Ailesi ve ilk yılları
Sabahat Akkiraz, asıl soyadıyla Akkiray, 6 Şubat 1957'de Mersin'de doğdu. Ekim 2026 itibarıyla 69 yaşındadır. Babası Sivas Kangallı Hıdır Akkiray, annesi Malatya Arguvanlı Zülfü Siyah Hanım'dır; ailenin altı çocuğundan ikincisidir. Müzik eğitimine aile içinde başladı. Ailesiyle önce Ankara'ya göç etti; ilkokulu bitirdiği sırada halk ozanı Mahmut Erdal'ın önerisiyle İstanbul'a giderek ilk 45'lik plaklarını doldurdu. Arif Sağ ve Orhan Gencebay'ın sazları eşliğinde Mahmut Erdal ile Keremden Fazla Yandım ve Öldür Beni plaklarını kaydetti. 1969'da ailesiyle Almanya'ya göç etti, 1976'da Ankara'ya döndü.
Müzik kariyeri
Ailenin komşusu olan Musa Eroğlu ile birlikte çalıştı ve 1983'te ilk albümü Şafak Söktü'yü Eroğlu ile çıkardı. Sonraki yıllarda Muhlis Akarsu, Aşık Daimi, Feyzullah Çınar ve Davut Sulari gibi sanatçılarla çalıştı. 1985'te İstanbul'a taşındı ve Arif Sağ ile birlikte birçok albüm çıkardı. Çoğunlukla kendi derlediği türküleri, deyişleri ve uzun havaları seslendirdi. 1993'te eniştesi ve ustası halk ozanı Muhlis Akarsu'yu ve bir yeğenini Sivas Katliamı'nda kaybetti. Seslendirdiği Alevi türküleri nedeniyle TRT'de program yapması uzun süre engellendi. İlk caz albümünü 1996'da çıkardı; 1997'de Londra Caz Festivali'ne katıldı, ardından Londra, Dublin ve Glasgow'da konser verdi.
Uluslararası çalışmalar
2000'de Paris'teki Theatre de la Ville'de konser veren ilk Türk sanatçı oldu; Fransa merkezli Mezzo TV hayatını konu alan bir belgesel hazırladı. 2001'de Hollandalı sanatçı Jasperine de Jong ile Hollanda'da, 2002'de Şeyh Ahmet el-Tuni ve Rahibe Marie Keyrouz ile Brezilya'nın São Paulo kentinde, 2008'de bas-bariton Thomas Quasthoff ile Berlin Filarmoni Salonu'nda konser verdi. Mercan Dede'nin düzenlemeleriyle Tevhid ve Kerbela gibi parçaları yeniden yorumladı; bu parçaları içeren Su albümü BBC World Music Charts'ta ilk sıraya kadar yükseldi. Orient Expressions topluluğu ile hazırladığı Külliyat albümü 16 ülkede basıldı. 2020'de Sabahat Akkiraz ile 50 Yıl adlı albümle sanat yaşamının 50. yılını kutladı.
Milletvekilliği ve ödüller
2011'de Cumhuriyet Halk Partisi'ne katıldı ve genel seçimde İstanbul milletvekili olarak TBMM'ye girdi; XXIV. dönem İstanbul 3. bölge milletvekilliği yaptı. Sanatçıların sosyal güvenlik hakları için kanun teklifi verdi, Kadın-Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu'nda görev yaptı. Soma faciası sonrası tepki olarak milletvekilliğinden istifa etti. Ödülleri arasında 2000'de Fransa'da Yılın En İyi Etnik Müzik Sanatçısı, 2005 Altın Plak ve 2008 Uluslararası Hacı Bektaş Veli Dostluk ve Barış Ödülü vardır.
Benzer kişiler
- Kemal Doğulu (Mersin Doğumlu)
- Mansur Ark (Mersin Doğumlu)
- Nevin Yanıt (Mersin Doğumlu)
- Gökhan Yüksel (Siyasetçi)
- İndira Gandhi (Siyasetçi)
- İsmet Hilmi Balcı (Siyasetçi)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Sabahat Akkiraz maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.