Aslan Yürekli Richard, 8 Eylül 1157'de Oxford'daki Beaumont Sarayı'nda doğmuş ve 1189-1199 yılları arasında hüküm sürmüş efsanevi bir İngiltere kralıdır. Cesareti ve askeri dehasıyla tarihe adını yazdıran hükümdar, asıl adı olan I. Richard'dan ziyade ünlü unvanıyla tanınır. Peki, ömrünün neredeyse tamamını ülkesi dışında geçiren bu sıra dışı devlet adamının öyküsü nasıl şekillendi?
Beklenmedik Bir Taht ve Gençlik Dönemi
Richard, İngiltere Kralı II. Henry ile Akitanya Düşesi Eleanor'un beş erkek evladından üçüncüsü olarak dünyaya gelmişti. Norman Fransız kökenli kraliyet hanedanının bir üyesi olan Richard, çocukluğunu İngiltere topraklarında geçirmiş olsa da yetişkinlik yıllarının büyük kısmını Fransa'nın kuzeybatısında yer alan Akitanya Düklüğü arazilerinde yaşamayı tercih etmiştir. Gençlik yıllarında askeri alanda kendini kanıtlayan Richard, henüz 16 yaşındayken babasına karşı isyan eden grupları bastırmayı başardı. Bu başarı, onun gelecekteki askeri gücünün ilk sinyaliydi.
Veraset kurallarına göre krallık tahtını devralması beklenmiyordu. Ancak ağabeyi Genç Henry'nin 1183 yılındaki isyan hazırlığı sırasında hastalanarak vefat etmesi dengeleri tamamen değiştirdi. Diğer ağabeyi Geoffrey ise 1186'da Paris'te katıldığı bir şövalye turnuvasında geçirdiği kaza sonucu hayatını kaybetti. Babası II. Henry 6 Temmuz 1189'da öldüğünde, Richard tahtın tek yasal varisi haline gelmişti. İngiltere'yi ve Fransa topraklarının yarısını kapsayan Angevin İmparatorluğu'nun başına geçen çiçeği burnunda kral, ülkesinde sadece altı ay kaldı. Konuşma dili olarak Fransızca ile hayatını geçirdiği Akitanya'da yaygın olan Oksitanca dilini kullanan I. Richard, kısa konuşmaları ve sert mizacı dolayısıyla döneminde 'Evet ve Hayır' anlamına gelen 'Oc e No' lakabıyla anılmıştır.
Kutsal Topraklar ve Üçüncü Haçlı Seferi
Richard, tahta çıktıktan hemen sonra gözünü Kutsal Topraklara çevirdi ve meşhur Üçüncü Haçlı Seferi'ne liderlik etti. Fransa Kralı II. Philip ve Kutsal Roma İmparatoru I. Friedrich ile birlikte 1190 yazında yola koyuldu. Güzergahı üzerinde önce Sicilya'yı işgal etti, ardından 6 Mayıs 1191'de stratejik öneme sahip Kıbrıs adasını ele geçirdi. Doğu Akdeniz'deki bu başarılarının ardından, 7 Eylül 1191 tarihinde gerçekleşen Arsuf Muharebesi'nde Selahaddin Eyyubi'nin ordularını mağlup etti. Yafa kentinin düşüşüyle birlikte Kudüs'e doğru ilerleyen Haçlı ordusu, kutsal şehre sadece yirmi kilometre uzaklıktaki Beit Nuba'ya ulaştı.
Kudüs Kuşatması tüm hızıyla sürdüğü sırada, Lübnan sınırlarında yer alan Tire şehrinde Kudüs Kralı Montefferatlı Konrad, keşiş kılığına bürünmüş iki haşhaşi suikastçı tarafından 28 Nisan 1192 tarihinde katledildi. Yakalanan saldırganlardan biri, bu kanlı eylemin arkasında İngiltere Kralı Richard'ın olduğunu iddia etti. Bu suikast ile Richard arasındaki bağ hiçbir zaman netlik kazanmadı. Tüm çabalarına rağmen Kudüs'ü ele geçiremeyen Richard, müttefiki Fransa kralı ile derin fikir ayrılıkları yaşadı. Kendi yokluğunda kardeşi John ile Fransa Kralı Philip'in arkasından iş çevirdiğini düşünüyordu. Selahaddin Eyyubi ile 2 Eylül 1192'de bir anlaşma imzaladı. Bu barışın ardından, 9 Ekim 1192'de vatanına dönmek üzere yola çıktı.
Esaret Günleri, Dönüş Yolu ve Trajik Son
Dönüş yolculuğu Richard için adeta bir hayatta kalma mücadelesine dönüştü. Bizans yönetimindeki Korfu kentinden Tapınak Şövalyesi kılığına girerek yanındaki dört yoldaşıyla birlikte yelken açan kralın gemisi, İtalya'nın kuzeydoğu kıyılarında yer alan Aquileia şehri yakınlarında karaya oturdu. Orta Avrupa üzerinden kayınbiraderi Bavyera Dükü Aslan Henry'nin topraklarına geçmeye çalışırken Viyana'da deşifre oldu. Suikasta uğrayan Konrad'ın kuzeni Avusturya Dükü 5. Leopold tarafından yakalanarak Kutsal Roma İmparatoru VI. Heinrich'e teslim edildi. Trifels Kalesi'ne kapatılan kral, Konrad cinayetini azmettirmekle suçlandı. Annesi Eleanor'un topladığı 150 bin marklık devasa fidye sayesinde, 4 Şubat 1194'te nihayet özgürlüğüne kavuştu.
Hayatının geri kalanını Fransa'nın Normandiya bölgesinde geçiren Richard, burada savunma amaçlı Şato Gaillard'ı inşa ettirdi. Tebası tarafından son derece dindar bir lider olarak görülen Richard, topraklarını askeri harcamalarını karşılayan birer vergi kaynağı olarak değerlendiriyordu. Efsanevi kralın ölümü ise hiç beklenmedik bir şekilde gerçekleşti. Bir kale kuşatmasında tedbirsizce atını ön saflara sürünce, çaylak bir okçunun fırlattığı okla kolundan yaralandı. Kuşatılan kale düştükten sonra kendisini vuran genç okçuyu cömertçe bağışladı. Ancak ok yarasının kangrene dönüşmesi üzerine, 6 Nisan 1199'da annesinin kollarında yaşama veda etti.
Ölümünün ardından bedeninin parçaları Fransa'nın çeşitli bölgelerine şu şekilde dağıtılmıştır:
- Chalus Şatosu: Ok ile yaralandığı bu bölgeye iç organları defnedilmiştir.
- Rouen: Cesur hükümdarın kalbi bu şehre emanet edilmiştir.
- Fontevraud: Bedeninin geri kalan kısmı buradaki mezarına yerleştirilmiştir.
Onun yokluğunda tahtı devralan kardeşi John'un kötü yönetimi ise meşhur Robin Hood efsanesinin doğuşuna zemin hazırladı.