Türkiye'nin yükseköğretim tarihindeki en önemli isimlerden biri olan akademisyen Kemal Güçlüol, 1935 yılında Bolu'nun Gerede ilçesinde dünyaya gelmiş ve ömrünü eğitim idealine adayarak 15 Ekim 2018 tarihinde Ankara'da hayata gözlerini yummuştur. İlk ve orta dereceli köy okullarındaki öğretmenlik yıllarından başlayarak iki ayrı üniversitenin kurucu rektörlüğüne kadar uzanan bu eşsiz serüven, onun Türk eğitim sistemine yaptığı büyük katkılarla şekillenmiştir. Akademik kariyerinin temellerini Amerika Birleşik Devletleri'nde atan Güçlüol, edindiği derin bilgi birikimini ülkesine dönerek Anadolu'daki öğrencilerine aktarmıştır. Kendisi, yetiştirdiği binlerce öğrenci ve kurduğu üniversitelerle eğitim tarihine adını altın harflerle yazdırmıştır. Yaşamı boyunca Türk eğitim sistemine ve bilim dünyasına katkı sunmak için çalışmıştır. Eğitim yöneticiliği alanında da her zaman son derece öncü bir rol oynamıştır.
Köy Okullarından Amerika'ya Uzanan Eğitim Yolculuğu
Kemal Güçlüol, yükseköğrenim hayatı için Amerika Birleşik Devletleri'ne yönelerek Northern Michigan University bünyesinde eğitim almaya başladı. Burada lisans ve yüksek lisans derecelerini tamamladı. Ardından Michigan State University'den doktora derecesi aldı. Yüksek lisans sonrasında doktorasını da tamamlayarak akademik yetkinliğini en üst düzeye ulaştırmıştır. Yurt dışındaki bu köklü akademik süreçlerin ardından Türkiye'ye dönen Güçlüol, mesleki kariyerine doğrudan halkın içinde başlamıştır. Çeşitli köy ilkokulları ile ortaokullarında öğretmenlik ve yöneticilik yaptı. Bu ilk tecrübeler, onun Türkiye'nin eğitim alanındaki temel gereksinimlerini sahada doğrudan gözlemlemesini sağladı. Anadolu'daki bu pratik çalışmalar, ilerideki akademik başarılarının sarsılmaz zeminini hazırlamıştır.
Akademik Yükseliş ve ODTÜ Yılları
Saha deneyimlerinin ardından akademik dünyaya adım atan Güçlüol, 1975 senesinde Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) kadrosuna dahil olmuştur. ODTÜ'deki çalışmalarıyla akademik basamakları hızla tırmanarak sırasıyla doçentlik ve profesörlük unvanlarını elde etmiştir. Üniversitede ders vermekle kalmayıp önemli yönetsel sorumluluklar üstlenmiştir. ODTÜ Eğitim Bilimleri Bölüm Başkanlığı görevini yürütmüş, ardından 1989 ile 1992 yılları arasında Eğitim Fakültesi Dekanlığı makamında bulunmuştur. ODTÜ'deki Bölüm Başkanlığı ve dekanlık görevleri süresince idari ve akademik koordinasyonu başarıyla yürütmüştür. Bu dönemde uluslararası alanda da çalışmalarını sürdüren profesör, Wisconsin Üniversitesi bünyesinde misafir öğretim üyesi olarak dersler vermiştir. ODTÜ'deki bu parlak dönemin öncesinde ve sonrasında farklı eğitim kurumlarına da katkı sunan Güçlüol, 1985-1988 yılları arasında Fırat Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Dekanı olarak hizmet vermiştir. Bu süreçte Anadolu'daki yükseköğretim standartlarının yükselmesi adına yoğun bir mesai harcamıştır. Fakülte dekanlığı süresince eğitim kalitesinin artırılmasına yönelik pek çok çalışmaya öncülük etmiştir. Fırat Üniversitesi'ndeki görevini tamamladıktan sonra tekrar kendi akademik sorumluluklarına odaklanmıştır.
Kurucu Rektörlük Dönemi ve Eğitim Mirası
Profesör Kemal Güçlüol'un kariyerindeki en belirgin başarılar, yeni kurulan üniversitelerin kurumsallaşma süreçlerinde üstlendiği liderlik rolleridir. Doğup büyüdüğü topraklar olan Bolu'da 1992 yılında kurulan Abant İzzet Baysal Üniversitesi'nin ilk rektörü olmuştur. Bu zorlu kurucu rektörlük görevini 1997 yılına kadar büyük bir özveriyle sürdürmüştür. Üniversitenin kurucu rektörü olarak kampüsün gelişimine ve akademik yapının oturmasına öncülük etmiştir. Bolu'daki rektörlük sürecinin ardından Ankara'ya dönerek Çankaya Üniversitesi'nin kuruluşunda yer aldı. Buradaki kurucu rektörlük vazifesini ise 1997 ile 2000 yılları arasında yürütmüştür. Çankaya Üniversitesi'nin kurucu rektörü olarak yeni bir yükseköğretim kurumunun temellerini atmıştır. Vakıf üniversitelerinin yönetim yapılarına dair önemli tecrübeler edinen Güçlüol, Türk yükseköğretimine yeni bir soluk getirmiştir. Emeklilik döneminde de eğitim dünyasından kopmayan Güçlüol, 2005 yılından itibaren Ufuk Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanı olarak akademik yaşantısına devam etmiş ve burada da uzun yıllar boyunca görev almıştır. Eğitim fakültesinin kurumsallaşması ve yeni nesil öğretmenlerin yetişmesi için son nefesine kadar çalışmıştır. Buradaki dekanlık göreviyle de son akademik çalışmalarını taçlandırmıştır. Yıllar boyunca edindiği tüm tecrübeyi yeni nesillere aktarmayı bir borç bilmiştir. Kendisi, geride son derece zengin bir akademik miras bırakmıştır. Eğitim dünyası onu daima minnetle anacaktır. Türk yükseköğretimine yön veren çalışmalarıyla, arkasında her daim anılacak büyük bir insan kaynağı bırakmıştır. Onun bıraktışı eserler yeni akademisyenlere yol göstermektedir.
Kemal Güçlüol'un kariyeri boyunca idari liderlik üstlendiği yükseköğretim kurumlarından bazıları şunlardır:
- Abant İzzet Baysal Üniversitesi Kurucu Rektörlüğü
- Çankaya Üniversitesi Kurucu Rektörlüğü
- Orta Doğu Teknik Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanlığı
- Ufuk Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanlığı