Türk basın dünyasının en önemli figürlerinden biri olan gazeteci, spor yöneticisi ve yazar Burhan Felek, 11 Mayıs 1889 tarihinde İstanbul'un tarihi semti Ücküdar'da dünyaya geldi. Hayatı boyunca hem spor hem de yazı alanında Türk toplumuna öncülük eden Felek, 4 Kasım 1982'de yine İstanbul'da hayata gözlerini yumdu. Genç yaşlardan itibaren yazın dünyasıyla bağ kuran ve sporun gelişimine katkı sağlayan aydın, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 1910 yılında mezun olarak mesleki altyapısını güçlendirdi. O, hem spor yöneticiliği hem de gazetecilikteki benzersiz başarılarıyla modern Türkiyenin sosyal gelişim sürecinde kilit bir rol oynamıştır.
Mezuniyetinin ardından üstlendiği başlıca meslekler şunlardır:
- Çeşitli liselerde öğretmenlik,
- Serbest avukatlık,
- Ticaret Vekaleti bünyesinde hukuk müşavirliği.
Spor Dünyasına Adanan Bir Ömür ve Teşkilatlanma Çalışmaları
Burhan Felek'in spora olan tutkusu çocukluk ve gençlik yıllarında başladı. İlk olarak güreş sporuyla ilgilenen Felek, ilerleyen yıllarda futbol ve atletizm branşlarına da ilgi duymaya yöneldi. Henüz 17 yaşındayken erkek kardeşiyle bir araya gelerek Anadolu İdman Yurdu'nun kuruluşunu gerçekleştirdi. Bu spor kulübünün ilk kadrolarında sol haf olarak sahaya çıktı ve futbolculuk kariyerini on iki yıl sürdürerek yirmi dokuz yaşında sonlandırdı. Anadolu İdman Yurdu'nun kuruluş süreci, dönemin şartları nedeniyle oldukça hareketli geçti. Kulübün tescillenmediği ilk dönemlerde sporcular, Felek'in evinde bir araya gelerek toplantılar düzenliyordu. Polislerin dikkatini çeken bu buluşmalar sorgulamalara neden oldu. Yapılan uyarılardan sonra dernekleşme sürecini resmiyete döken kulüp, 1908 yılında resmi olarak tescil edildi. Aktif futbolu bıraktıktan sonra idari kadrolarda yer alan Felek, 1918 senesinde kulübün başkanlık görevini üstlendi.
Spor dünyasındaki teşkilatlanma çalışmalarını kulüp düzeyinde bırakmayan Felek, 1923 yılında Ali Sami ve Yusuf Ziya ile birlikte Türk spor tarihinin ilk amatör örgütlenmesi olan Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı'nı kurdu. Bu çatı örgütün faaliyete geçmesiyle birlikte, spor branşlarının ülke genelinde kurumsallaşması hız kazandı. Anadolu İdman Yurdu da futbolun ötesine geçerek yüzme, kürek gibi su sporları ile atletizm dallarında faaliyet göstermeye başladı. İstanbul liglerinde 12 yıl boyunca zirve mücadelesi veren takımın başarısı, Felek'in spor yönetimine olan inancını pekiştirdi. Ayrıca Türkiye Millî Olimpiyat Komitesi'nin başkanlığını çok uzun yđllar yürüterek Türk sporunun uluslararası alanda temsil edilmesine katkı sağladı.
Basın Hayatındaki Yarım Asırlık İzler ve Şeyh-ül Muharririn Unvanı
Burhan Felek'in basın serüveni Donanma dergisinde başladı. Tasvir-i Efkâr bünyesinde 1918 yılında spor yazarı ve foto muhabiri olarak görev aldı.
Yazarın fıkra ve mizahi hikayelerini yayımladığı diğer yayın organları şunlardır:
- Vakit, Millet ve Yeni Ses gazeteleri,
- Tan gazetesi,
- Uzun yıllar yazılarını sürdürdüğü Milliyet gazetesi.
Yazarlık hayatının 29 yılını Cumhuriyet gazetesine adayan usta isim, buradaki köşesinde Türk basınına yön verdi. 1969 yılına gelindiğinde gazetecilikte 45 yılı geride bırakan yazar, ömrünün sonuna kadar köşe yazılarını Milliyet gazetesinde sürdürdü. Pazar günleri Recebin Kahvesi köşesinde mizah yazdı. Bu yazılar okuyucular tarafından büyük beğeniyle karşılandı. Yarım asrı aşan bu basın emeğinin sonucunda, 1974 yılında kendisine Türk basınının en prestijli unvanlarından biri olan Şeyh-ül Muharririn sıfatı layık görüldü. O dönemde dünyada en uzun süre gazetecilik yapan ve en yaşlı basın mensubu unvanını elinde bulunduran Felek, mesleki ahlakı, kalemi ve duruşuyla kendisinden sonra gelen nesillere örnek teşkil etti.
Anısını Yaşatan Eserler ve Toplumsal Mirası
Burhan Felek, yaşamı boyunca yürüttığü kamu hizmetleriyle İstanbul Gazeteciler Cemiyeti Başkanlığı gibi kurumlara liderlik etti. Hizmetlerinden ötürü adı birçok merkeze verildi.
Onun adını ve toplumsal mirasını yaşatan başlıca yapılar ile caddeler şunlardır:
- Ücküdar bölgesinde yer alan TVF Burhan Felek Voleybol Salonu ve çevresindeki spor tesisleri,
- Eğitim alanında adını taşıyan eski Ücküdar Lisesi,
- Mersin ve Eskişehir kentlerinde bulunan önemli caddeler.
Burhan Felek, sporda kurumsallaşmanın öncüsü, basında ise dürüstlüğün ve mizahın simgesi olarak hafızalardaki yerini korumaktadır.