dönem boyunca milletvekili olarak Bingöl'ü temsil etmiştir. 2 Eylül 1971 tarihinde hayata gözlerini yuman Okçuoğlu, hem yargı dünyasında hem de siyaset sahnesinde dürüstlüğüyle iz bırakan seçkin devlet adamları arasındadır.
Adliye Teşkilatında Çekirdekten Yetişen Bir Hukuk İnsanı
Okçuoğlu'nun meslek hayatı, İstanbul'da aldığı nitelikli hukuk eğitimiyle şekillenmiştir. Nitekim kariyerine ilk basamaktan başlamıştır. Bu amaçla Beyoğlu Müddeî-i Umûmîliği Kalemi bünyesinde mülazımlık yaparak adliyedeki pratik işleyişi kavramıştır. Hemen ardından Beyoğlu İstintak Dairesi mülazımı olmuştur. Bu süreçte soruşturma esaslarına dair kritik tecrübeler edinmiştir. Genç hukukçu, İstanbul İstinaf Cünha Mahkemesi Zabıt Kâtipliği görevini de tamamlayarak yargılama aşamalarının idari boyutunu bizzat gözlemlemiştir.
Anadolu Yollarında Adalet Mücadelesi
İstanbul'daki staj ve hazırlık dönemlerinin ardından Anadolu'ya yönelen Okçuoğlu, adalet mekanizmasını taşrada tesis etmek için yoğun çaba göstermiş, bu süreçte pek çok farklı il ve ilçede başarıyla görev yapmıştır. İlk taşra görevi olarak Çernik Müddeî-i Umûmîliği unvanıyla cumhuriyet savcılığı yapmıştır. Memleketi olan Kiğı'ya dönerek Kiğı Bidâyet Mahkemesi Başkanlığı koltuğuna oturmuş ve burada bölgesel uyuşmazlıkların çözümünde adil bir yönetim sergilemiştir. Sonrasında Palu ve Beşiri bölgelerinde hâkimlik yaptı. Kararlı duruşuyla tanınan tecrübeli yargıç, Bayazit Cinayet Mahkemesi bünyesinde kritik ceza davalarına baktı. Ardından Elazığ Asliye Mahkemesi hâkimi olarak adaletin tecelli etmesi yönünde kararlar verdi. Bu üstün performansı sayesinde Bitlis ve Adana savcılıklarına getirildi.
Ağır Cezadan Yargıtay Üyeliğine Uzanış
Anadolu'daki başarılı hizmetlerinin ardından tekrar büyük merkezlerde görevlendirilen Mustafa Nuri Okçuoğlu, Gaziantep Ağır Ceza Mahkemesi Başkanlığı görevine getirilmiştir. Bu görevinde sergiledişi kararlılıkla adından söz ettiren hukukçu, daha sonra İstanbul 2. Ceza Başkanlığı makamını üstlenmiştir. Mesleki başarısı onu adliye müfettişliğine taşıdı. Türkiye genelinde müfettişlik yaparak adli kurumların denetlenmesi ve geliştirilmesinde aktif rol aldı. İstanbul'da adli hizmetlerine ara vermeden devam eden Okçuoğlu, sırasıyla Üsküdar Asliye Ceza Hâkimliği ve İstanbul Asliye Mahkemesi Hâkimliği görevlerinde bulunmuştur. Dönemin hassas yapısı içinde özel yetkiyle donatılmış olan İstanbul Milli Korunma Mahkemesi bünyesinde de hâkimlik görevini layıkıyla yürütmüştür. Son olarak mesleğinin zirvesine ulaştı. Bu benzersiz ve lekesiz kariyer, onu Türk yargı hiyerarşisinin en tepesindeki kurumlardan biri olan Yargıtay Üyeliğine taşımıştır.
Yasama Faaliyetleri ve Bingöl Milletvekilliği Dönemi
Uzun yıllar adliyede adalet dağıtan tecrübeli isim, hukuk sahasındaki engin birikimini bu kez siyaset alanına yansıtmayı amaçlamıştır. Yargıtay üyeliği vazifesini tamamladıktan sonra meclise girmeye hak kazanan Okçuoğlu, Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında yasama çalışmalarına başlamıştır. Seçmenlerin büyük desteğiyle meclise girdi. TBMM IX., X. ve XI. Dönem Bingöl Milletvekili olarak parlamentoda yerini almıştır. Üç dönem kesintisiz olarak sürdürdüğü milletvekilliği sürecince, Bingöl'ün gelişimi için çalışırken yasa yapım süreçlerinde de aktif rol üstlenmiştir. Devletine hem hakim hem de milletvekili olarak en üst düzeyde hizmet eden bu müstesna şahsiyet, evli ve beş çocuk babası olarak örnek bir aile reisi profili çizmiştir. 2 Eylül 1971 günü ebediyete intikal eden Mustafa Nuri Okçuoğlu, vatanına bağlılığı ve adalet idealiyle her zaman saygıyla anılmaktadır.