Trabzon ilinin Sürmene ilçesine bağlı özgün bir yerleşim yeri olan Oylum, Karadeniz'in eşsiz doğasını yansıtan önemli bir bölgedir. Coğrafi olarak Madur Dağı eteklerine kurulmuş olan bu mahalle, Trabzon il merkezine 68 kilometre, Sürmene ilçe merkezine ise 30 kilometre uzaklıkta konumlanmıştır.
Oylum'un Tarihçesi ve İsim Değişimi
Yerleşimin eski adı tarihi kayıtlarda Vunit olarak geçmektedir. Tarihsel gelişimine bakıldığında, Osmanlı Dönemi'ne ait 16. yüzyıl kayıtlarında ve 1834 yılı Sürmene Nüfus Defteri'nde Sürmene'ye bağlı köyler arasında bu yerleşime rastlanmamaktadır. Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşuyla birlikte yerleşim, Vunit adıyla Sürmene'nin köyleri arasında resmi kayıtlarda yer almaya başlamıştır. Yerleşimin Vunit olan eski adı, 1959 yılında "yabancı kökten geldiği ve iltibasa (karışıklığa) yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla Oylum olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı genel nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlara geçmiştir.
İdari Yapı ve Belediye Süreci
Oylum, idari anlamda tarihi süreç içinde önemli değişimler geçirmiştir. Yerleşim yerinin gelişmesiyle birlikte 18 Ekim 1993 tarihinde belediye statüsü kazanarak beldeye dönüşmüştür. Sonraki dönemde, 12 Kasım 2012 tarihinde TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile belediye statüsü sona ermiş ve mahalle statüsüne dönüştürülmüştür. Mahalle günümüzde idari olarak muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilmektedir.
Tarihsel Nüfus Dinamikleri
Tarih boyunca nüfusu değişkenlik gösteren Oylum Mahallesi, 1990 yılında 3.359 olan nüfusuyla dikkat çekerken, 2000 yılında 4.541 seviyesine ulaşarak en yüksek nüfus oranına erişmiştir. Takip eden yıllarda göç ve diğer demografik etkenlerle kademeli bir düşüş yaşayan mahallenin nüfusu; 2010 yılında 1.890'a, 2015 yılında 1.234'e ve son olarak 2021 yılı verilerine göre 922 kişiye gerileyerek bugünkü demografik yapısını oluşturmuştur.