Altınemek, Ardahan ilinin Hanak ilçesine bağlı, köklü tarihi ve üzerinde barındırdığı antik kalıntılarıyla dikkat çeken tarihi bir yerleşim yeridir. Deniz seviyesinden 2044 metre yükseklikte konumlanan bu köy, tarih boyunca farklı kültürlerin idaresinde kalmış ve günümüze kadar ulaşan kalıntılarıyla önemli bir tarihi mirasa ev sahipliği yapmaktadır. Günümüzde küçük bir nüfusa sahip olsa da geçmişten taşıdığı kültürel değerlerle bölgenin dikkat çeken tarihi alanlarından biridir.
Altınemek'in Tarihçesi ve İsim Kökeni
Tarihsel adı Kondureli olan köyün adı, Gürcüce "Konduri'den olan" veya "Kondurili" anlamına gelmektedir. Nitekim Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde Ninotsminda Belediyesi'ne bağlı Didi Konduri adını taşıyan bir köyün bulunması bu kökeni desteklemektedir. Kondureli köyü, 1595 tarihli Osmanlı tahrir defteri olan "Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan"da Kondurel olarak kaydedilmiştir. Bu ad zamanla dönüşüme uğramış ve 1886 yılındaki nüfus tespitinde Rus idaresi tarafından Kondraul adıyla kaydedilmiştir. 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde de Kondraul olarak geçen köyün adı, 1935 genel nüfus sayımında "Kondıraül" ve ilerleyen dönemde "Konduravul" olarak yazılmıştır. "Yabancı kökten geldiği" gerekçesiyle köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Altınemek olarak değiştirilmiştir.
Eski Çağlardan Günümüze Tarihsel Süreç
Tarihsel Gürcistan'ın güneybatı kesimini oluşturan Eruşeti bölgesinde yer alan köydeki megalit kalıntılar, buranın çok eski dönemlerden beri bir yerleşim yeri olduğunu ortaya koymaktadır. Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılda Gürcülerden ele geçirmiştir. 1595 tarihli Osmanlı tahririne göre köy, Gürcistan Vilayeti içinde Ardahan-i Büzürg livasının Meşe nahiyesine bağlıydı ancak bu dönemde tamamen boşalmış durumdaydı. 1878 yılına gelindiğinde köyde 3 hane yaşıyordu. 93 Harbi'nde Rusların eline geçen Kondureli, Rus idaresinde Ardahan sancağının Ardahan kazasına bağlı Sors nahiyesinin köylerinden biri olmuştur. 1886 yılındaki nüfusu, tamamı "Türk" olarak kaydedilen 30 kişiden oluşuyordu. Rus idaresinde nüfusu artan köy 1896'da 39, 1906'da ise 54 kişiye ulaştı. Birinci Dünya Savaşı döneminde bölgeyi gezen Gürcü araştırmacı Konstantine Martvileli ise köyde 12 hanede 95 Müslüman Gürcünün yaşadığını kaydetmiştir. Savaşın ardından Rusya'nın çekilmesiyle Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti sınırlarında kalan yerleşim, Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında Ankara Hükümeti'nin ültimatomu ile Türkiye'ye katılmış ve 16 Mart 1921 tarihli Moskova Antlaşması'yla resmen Türkiye'ye bırakılmıştır.
Altınemek Megalit Kalesi
Köyün hemen başında, yüksekçe bir tepede yer alan megalit kale kalıntıları, buranın savunma amaçlı tarihi önemini simgeler. Günümüzde kaleye ait iri taşlar etrafa saçılmış halde bulunmakla birlikte, kalıntılar arasından yuvarlak bir kulenin izleri de fark edilebilmektedir. Bu megalitik kalıntılar, bölgenin tarih öncesi savunma mimarisine dair önemli ipuçları taşımaktadır.
Coğrafi Konum ve Ulaşım
Karadeniz Bölgesi coğrafi sınırları içerisinde yer alan Altınemek köyü, idari açıdan Ardahan iline bağlıdır. Köy, Ardahan il merkezine 47 kilometre, Hanak ilçe merkezine ise 19 kilometre uzaklıkta konumlanmıştır. 2044 metrelik rakımıyla yüksek bir yayla konumunda bulunan köy, hem eşsiz coğrafyası hem de barındırdığı tarihi kalıntılarıyla ziyaretçilerine geçmişin kapılarını aralamaktadır.