Mehmet Ali Beyhan, 1953 senesinde Malatya'da dünyaya gelen, Türk akademi dünyasına ve devlet bürokrasisine önemli hizmetlerde bulunmuş saygın bir tarihçidir. İlk ve orta öğrenimini memleketinde tamamlayan Beyhan, yükseköğrenim sürecinde adım attığı devlet arşivciliğiyle meslek hayatına yön vermiştir. Uzun yıllar hem arşiv araştırmacılığı hem de üniversite hocalığı yaparak Türk tarih yazımına katkı sağlayan akademisyen, özellikle yakınçağ tarihi ve kurum yöneticiliği alanındaki başarılarıyla adından söz ettirmiştir.
Eğitim Hayatı ve İlk Memuriyet Yılları
Eğitim hayatının ilk basamaklarını Yazıca İlkokulu'nda tırmanan Mehmet Ali Beyhan, ardından Malatya Atatürk Lisesi'nden mezun oldu. Tarihe duyduğu büyük ilgi sebebiyle İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü'ne girerek 1980 senesinde mezuniyetini aldı. Henüz üniversite son sınıf öğrencisi iken, 1979 yılında Başbakanlık Osmanlı Arşivi bünyesinde göreve başlayarak memuriyet hayatına adım attı. Burada tam 13 yıl çalıştı. Kurumdaki mesaisinin ardından 1987 yılında “Türk Arşivleri’nin Dünya Arşivleri Yeri Arasındaki Yeri ve Önemi” teziyle Başbakanlık Uzmanı oldu. Gençlik yıllarında edindiği bu birikim, onun ileride kaleme alacağı bilimsel çalışmalara sağlam bir zemin hazırlamıştır.
Akademik Yükseliş ve İdari Görevler
Arşivdeki tecrübesini akademik sahaya taşımak isteyen Beyhan, 1992 senesinde mezun olduğu İstanbul Üniversitesi Yakınçağ Tarihi Anabilim Dalı bünyesine Araştırma Görevlisi olarak geçiş yaptı. Kariyerindeki unvanlar kronolojik olarak listelenmiştir:
- 1995 yılında Yardımcı Doçent kadrosuna atanarak üniversitedeki eğitmenlik faaliyetlerine hız kazandırmıştır.
- 2002 senesinde Doçent unvanını almaya hak kazanarak yakınçağ tarihi uzmanlığını perçinlemiştir.
- 2009 yılında ise Profesörlük makamına terfi ederek bölümdeki en üst akademik unvana erişmiştir.
Akademik çalışmalarının yanı sıra idari görevlerde de sorumluluk üstlenen profesör, 7 Ekim 2012 tarihli ve 28434 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan karar doğrultusunda Atatürk Araştırma Merkezi başkanlığı görevine getirildi. Bu görevini 2019 yılına dek sürdürdü. Devlet kurumlarındaki idari sorumlulukları boyunca Türk tarih araştırmalarının gelişmesi yönünde aktif politikalar izlemiştir. Ayrıca, Türk Tarih Kurumu eski başkanı Metin Hülagü'nün istifasının ardından, 24 Haziran 2014 ile 5 Mart 2015 tarihleri arasında bu önemli kuruma da başkan vekili sıfatıyla başarıyla liderlik etti.