Türk tiyatrosunun, sinemasının ve seslendirme dünyasının en karizmatik simalarından biri olan Cüneyt Türel, yarım asrı aşan sanat hayatı boyunca sahnede devleşen adımlarla yürümüştür. 1942 yılında İstanbul'da dünyaya gözlerini açan usta sanatçı, 1 Mayıs 2012'de yine doğduğu şehirde hayata gözlerini yummuştur. Kendine has asil ses tonu, büyüleyici sahne duruşu ve üstün oyunculuk kabiliyetiyle tanınan büyük usta, tiyatroyu sadece bir meslek değil, adeta tüm varlığıyla benimsediği ve hayat verdiği kutsal bir yaşam biçimi haline dönüştürmüştür. Türk kültür hayatında silinmez izler bırakan sanatçı, hem canlandırdığı karakterlerle hem de yönettiği eserlerle geniş kitlelerin kalbinde taht kurmuştur.
Sahne Tozuyla Tanışma ve İlk Yıllar
Cağaloğlu'nun tarihi atmosferinde, İstanbul Erkek Lisesi sıralarında okurken tiyatro aşkı içine düşmüştür. A Milli Futbol Takımı'nın eski teknik direktörlerinden Metin Türel'in kardeşi olan genç Cüneyt, sahneye ilk adımını henüz on altı yaşındayken, 1958 yılında atmıştır. Bu ilk heyecan Yeşil Sahne'de amatörce filizlenmiş, bir yıl sonra ise Gençlik Tiyatrosu'nda şekil bulmuştur. Sanatçı, ünlü mizahçı Oğuz Aral'nın kurduğu grupta pantomim çalışarak beden dilinin sınırlarını zorlamıştır. Ardından İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü'nde yükseköğrenimini tamamlamıştır. Üniversite yıllarında katıldığı Türk Talebe Birliği Gençlik Tiyatrosu, ona konservatuvar düzeyinde nitelikli bir iç eğitim kazandırmıştır.
Henüz lise sıralarındayken Müsahipzade Celal'in "Kafes Arkası" oyunuyla yurt dışına açılmıştır. Almanya'da düzenlenen prestijli Erlangen Festivali'nde boy göstermiş, oradan İtalya'daki Messina Festivali'ne geçerek yeteneğini sergilemiştir. Profesyonelliğe geçişi ise 1963 yılında gerçekleşmiştir. Sanata olan tutkusunu fark eden yakın dostu Tuncel Kurtiz'in yoğun teşvikleri ve yönlendirmesiyle, o dönemin en prestijli topluluklarından biri kabul edilen Gülriz Sururi - Engin Cezzar Tiyatrosu kadrosuna dahil olmayı başarmıştır. Burada Rus yazar Leonid Andreyev'in "Aklın Oyunu" adlı piyesinde sahne alarak profesyonel tiyatro hayatına resmen merhaba demiştir. Kısa bir süre Lale Oraloğlu Tiyatrosu'nda da çalışarak deneyimini zenginleştirmiştir.
Şehir Tiyatroları ve Aksanat Dönemi
1965 yılı, Cüneyt Türel'in sanat yaşamında büyük bir dönüm noktasını temsil eder. Moliere'in ölümsüz eseri "Cimri" ile kapısından girdiği İstanbul Şehir Tiyatroları, tam otuz yıl boyunca onun sanatsal yuvası olmuştur. Sahnelediği ve başrolünü üstlendiği dev yapımlar, Türk tiyatro tarihinin altın sayfalarına yazılmıştır. Başarıları sadece oyunculukla sınırlı kalmamış, yönetmen koltuğunda da harikalar yaratmıştır. Sanatçının hem yönetip hem de oynadığı bazı önemli tiyatro oyunları şunlardır:
- Deli Bal (Yönetmen ve Oyuncu)
- Küçük Prens (Yönetmen)
- Ayak Bacak Fabrikası (Yönetmen ve Oyuncu)
- Vanya Dayı (Oyuncu)
- Tartuffe (Oyuncu)
Otuz yıllık büyük serüvenin ardından, 1995 yılında Şehir Tiyatroları'nden ayrılma kararı almıştır. Aynı yıl Tiyatro İstanbul bünyesinde sahnelenen "Sanat" adlı oyunda muhteşem bir performans ortaya koymuştur. Yine 1995 senesinde, Türk tiyatrosuna taze bir soluk getirmek amacıyla Işıl Kasapoğlu ve Tilbe Saran ile el ele vermıştir. Birlikte kurdukları Aksanat Prodüksiyon Tiyatrosu, 2007 yılındaki kapanışına kadar çağdaş tiyatronun en nitelikli adresi olmuştur. Sanatçı, bu özel tiyatronun perdelerini açtığı her oyunda sahne alarak izleyicisine duyduğu derin saygıyı göstermiştir.
Müzik dünyasında da tatlı bir sürpriz yapmıştır. 1975 yılında pop müziğin süperstarı Ajda Pekkan ile dillere pelesenk olan "Palavra Palavra" şarkısında düet yapmıştır. Şarkıdaki o meşhur, tok ve karizmatik konuşmalarıyla hafızalara kazınmıştır.
Uluslararası Sahne, Sinema ve Büyük Veda
Cüneyt Türel'in sanatsal dehası sınırları aşarak dünya sahnelerine taşınmıştır. Ünlü yönetmen Robert Wilson'ın imzasını taşıyan "Rumi" (In the Blink of the Eye) oyununda rol almıştır. Bu küresel proje kapsamında Atina, Varşova ve Ravenna gibi sanat merkezlerinde sahneye çıkmıştır. Sanatçı, 2009 yılının yaz aylarında İstanbul Tiyatro Festivali'nin gurur verici bir özel projesi kapsamında, dünya sinema ve tiyatrosunun efsanevi Fransız aktrisi Jeanne Moreau ile birlikte Rumeli Hisarı'nın büyüleyici atmosferinde aynı sahneyi paylaşarak tarihi bir performansa imza atmıştır. Amos Gitai'nin yönettiği bu tarihi oyundaki performansı ayakta alkışlanmıştır.
Sahnede sergilediği üstün performanslar ona pek çok kıymetli ödül kazandırmıştır. 1996 yılında "Abélard ve Héloise" oyunundaki performansıyla Avni Dilligil Tiyatro Ödülleri'nde En İyi Erkek Oyuncu seçilmiştir. 2000 yılında ise Bilge Karasu'nun "Sevilmek" eserindeki rolüyle tiyatronun en prestijli ödüllerinden olan Afife Jale Tiyatro Ödülü'nü kucaklamıştır. Sinema ve televizyonda da "Paranın Kiri", "Gülbeyaz", "Sıla" ve "Doktorlar" gibi sevilen yapımlarla seyirci karşısına çıkmıştır. Aynı zamanda "Hititler" ve "Mevlana: Aşkın Dansı" belgesellerine kadife sesiyle ruh katmıştır.
Nükhet Turhan ile olan evliliğinden Elif adında bir kız evlat sahibi olan büyük sanatçı, bir süredir mücadele ettiği amansız kanser hastalığına yenik düşerek 1 Mayıs 2012 tarihinde 70 yaşında Amerikan Hastanesi'nde aramızdan ayrılmıştır. Vefatı sırasında 18. Uluslararası İstanbul Tiyatro Festivali için "Elim Elinde" adlı gösteriyi hazırlamaktaydı. Bu festivalde kendisine verilmesi planlanan Onur Ödülü, ne yazık ki onun gıyabında takdim edilmiştir. Türk sanat dünyası, geride yeri doldurulamaz büyüklükte bir boşluk bırakan bu asil dev adamı her zaman sevgi, minnet ve derin bir saygıyla anmaya devam edecektir.