Türk bürokrasi tarihinin en kıymetli simalarından biri olan Ziya Kayla, 1912 yılında İstanbul'da dünyaya gözlerini açmış, devletin maliye ve finans kademelerinde çok kritik görevler üstlenmiş seçkin bir devlet adamıdır. Eğitim hayatına köklü bir çınar olan Kabataş Lisesi'nde başlayan Kayla, ardından Türkiye'nin yönetici kadrosunu yetiştiren efsanevi Mülkiye'den 1934 yılında mezun olmuştur. Genç yaşta adım attığı devlet hizmetinde liyakati, dürüstlüğü ve derin finans bilgisiyle temayüz ederek, Maliye Müsteşarlığı ve T.C. Merkez Bankası Genel Müdürlüğü gibi ülkenin en yüksek idari makamlarına kadar yükselmeyi başarmıştır. 27 Mayıs 1996 tarihinde hayata veda eden bu büyük bürokrat, arkasında mali disiplin ve güvenle anılan eşsiz bir kamu hizmeti mirası bırakmıştır.
Mülkiye'den Devletin Mali Zirvesine Uzanan Yolculuk
Ziya Kayla'nın kamu hizmetindeki parlak yürüyüşü, Mülkiye mezuniyetinin ardından 1937 senesinde Teftiş Kurulu'na dahil olmasıyla resmiyet kazanmıştır. Müfettişlik yılları, onun devlet mekanizmasının işleyişini en ince ayrıntılarına kadar öğrenmesini sağlamıştır. Kurul içindeki üstün gayretleri ve titiz çalışmaları vesilesiyle 1955 yılında Maliye Başmüfettişliği unvanına layık görülmüştür. Bu görevde edindiği engin tecrübe, kendisini devlet kademelerinde daha yüksek idari sorumluluklara hazırlamıştır. Takvimler 1961 yılını gösterdiğinde ise kariyerinde çok önemli bir dönüm noktası gerçekleşmiş ve Maliye Müsteşarı olarak tayin edilmiştir. Müsteşarlık makamına getirilmesi sebebiyle yıllarca gururla hizmet verdiği Teftiş Kurulu'ndan ayrılan Kayla, bu yeni ve meşakkatli görevinde de devletin mali politikalarına yön veren kilit figürlerden biri olmuştur.
Merkez Bankası Dönemi ve Yüksek Denetleme Kurulu Üyeliği
Devlet yönetimindeki başarıları, Ziya Kayla'yı ülkenin en kritik finans kurumu olan T.C. Merkez Bankası'nın liderliğine taşımıştır. 1963 yılında Merkez Bankası Genel Müdürlüğü koltuğuna oturan deneyimli bürokrat, Türkiye ekonomisinin dengelerinin korunmasında hayati bir rol oynamıştır. Buradaki başarılı yönetim sürecinin ardından, 1966 yılında devletin en üst denetim organlarından biri olan Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu Üyeliği vazifesine getirilmiştir. Dört yıl boyunca sürdürdüğü bu kritik görevin ardından, 1970 yılında devletteki resmi kariyerini noktalayarak emekliliğe ayrılmıştır. Ancak onun ülkesine ve finans dünyasına olan hizmet aşkı, aktif memuriyet yaşamının sona ermesiyle sınırlı kalmamıştır.
Emeklilik Sonrası Dönem ve Kamu Hizmetinin Çeşitli Yüzleri
Emekli olduktan sonra da engin tecrübesinden faydalanılmak istenen seçkin bürokrat, kamu yararına çalışan birçok saygın kurumda sorumluluk almayı sürdürmüştür. Bu doğrultuda üstlendiği başlıca kritik görevler şunlardır:
- Türkiye Vakıflar Bankası İdare Meclisi Başkanlığı (1971-1976)
- T.C. Merkez Bankası Banka Meclisi Üyeliği (1978-1979)
- Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Üyeliği (1981-1982)
- Türkiye İş Bankası Denetçiliği
Ziya Kayla, üstlendiği tüm bu vazifelerde liyakate dayalı hizmet anlayışını sürdürmüştür. Bu çok yönlü ve başarılarla dolu yaşam, 27 Mayıs 1996 tarihinde vefatıyla nihayete ermiş olsa da, onun devlet adamlığı vizyonu günümüde de saygıyla yad edilmektedir.