Kimdir?
James Augustine Aloysius Joyce, 2 Şubat 1882'de Dublin'de doğdu ve 13 Ocak 1941'de öldü. İrlandalı yazar, şair, öğretmen ve edebiyat eleştirmenidir. Modernist avangart akıma katkısı nedeniyle 20. yüzyılın en etkili yazarlarından biri sayılır. Ulysses (1922), Homeros'un Odisseia'sındaki bölümlerle paralellik kuran ve özellikle bilinç akışı olmak üzere çeşitli edebî tarzları kullanan bir dönüm noktasıdır. Diğer bilinen eserleri kısa öykü derlemesi Dublinliler (1914) ile Sanatçının Gençlik Portresi (1916) ve Finneganın Vahı (1939) romanlarıdır. Üç şiir kitabı, bir oyun, mektuplar ve zaman zaman gazetecilik yazıları da bulunur.
Gençliği ve yurtdışı yılları
Joyce, Dublin'de orta sınıf bir ailenin çocuğu olarak doğdu; babası John Stanislaus Joyce, annesi Mary Jane Murray Joyce'tur ve on çocuğun beşi hayatta kalmıştır. County Kildare'deki Cizvit Clongowes Wood Koleji'ne, kısa süre O'Connell Okulu'na, ardından Belvedere Koleji'ne devam etti. Babasının öngörülemeyen mali durumu yüzünden kaotik bir aile yaşamı olmasına rağmen başarılıydı ve 1902'de Dublin Üniversitesi Koleji'nden mezun oldu. 1904'te müstakbel eşi Nora Barnacle ile tanıştı ve birlikte Avrupa'ya taşındılar. Kısa süre Pula'da çalıştıktan sonra Trieste'ye yerleşti ve İngilizce eğitmenliği yaptı. Roma'da yazışma memuru olarak geçirdiği sekiz ay ve Dublin'e üç ziyaret dışında 1915'e kadar Trieste'de kaldı. Burada şiir kitabı Oda Müziği ile Dublinliler'i yayımladı ve Sanatçının Gençlik Portresi'ni The Egoist dergisinde seri olarak yayımlamaya başladı.
Ulysses ve son eserleri
Birinci Dünya Savaşı'nın büyük bölümünde Zürih'te yaşayıp Ulysses üzerinde çalıştı. 1920'de Paris'e taşındı ve 1940'a kadar birincil ikametgâhı burası oldu. Ulysses 1922'de Paris'te yayımlandı; müstehcen bulunduğu için Birleşik Krallık ve ABD'de yasaklandı, kopyalar kaçırıldı ve 1930'ların ortasına kadar korsan baskılar çıktı, sonunda yayın yasal hale geldi. Finneganın Vahı'na 1923'te başladı ve on altı yıl sonra 1939'da yayımladı. Nora ile 1931'de Londra'da sivil bir törenle evlendi. Fransa'nın Almanya tarafından işgali üzerine 1940'ta Zürih'e döndü ve 1941'de, 59. doğum gününe bir aydan kısa süre kala, ülser ameliyatı sonrasında öldü.
Mirası
Ulysses büyük edebiyat kitapları listelerinde sık sık üst sıralarda yer alır. Detaylara titizliği, iç monolog kullanımı, kelime oyunları ve geleneksel olay örgüsünü ve karakter gelişimini kökten dönüştürmesi birçok yazarı ve sanatçıyı etkiledi. Yetişkinlik hayatının büyük bölümünü yurtdışında geçirse de kurgusal evreni Dublin'i merkez alır. Joyce'a atfedilen bir sözde, Dublin'in kalbine inebilirse dünyanın tüm şehirlerinin kalbine inebileceğini, tikel olanın içinde evrensel olanın bulunduğunu söyler.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki James Joyce maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.