Ayşen Gruda, 22 Ağustos 1944'te İstanbul'da doğan ve 23 Ocak 2019'da İstanbul'da ölen Türk tiyatro, dizi ve sinema oyuncusudur. Türk sinemasında "Domates Güzeli" lakabıyla tanındı; birçok Yeşilçam filminde Şener Şen, Adile Naşit, Kemal Sunal ve İlyas Salman gibi oyuncularla başrolde yer aldı. Ablası Ayten Erman ve kardeşi Ayben Erman da oyunculuk yapmıştır.
Çocukluğu
İbrahim Sami ile Zekiye Erman çiftinin üç kızının ortancası olarak Bakırköy'ün Yeşilköy semtinde, Osmanlı zamanında karargâh olarak kullanılan bir köşkte doğdu. Babası kara tren makinistiydi. Komedi yeteneği, çocuk yaşta evlerinde komşularını taklit ederken ailesi tarafından keşfedildi. Lise ikinci sınıftayken babası öldü; geçim sıkıntısı nedeniyle okulu bırakıp çalışmaya başladı.
Tiyatro ve televizyon
Profesyonel oyunculuğa Tevfik Bilge'nin turne tiyatrosunda başladı; ilk rolü 1962'de Kongre Eğleniyor vodvilindeki küçük bir hizmetçi rolüydü. 16 yıllık tiyatro hayatından sonra, 1977'de televizyondaki bir eğlence programında canlandırdığı "Domates Güzeli Nahide Şerbet" skeç karakteriyle herkes tarafından tanındı ve lakabı bu karakterden kaldı. Ankara Meydan Sahnesi'nde tanıştığı tiyatrocu Yılmaz Gruda ile evlendi; kızları doğunca bir süre tiyatroya ara verdi ve boşandıktan sonra da soyadını kullanmayı sürdürdü. Mum Söndü, Devekuşu Kabare, Hababam Sınıfı Müzikali ve Yedi Kocalı Hürmüz gibi oyun ve müzikallerde oynadı; çok sayıda televizyon programında skeç ve dizi oyunculuğu yaptı.
Sinema
Yakın dostu Adile Naşit ile birlikte Ertem Eğilmez filmlerinin çekirdek kadrosunda yer aldı. Tosun Paşa, Süt Kardeşler, Şaban Oğlu Şaban, Hababam Sınıfı ve Neşeli Günler gibi klasikleşmiş Türk filmlerinde oynadı. 2014'te Cem Yılmaz'ın senaryo ve yönetmenliğini yaptığı Pek Yakında filminde Cem Yılmaz, Ozan Güven, Zafer Algöz, Özkan Uğur, Çağlar Çorumlu ve Tülin Özen ile birlikte rol aldı.
Özel yaşamı ve ölümü
Müjdat Gezen 2003'te yayımlanan Galiba Ben Sanatçıyım kitabında eski aşklarından birini "G.A" kod adıyla andı; Gezen ve Gruda 2016'daki ortak bir röportajda bir zamanlar aşk yaşadıklarını ve 1963'te nişanlandıklarını açıkladı. 1965'te Yılmaz Gruda ile evlendi; 1976'da boşandılar. İstanbul'da pankreas kanseri tedavisi görürken bu hastalığa bağlı solunum yetmezliğinden 23 Ocak 2019'da 74 yaşında öldü. Zincirlikuyu Camii'ndeki cenaze namazının ardından Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Ayşen Gruda maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.