Hayatı ve eğitimi
Heinrich Krippel, 27 Eylül 1883'te Viyana'da doğdu. Sanat eğitimini Viyana Güzel Sanatlar Akademisi'nde Profesör Hemler'in atölyesinde tamamladı. Heykeltıraşlığın yanı sıra bakır oymacılığı ve illüstratörlük de yaptı. Daha çok portre, büst ve mezar taşı çalışmalarıyla tanındı. Birinci Dünya Savaşı'na topçu subayı olarak katıldı.
Türkiye'deki yılları
1925'te Türk hükûmetinin daveti üzerine, Atatürk anıtları yapmak amacıyla Türkiye'ye geldi ve 1938'e kadar on üç yıl boyunca burada kaldı. Maddeye göre Atatürk, sanatçıyı köşkte misafir etti ve hazırlanacak tüm heykeller için ona poz verdi. Krippel, heykel ve anıtların ön çalışmalarını ve taslaklarını Türkiye'de hazırladı. Bu taslaklardan çıkarılan kalıplar Viyana'daki atölyesinde üretildi, Viyana Birleşik Maden işletmelerinde bronza döküldü ve parçalar hâlinde Türkiye'ye getirilerek yerlerinde monte edildi.
Viyana'ya dönmeden önce, Ulus'ta Martin Elsaesser'in projelendirdiği Sümerbank binasında taştan bir Atatürk heykeli gerçekleştirdi. 1938'de yeniden Türkiye'ye gelebilme umuduyla Viyana'ya döndü; ancak İkinci Dünya Savaşı'nın başlaması nedeniyle bir daha dönemedi.
Başlıca eserleri
Bornova Sarı Köşk Atatürk Büstü (18 Haziran 1926) Türkiye'deki ilk çalışmalarındandır. Sarayburnu Atatürk Anıtı (3 Ekim 1926), İstanbul Belediyesi tarafından yaptırıldı ve Cumhuriyet ideolojisinin görselleştirilmesi yolunda atılan ilk adım olarak anılır. Konya Atatürk Anıtı 29 Ekim 1926'da açıldı; anıt yaptırma fikri ilk kez Konya'dan gelmişti.
Ankara Zafer Anıtı (24 Kasım 1927), Ulus Meydanı'nda Yeni Gün gazetesi sahibi Yunus Nadi Bey'in önderliğinde ve halkın katkılarıyla, hazineden para alınmadan yaptırıldı. Önce bir yarışma açıldı ve Krippel'in projesi beğenilerek uygulandı. Atatürk'ün başlangıçta sivil giyimli, ayakta bir cumhurbaşkanı olarak tasvir edilmesi düşünüldü; sonra fikir değişti ve mareşal üniformalı Gazi Mustafa Kemal, Sakarya adlı atının üzerinde bronzdan betimlendi. Kaidede, biri arkadaşını savaşa çağıran, biri düşmanı gözetleyen iki Mehmetçik figürü ile arkada mermi taşıyan Türk kadını figürü yer alır.
Onur Anıtı (15 Ocak 1931) bronzdan yapıldı; kaidesinde Atatürk'ün Samsun'a çıkış öyküsü betimlenmiştir ve atı şahlanmış hâlde gösterilmiştir. Büyük Utku Anıtı (24 Mart 1936), 1922 Başkumandanlık Savaşı anısına yapıldı ve Afyonkarahisar'ın simgesi hâline geldi.
Ölümü
Heinrich Krippel, 5 Nisan 1945'te Viyana'da, bir mide ameliyatının ardından öldü. Ankara'daki Zafer Anıtı'nın bulunduğu caddeye onun adı verilmiştir.
Benzer kişiler
- Erwin Schrödinger (Viyana Doğumlu)
- Johann Strauss II (Viyana Doğumlu)
- Arnold Schoenberg (Viyana Doğumlu)
- Johann Strauss I (Viyana Doğumlu)
- Alexander von Zemlinsky (Viyana Doğumlu)
- Alfred Adler (Viyana Doğumlu)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Heinrich Krippel maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.