Ali Nesin Kimdir?

İstanbul'da 1956 yılında dünyaya gelen ünlü matematikçi Ali Nesin, ülkemizde bilime ve eğitime kazandırdığı özgün projelerle tanınan vizyoner bir akademisyendir. Yazar Aziz Nesin ile Meral Çelen'in oğlu olan başarılı bilim insanı, İzmir'in Şirince köyü yakınlarında kurduğu Nesin Matematik Köyü ile matematik eğitimine yepyeni bir soluk getirmeyi başarmıştır. Akademik kariyerini uluslararası alanda şekillendiren Nesin, babasının vefatının ardından Türkiye'ye kesin dönüş yaparak vakıf yöneticiliği ve yayınevi genel yönetmenliği gibi pek çok önemli görevi üstlenmiştir.

Eğitim Hayatı ve Akademik Serüven

Ali Nesin'in eğitim hayatı İstanbul'da Saint Joseph Lisesi'nde başladı. Ortaöğrenimini bu köklü kurumda tamamlayan Nesin, lise eğitimi için İsviçre'nin yolunu tuttu. Lozan kentinde bulunan College Champittet'den başarıyla mezun olduktan sonra, yükseköğrenimi için Fransa'ya geçiş yaptı. Paris Diderot Üniversitesi Matematik Bölümü'ne 1977 yılında adım atan Nesin, buradaki çalışmalarını 1981 yılında tamamlayarak maitrise derecesiyle mezuniyetini ilan etti. Bilimsel merakı onu Atlantik'in öbür yakasına taşıdı. Amerika Birleşik Devletleri'nin saygın eğitim kurumlarından Yale Üniversitesi'nde matematiksel mantık ve cebir alanlarında doktora derecesi aldı.

Doktora sonrasında akademik çalışmalarını sürdüren Nesin, 1985 ve 1986 yılları arasında Kalifornya Üniversitesi Berkeley Kampüsü bünyesinde öğretim üyesi olarak dersler verdi. Bilim insanının yaşamı sadece fildişi kulesinde geçmedi. Kısa dönem askerlik yükümlülüğünü yerine getirmek üzere Türkiye'ye geldiğinde, erlerin sağlığını tehdit eden hijyenik olmayan aşı uygulamalarına karşı sesini yükseltti. Aynı şırıngayla aşı yapılmasına karşı gösterdiği insani duruş sebebiyle orduyu isyana teşvik suçlamasıyla tutuklanarak yargılandı. Çetin geçen bu sürecin sonunda mahkeme tarafından beraat kararı verildi. Türkiye macerasının ardından Amerika'ya dönen Nesin, 1987-1989 yılları arasında Notre Dame Üniversitesi'nde yardımcı doçent unvanıyla görev yaptı. Ardından Kalifornya Üniversitesi Irvine Kampüsü'nde çalışmalarına devam ederek þnce doçentlik, daha sonra ise profesörlük payelerini elde etti. 1993 ile 1994 yılları arasında ise Bilkent Üniversitesi'nden gelen daveti kabul ederek burada misafir öğretim görevlisi olarak dersler verdi.

Türkiye'ye Dönüş ve Nesin Matematik Köyü

Takvimler 5 Temmuz 1995 tarihini gösterdiğinde, babası büyük yazar Aziz Nesin yaşamını yitirdi. Bu acı kaybın akabinde Ali Nesin, vatanına kesin dönüş yapma kararı aldı. Babasının mirasını yaşatmak amacıyla Nesin Vakfı'nın yönetim sorumluluğunu üzerine aldı. Türkiye'de yükseköğretim alanında da aktif rol oynayan Nesin, İstanbul Bilgi Üniversitesi Matematik Bölümü Başkanlığı görevini yürüterek genç beyinlerin yetişmesine katkı sundu. Yayıncılık dünyasına da adım atan bilim insanı, 2004 yılının Kasım ayından itibaren Nesin Yayınevi Genel Yönetmenliği koltuğuna oturdu.

Ali Nesin'in en büyük eseri, İzmir'in Selçuk ilçesine başlı olan Şirince köyünün yaklaşık bir kilometre uzağında kurduğu Nesin Matematik Köyü'dür. Doğayla iç içe, ezberci eğitimden uzak bu yaratıcı alan, binlerce gencin matematiğin büyüleyici dünyasını keşetmesine imkan tanımaktadır. Nesin, toplumsal duyarlılığı çerçevesinde 2011 senesinden itibaren Hrant Dink Vakfı bünyesinde danışma kurulu üyesi olarak da katkı sunmaktadır.

Sanatsal Yönü ve Eserleri

Bilimsel kimliğinin ötesinde Ali Nesin, çok yönlü kişiliğiyle öne çıkan bir aydındır. Matematiksel araştırmaların, idari görevlerin ve vakıf sorumluluklarının yoğun temposunda sanattan kopmamıştır. Sanatçı kişiliğini yağlıboya resimler, desenler ve özgün portre çalışmalarıyla beslemektedir. Ayrıca bilim dünyasına sunduğu katkıları popüler ve akademik yayınlarla taçlandırmıştır. Üç ayda bir yayımlanan Matematik Dünyası isimli dergiyi okuyucularla buluşturan Nesin, çok sayıda makalenin yanında İngilizce kaleme aldığı Groups of Finite Morley Rank adlı akademik kitabın da yazarıdır.

Nesin, bilimi sevdirmek adına popüler dille yazılmış birçok kitaba da imza atmıştır. Yazarın geniş kitlelere ulaşan eserlerinden bazıları şunlardır:

• Matematik ve Korku
• Matematik ve Doğa
• Matematik ve Sonsuz
• Matematik ve Oyun
• Matematik ve Develerle Eşekler
• Matematik Canavarı
• Matematik ve Gerçek
• Önermeler Mantığı
• Sayma
• Sezgisel Kümeler Kuramı

Dört çocuk babası ve evli olan Ali Nesin, bugün hem akademik araştırmaları hem de sosyal sorumluluk projeleriyle Türkiye'nin eğitim ve bilim dünyasına yön vermeyi sürdürmektedir.