Mazhar Özkol, 1912 yılında Üsküp'te dünyaya gelen ve ömrünü Türk devlet hizmetine adayan seçkin bir diplomat, bürokrat ve siyasetçidir. Genç yaşta başladığı parlak eğitim hayatını hukuk ve iktisat alanında aldığı doktorayla taçlandıran Özkol, 24 Aralık 1984 tarihinde vefat edene dek ülkesine çok yönlü hizmetlerde bulunmuştur. Özellikle dış ilişkilerde ve iç ticarette üstlendiği kritik görevlerle cumhuriyet tarihinin bürokratik hafızasında önemli bir iz bırakmıştır.
Akademik Başarılar ve Bürokrasi Yılları
Eğitim hayatına Bursa Lisesi bünyesinde adım atan Özkol, başarılı yılların ardından yükseköğrenime başlamıştır. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni başarıyla bitirmiştir. Mezuniyetin ardından akademik merakını sınırların ötesine taşımıştır. Fransa'ya giderek Paris Hukuk Fakültesi bünyesinde amme hukuku ile iktisat dallarında doktora derecesi elde etmiştir. Bu derin akademik altyapı, onun devlet kademelerinde hızla yükselmesini sağlamıştır.
Mazhar Özkol, kariyeri boyunca ekonomi, ticaret ve yerel esnaf yapılanmaları gibi birbirinden farklı ve hayati alanlarda şu önemli idari sorumlulukları üstlenmiştir:
- Hazine Umum Müdürlüğü bünyesinde yürüttüğü şube müdürlüğü görevi,
- Ticaret Bakanlığı Teşkilatlandırma Umum Müdür Muavinliği makamı,
- İtalya'da gerçekleştirdiği Roma Ticaret Müşavirliği faaliyeti,
- Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) Umum Müdür Muavinliği sorumluluğu,
- İç Ticaret Umum Müdürlüğü yöneticiliği,
- Esnaf Teşekkülleri İlim Heyeti Üyeliği ile esnafın gelişimine sunduğu bilimsel katkılar,
- Yabancı Sermaye Komitesi bünyesindeki Umumi Katiplik görevi.
Siyasi Hayatı ve Kıbrıs Büyükelçiliği
Bürokrasideki engin tecrübesi, Mazhar Özkol'u siyaset sahnesinde de vazgeçilmez bir figür haline getirmiştir. 27 Mayıs döneminin ardından oluşturulan Kurucu Meclis bünyesinde Esnaf Teşekkülleri Temsilcisi olarak görev yapmıştır. 6 Ocak 1961 ile 25 Ekim 1961 tarihleri arasında bu mecliste yer alarak yeni anayasa çalışmalarına katkı sunmuştur. Aynı zamanda, 1961 yılı genel seçimlerinin hemen ardından Ticaret Bakanlığı Müsteşarlığı görevine atanarak yürütme organının en üst bürokratik kademesine gelmiştir.
Özkol'un başarıları yalnızca yurt içi ile sınırlı kalmamıştır. Kendisi, 1954 senesinden itibaren kesintisiz şekilde sürdürdüğü Birleşmiş Milletler Uyuşturucu Maddeler Komisyonu Türk Delegasyonu Başkanlığı vazifesini uluslararası alanda büyük bir ciddiyet ve başarıyla yürütmüştür. Türkiye'yi uluslararası arenada başarıyla temsil eden bu tecrübeli devlet adamı, da ha sonra diplomasi tarihimizin en kritik dönemlerinden birinde görev almıştır. 1964 ile 1966 yılları arasında Türkiye'nin Kıbrıs Büyükelçisi olarak Lefkoşa'da görev yapan Özkol, adadaki gergin sürecin yönetilmesinde aktif rol oynamıştır.
Özel hayatında evli ve iki çocuk babası olan seçkin diplomat, arkasında zengin bir devlet mirası bırakmıştır. Hukukçu kimliği, diplomatik vizyonu ve sarsılmaz çalışma ahlakıyla Türk bürokrasisinde örnek bir profil çizmiştir. Onun devlet organlarında attığı adımlar, geleceğin idarecileri için değerli bir rehber niteliğindedir.