Oruçbeyli'nin Coğrafi Konumu ve Genel Bilgiler
Bayburt ilinin Merkez ilçesine bağlı olan Oruçbeyli, Karadeniz Bölgesi'nde yer alan tarihi bir köy yerleşimidir. Deniz seviyesinden 1625 metre yükseklikte konumlanan köy, Bayburt il merkezine 24 kilometre uzaklıktadır. Eski adı Siptoros olan bu yerleşim, bölgenin köklü geçmişini yansıtan sakin ve yüksek rakımlı coğrafi noktalardan biridir.
Tarih Öncesi Dönemden Erken Tunç Çağı Höyüğü
Köyün kuruluş tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte, civardaki yerleşim izleri oldukça eski dönemlere dayanmaktadır. Günümüz Oruçbeyli köyünün yaklaşık 3 kilometre güneydoğusunda, yapılan araştırmalar doğrultusunda Erken Tunç Çağı'na tarihlenen bir höyük tespit edilmiştir. Bu höyük, bölgede tarih öncesi dönemlerden itibaren önemli bir yaşam alanı kurulduğunun en somut kanıtıdır.
Osmanlı Arşivlerinde Siptoros (Sibtoros) Dönemi
Tarihi belgelerde köyün adı uzun süre Siptoros veya Sibtoros olarak geçmiştir. 1530 yılı Osmanlı tahririnde Bayburd kazasına bağlı bir köy olarak kaydedilen yerleşimde, 1591 yılı tapu tahririne göre tamamı Hristiyanlardan oluşan ve sadece erkeklerin sayıldığı 222 nefer (erkek) yaşamaktaydı. Bu dönemde köyün ayrıca Kulavuz adında bir mezrası bulunuyordu. 1642 yılı avarız defterinde ise köyde 32 Hristiyan avarız hanesi kaydedilmiştir. 1835 yılı nüfus yoklama defterine gelindiğinde, köydeki nüfus yapısının değiştiği; 65'i Hristiyan ve 49'u Müslüman olmak üzere toplam 10 hanede 114 erkek nüfusun (mufassal defterdeki başka bir kayda göre 50 Müslüman erkek ile toplam 115 erkek) yaşadığı görülmektedir.
Cumhuriyet Dönemi ve İsim Değişikliği
Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarında da eski adı olan Siptoros adıyla kayıtlarda yer alan köyün ismi, 1959 yılında yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı gerekçesiyle 7267 sayılı kanun uyarınca Oruçbeyli olarak değiştirilmiştir. Köy, 1960 yılı genel nüfus sayımından itibaren resmi olarak bu yeni adıyla kaydedilmeye başlanmıştır. Nüfus verileri incelendiğinde, 1990 yılında 489 olan köy nüfusu, 2000 yılında 423'e, 2022 yılında ise 273'e gerileyerek zaman içinde azalma göstermiştir.