Çayköy'ün Tarihçesi ve İsim Kökeni
Erzurum ilinin Aşkale ilçesine bağlı bir dış mahalle olan Çayköy, köklü bir geçmişe sahiptir. Tarihi kayıtlara göre yerleşimin eski adı 1522 ve 1928 yılı kayıtlarında İrgümansur veya Ergemansur olarak geçmektedir. Uzun yıllar köy statüsünde olan yerleşim, 2012 yılında kabul edilen 6360 Sayılı Yasa ile Erzurum'un büyükşehir olmasıyla birlikte köy tüzel kişiliğini kaybetmiş ve Aşkale Belediyesi'nin bir mahallesi haline gelmiştir.
Planlı Yapılaşma ve Yerleşim Düzeni
Mahallenin yerleşim yapısı ve konutları, 1970'li yıllarda gerçekleştirilen planlı bir yapılaşma hamlesiyle tümüyle yenilenmiştir. Deniz seviyesinden 1788 metre yükseklikte (rakım) konumlanan Çayköy, günümüzde muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından idare edilmektedir.
Coğrafi Konum ve Ulaşım Olanakları
Çayköy, coğrafi konumu itibarıyla son derece stratejik bir noktada yer almaktadır. Erzurum il merkezine 40 kilometre, Aşkale ilçe merkezine ise 12 kilometre uzaklıktadır. Aşkale'nin doğusunda yer alan mahalle, bölgenin en önemli ulaşım akslarından biri olan D.100 Erzincan-Erzurum (Aşkale-Aziziye) devlet ve uluslararası karayolunun hemen kenarında konumlanmıştır.
Demografik Yapı ve Nüfus Gelişimi
Zaman dilimi olarak UTC+03.00 (TSİ) kapsamında yer alan Çayköy'ün nüfus yapısı yıllar içerisinde değişim göstermiştir. Mahallenin nüfusu 1965 yılında 898 kişi iken, 1985 yılında 863'e, 1990 yılında 748'e ve 2000 yılında 684 kişiye gerilemiştir. Son yıllardaki resmi nüfus verilerine bakıldığında ise mahalle nüfusu 2012'de 642, 2015'te 596, 2020'de 564 ve 2021 yılında 587 kişi olarak kaydedilmiştir.