Doğal ve Coğrafi Konumu ile Arsuz
Arsuz, Hatay ilinin Amanos Dağları ile Akdeniz kıyısı arasında yer alan, coğrafi konumu ve 462 km²'lik yüzölçümüyle ilin dördüncü büyük ilçesidir. Hatay yüzölçümünün %8,4'ünü oluşturan ilçe; kuzeyinde İskenderun, kuzeydoğusunda Belen, doğusunda Amanos Dağları, güneyinde Samandağ ve batısında Akdeniz ile çevrilidir. Hatay'ın toplam kıyı şeridinin yaklaşık %20'sini oluşturan 40 kilometre uzunluğundaki sahil şeridiyle ilin en uzun kıyıya sahip ikinci ilçesi konumundadır. İlçe merkezi olan Uluçınar ve Gökmeydan mahalleleri, Akdeniz kıyısında düz bir alanda kurulmuştur.
Köklü Tarihi ve Farklı Dönemlerdeki İsimleri
Tarih boyunca Rhosus, Rhopolis, Port Panel, Kabev, Arsous ve günümüzde Arsuz olarak anılan bölgede ilk yerleşimler çok eski dönemlere dayanmaktadır. Bilinen tarihi MÖ 300 yıllarında Makedonya Kralı Büyük İskender'in generallerinden Selevkos I Nikator ile başlayan antik yerleşim, MÖ 64 yılında Roma, MS 638 yılında Araplar, MS 969 yılında Bizanslılar ve 1268 yılında Memlüklüler egemenliğine girmiştir. Bizans ve Roma dönemlerinde oldukça önemli bir liman ve yerleşim merkezi olan Arsuz'da, bu dönemlere ait tarihi kalıntıların bir bölümü askeri bölge sınırları içerisinde korunmaktadır.
Görülmeye Değer Tarihî ve Turistik Noktalar
Arsuz, inanç turizmi ve tarihi kalıntıları açısından zengin çekim merkezlerine sahiptir. İlçe merkezinde, dünyanın en eski kiliselerinden biri olarak kabul edilen Maryo Hanna Kilisesi yer almaktadır. Ayrıca Hacıahmetli köyü yakınlarında, Meryem Ana'nın banyo yaptığı yer olduğu iddia edilen Meryem Ana Havuzu bulunmaktadır. İlçenin 30 kilometre güneyindeki Kale köyünde ise deniz seviyesinden 10 metre yükseklikteki bir tepe üzerinde inşa edilmiş olan Selçuklu dönemi eseri Arsuz Kalesi kalıntıları yer almaktadır. Kale, denizden gelebilecek saldırılara karşı büyük beton bir duvarla koruma altına alınmış olup, günümüzde kalıntıları hâlen ziyaret edilebilmektedir.
Akarsuları, Doğal Güzellikleri ve İklimi
İlçenin doğal yapısını oluşturan en önemli akarsular; Zilli, Hacıahmetli, Arsuz, Avcılarsuyu, Hüyük ve Konacık çaylarıdır. Bu akarsulardan Madenli köyü mevkiinde bulunan Zilli çayı üzerinde Arsuz Gönen Barajı konumlanırken, Konacık köyü yakınlarında ise Arabın gölü kanyonu bulunur. Akdeniz ikliminin egemen olduğu ilçede yıllık ortalama sıcaklık 17,4 °C civarındadır. Yazların sıcak ve kurak, kışların ise soğuk ve yağışlı geçtiği bölgede en sıcak ay Ağustos (34,7 °C), en soğuk ay ise Ocak'tır (10,3 °C). Ormanlar ve makilerle kaplı doğası, zengin yenilenebilir enerji potansiyeli ve Konacık köyündeki balıkçı barınağı ile Arsuz, Akdeniz'in en özel köşelerinden biridir.