Kimdir?
Emine Nazikeda Kadınefendi, 9 Ekim 1866'da Abhazya'da doğmuş ve 4 Nisan 1941'de Kahire'de ölmüştür. Sultan Vahdettin'in eşi ve Baş Kadınefendisidir; Abhaz asıllıdır. Osmanlı Devleti'ndeki son Baş Kadınefendi'dir. Padişah kızları Fatma Ulviye Sultan ve Rukiye Sabiha Sultan'ın annesidir.
Ailesi ve saraya gelişi
Abhazya'nın Tzebelda kasabasında doğdu. Abhaz Prensi Hasan Bey Marşania ile Prenses Fatma Horecan Aredba'nın kızıdır. Ailesi 93 Harbi'nde Abhazya'dan göç ederek Osmanlı Devleti'ne yerleşti. 1876'da kız kardeşleri Daryal ve Naciye, kuzenleri ve sütnineleriyle birlikte, Cemile Sultan'ın nedimelerinden olan halası Suzidil Hanım'ın yanına gönderildi. Sarayda Emine Nazikeda adını aldı ve Cemile Sultan'ın kızı Fatma Hanım Sultan'ın yoldaşı oldu; Fatma Sultan 1890'da öldü.
Evliliği
Sultan Vahdettin, onu görüp âşık olarak kardeşi Cemile Sultan'dan istedi. Cemile Sultan, Vahdettin'e üzerine eş almaması için yemin ettirdikten sonra nikâha izin verdi. Vahdettin 24, Emine Nazikeda 19 yaşındayken 8 Haziran 1885'te Ortaköy Sarayı'nda evlendiler. 1888'de doğan kızları Fenire Sultan birkaç hafta sonra öldü. 12 Eylül 1892'de Fatma Ulviye Sultan, 19 Nisan 1894'te Rukiye Sabiha Sultan doğdu. Bu doğumdan sonra doktorların başka çocuğu olamayacağını söylemesi üzerine Vahdettin, oğlu olması için eşinden izin alarak 8 Temmuz 1905'te Çengelköy Sarayı'nda Seniye İnşirah'la evlendi.
Baş Kadınefendilik
Eşinin 1918'de padişah olmasıyla Osmanlı Devleti'nin son Baş Kadınefendisi oldu. Beş nedimesi vardı; baş nedimesi dayısı Prens Halil Aredba'nın kızı Rumeysa Aredba'ydı. Vahdettin yurdu terk edince eşleri ve haremdeki kadınlar Ortaköy'deki Feriye Sarayı'na nakledildi. Emine Nazikeda önce kızının yanına yerleşti, sonra Feriye Sarayı'na gidip oradaki kadınların durumu düzelene kadar şartlarının iyileştirilmesini sağladı.
Sürgün yılları ve ölümü
3 Mart 1924'te 431 sayılı kanunla Osmanoğlu hanedan üyeleri yurt dışına sürülünce, Vahdettin'in ikinci eşi Müveddet, baş nedimesi Rumeysa Hanım, harem ağaları ve iki kamyon eşyayla San Remo'daki villaya yerleşti. Vahdettin'in ölümünden sonra Monte Carlo'da kızı Fatma Ulviye Sultan'la ev tuttu. 1929'da Fransa'nın Menton şehrinde bir süre kaldı, sonra Kahire'ye yerleşti. 4 Nisan 1941'de öldü ve Abbasiye Mezarlığı'na gömüldü.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Emine Nazikeda Kadınefendi maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.