Edebiyat dünyasında ödüllü yapıtlarıyla adından söz ettiren yazar Ayşegül Devecioğlu, 1956 yılında Ankara'da dünyaya gelerek fırtınalı bir ömrün ardından güçlü bir edebi ses haline geldi. Orta Doğu Teknik Üniversitesi'ndeki yükseköğrenimini yarıda bırakıp devrimci mücadeleye katılan isim, yaşadığı büyük acıları ve gözlemleri nitelikli kurgulara dönüştürerek Türk edebiyatına kazandırdı.
Gençlik Yılları ve Zorlu Yaşam Mücadelesi
Ankara'daki üniversite yıllarında Devrimci Yol hareketine dahil olan Devecioğlu, 1976 senesinde kendisi gibi hareketin içinde yer alan Behçet Dinlerer ile hayatını birleştirdi. Bu evlilikten Ali Fuat adında oğulları doğdu. Ancak 12 Eylül askeri darbesinin sarsıcı günlerinde, eşi Behçet Dinlerer, örgüte yönelik gerçekleştirilen 'Demir Yumruk Operasyonu' kapsamında gözaltına alındı. 12 Eylül darbesinin yıkıcı gölgesinde, Ankara Emniyeti'nde gördüğü ağır işkenceler sonucunda eşi Behçet Dinlerer'in trajik biçimde hayatını kaybetmesi, Devecioğlu'nun yaşamında ve ilerideki edebi mücadelesinde silinmez, derin izler bıraktı. Yaşanan bu trajedinin ardından yazar, küçük oğlu ile birlikte Edirne'deki bir çingene mahallesine sığınarak gözlerden uzak bir yaşam sürdü. Burada geçirdiği zorlu günlerde edindiği toplumsal izlenimler, ileride kaleme alacağı başyapıtının en önemli harcını oluşturacaktı.
Yazın Hayatı ve Edebi Başarıları
Zorlu yılların ardından 1986'dan itibaren yazı çalışmalarına ağırlık veren Ayşegül Devecioğlu, farklı mecralarda toplumsal konuları ele alan makaleler yazdı. Yazıları özellikle şu platformlarda okurla buluştu:
- Birikim
- Bianet
- Özgür Gündem
Kalemini kurgusal alana da taşıyan yazarın ilk romanı olan 'Kuş Diline Öykünen' 2004 yılında raflardaki yerini aldı. Bu başlangıcı, Edirne'de geçirdiği saklanma dönemindeki gözlemlerinden beslenen ve 2007'de yayımlanan 'Ağlayan Dağ Susan Nehir' izledi. Yazar, roman türündeki bu ikinci büyük eseriyle 2008 yılında prestijli Orhan Kemal Roman Armağanı'nı kazanarak edebiyat dünyasında rüştünü ispat etti. Edebi üretimini kararlılıkla sürdüren Devecioğlu, 2023 yılında okurla buluşan 'Anatomi Dersi' başlıklı öykü kitabıyla da başarısını taçlandırdı. Eser, jüri tarafından 69. Sait Faik Hikâye Armağanı'na değer görüldü.
Siyasi Çalışmaları ve Komisyon Görevleri
Edebi kimliğinin yanı sıra siyasi alanda da aktif rol üstlenen Ayşegül Devecioğlu, Barış ve Demokrasi Partisi bünyesinde politik faaliyetler yürüttü. Partinin karar mekanizmalarından biri olan Parti Meclisi'ne seçilen yazar, burada önemli sorumluluklar üstlendi. Komisyonda anayasa çalşmaları yürüttü. Özellikle bu kritik süreçte partinin kurduğu Anayasa Komisyonu içerisinde görev alarak anayasa taslağı hazırlıklarına doğrudan omuz verdi.