.jpg?width=640)
Rus-İsrailli milyarder iş insanı Mikhail Fridman, 21 Nisan 1964 yılında Ukrayna'nın Lviv kentinde doğmuştur. Boğa burcu olan ünlü girişimci, bugün 62 yaşındadır. Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından finans ve enerji alanında kurduğu köklü iş ortaklıklarıyla dönemin en nüfuzlu figürlerinden biri olmuştur. Yahudi kökeni sebebiyle Moskova'daki seçkin fizik okullarına kabul edilmeyen Fridman, eğitim hayatını Moskova Çelik ve Alaşımlar Enstitüsü'nde sürdürmüştür. Metalurji mühendisliği bölümünden 1986 yılında üstün başarıyla mezun olmuştur.
MISIS Yılları ve Girişimciliğe İlk Adımlar
Eğitim almak için Lviv'den Moskova'ya geçiş yapmıştır. Moskova Çelik ve Alaşımlar Enstitüsü'nden mezun olan Mikhail Fridman, enstitü yıllarında başlattığı ticari organizasyonlar ve cam temizliği gibi küçük girişimlerle iş hayatına adım atmıştır. Mezuniyetinin ardından kısa bir dönem mühendislik yapmıştır. Fakat Gorbaçov dönemindeki ekonomik serbestleşme süreciyle beraber tamamen ticaret sektörüne yönelmiştir. German Khan ve Alexey Kuzmichev ile güçlerini birleştirmiştir. Ortaklar, 1989 yılında Alfa-Eco firmasını hayata geçirmiştir. Bu girişim, gelecekte küresel bir güç haline gelecek olan Alfa Group konsorsiyumunun temelini oluşturmuştur.
Alfa-Bank ve Enerji Sektöründe TNK-BP Devrimi
Fridman, 1991 yılında Rusya'nın en büyük özel finans kuruluşlarından biri olan Alfa-Bank'ı kurarak sektörde devrim yapmıştır. Petr Aven ile ortaklık kurarak Alfa Group konsorsiyumunu petrol, telekomünikasyon, perakende ve finans gibi kritik sektörlerde devleştiren ünlü milyarder, 1990'lı yılların en güçlü isimlerinden biri haline gelmiştir. Enerji alanında da etkin rol oynamak isteyen oligark, TNK petrol şirketini holding bünyesine katmıştır. İngiltere merkezli petrol devi BP ile ortaklaşa kurulan TNK-BP şirketindeki CEO'luk ve yönetim kurulu başkanlğı görevleriyle küresel pazarda dikkatleri üzerine çekerek şirketini dünyanın en büyük özel petrol kuruluşlarından biri yapmıştır. Takvimler 2013 yılını gösterdiğinde bu devasa yapı Rosneft şirketine satılmış ve bu devir işleminden milyarlarca dolar gelir sağlanmıştır.
Küresel Yatırımlar, Indigo Çağı ve Hayırseverlik
Satış geliriyle Lüksemburg merkezli LetterOne adlı küresel yatırım şirketini aynı yıl faaliyete geçirmiştir. LetterOne markası altında telekomünikasyon, teknoloji ve perakende alanlarında çok yönlü yatırımlar gerçekleştirmeye devam etmiştir. Fridman'ın Lüksemburg merkezli devasa holdingi aracılığıyla yönettiği küresel yatırım ağında önemli başarılı markalar yer almaktadır.
- X5 Retail Group ile perakende yatırımları
- VEON ile telekomünikasyon atılımları
- Uber gibi ünlü teknoloji şirketlerine fon desteği
Yenilikçi iş modellerini benimseyen girişimci, ekonominin doğal kaynaklardan ziyade inovasyon odaklı olduğunu gösteren "Indigo Çağı" tezini savunmuştur. Ayrıca Genesis Philanthropy Group'un kurucu ortaklarından biri olarak Yahudi topluluklarına ve kültürel faaliyetlere büyük destekler vermiştir.
Yaptırımlar ve Kişisel Yaşamı
Rusya'nın 2022 yılında Ukrayna'yı işgal etmesiyle birlikte Avrupa Birliği ve İngiltere tarafından kısıtlayıcı yaptırımlarla karşı karşıya kalmıştır. Bu süreçte Alfa Group ve LetterOne şirketlerindeki resmi görevlerinden ayrıldığını açıklamıştır. Savaşın sonlanması için açık çağrılarda bulunmuş fakat uluslararası alandaki hukuki mücadelesinden kaçamamıştır. Kariyeri boyunca çeşitli yasal soruşturmalarla karşılaşan iş insanı hakkındaki davaların bir kısmı düşürülmüştür. İlk evliliğini Olga ile yapan ünlü girişimcinin Katia ve Larisa adında iki kızı bulunmaktadır. Daha sonra Oksana Ozhelskaya ile evlenen milyarderin bu ilişkisinden de iki çocuğu dünyaya gelmiştir. Uzun yıllar Moskova'da yaşadıktan sonra İngiltere'nin başkenti Londra'ya kalıcı olarak yerleşmiştir. Milyarder iş insanı, 13 milyar doları aşan servetinin tamamını ölümünün ardından hayır kurumlarına vasiyet etmiştir.