Türk basın tarihinin en fırtınalı dönemlerine şahitlik eden Ömer Fevzi Eyüboğlu, 1884 yılında Trabzon'un Maçka ilçesinde dünyaya gözlerini açmış ve 5 Şubat 1952 tarihinde Samsun'da hayatını kaybetmiş etkili bir gazetecidir. Hukuk eğitimi alarak mesleki hayatına yön veren yazar, Milli Mücadele yıllarında sergilediği muhalif tavırla tanınmaktadır. Yerel örgütlenmelerden kongrelere kadar uzanan siyasi serüveninde, Mustafa Kemal Paşa'nın liderliğine muhalefet etmesiyle ve çıkardığı yayın organlarındaki yazılarıyla Türk siyasi tarihinde derin izler bırakmıştır.
Trabzon'dan Erzurum Kongresi'ne Siyasi Yaşamı
İstanbul Hukuk Mektebi mezunu olan Ömer Fevzi Eyüboğlu, mezuniyetinin ardından memleketi Trabzon'da aktif siyasete atılmıştır. Bölgedeki direnişi örgütlemek amacıyla kurulan Trabzon Muhafaza-i Hukuk-ı Milliye Cemiyeti kurucu kadrosunda bulunarak önemli bir sorumluluk üstlenmiştir. Siyasi faaliyetlerini ulusal boyuta taşıyarak hem Millî Kongre'ye hem de Saltanat Şurası'na Trabzon delegesi sıfatıyla iştirak etmiştir. Karadeniz bölgesini temsil ettiği bu kritik süreç, kendisinin Anadolu'da gelişen mücadeleyle fikir ayrılığına düşeceği dönemin başlangıcı olmuştur. Nitekim katıldığı tarihi Erzurum Kongresi esnasında Mustafa Kemal'in kongre başkanlığına açıkça karşı çıkmıştır.
Basın Faaliyetleri ve Muhalif Çizgisi
Gazetecilik kariyerinde muhalif sesini yükselten Eyüboğlu, Trabzon'da yayınladığı Selâmet gazetesi vasıtasıyla adından söz ettirmiştir. Bu yayında halkı Osmanlı padişahı ve Damat Ferit Paşa hükümetine bağlı kalmaya çağıran makaleler kaleme almıştır. Yazdığı sert makalelerin halktan ve yerel çevrelerden yoğun tepki görmesi üzerine Trabzon'dan ayrılmak zorunda kalmıştır. Karadeniz'den ayrılarak Balıkesir'e yerleşen tecrübeli yazar, burada İrşat gazetesinin yönetimini devralmıştır. Anadolu'da filizlenen bağımsızlık hareketine karşı eleştirel tutumunu bu mecrada da sürdürmüştür. Söz konusu dönemdeki faaliyetleri şu şekildedir:
- Trabzon'da Selâmet gazetesini çıkararak saraya bağlılık çağrıları yapmıştır.
- Balıkesir'de devraldığı İrşat gazetesinde Anadolu'da gelişen Kurtuluş Savaşı'na yönelik ağır eleştiriler yayımlamıştır.
- Yazılarının doğurduğu toplumsal tepkiler neticesinde şehir değiştirmek zorunda kalmıştır.
Sürgün Yılları, Af Yasası ve Trabzon'a Dönüş
Kurtuluş Savaşı'nın sona ermesi üzerine Ömer Fevzi Eyüboğlu için yeni bir dönem başlamıştır. Yaşanan siyasi dönüşümün ardından Türkiye'den ayrılmak durumunda kalan yazar Fransa'ya sığınmıştır. Yeni kurulan devlet tarafından hazırlanan ünlü Yüzellilikler listesine dahil edilen isimlerden biri olmuştur. Gurbet hayatı yaşarken de mesleğini bırakmamış ve Fransa'da Rehber-i İnkılâp isimli bir gazete yayımlayarak fikirlerini aktarmaya devam etmiştir. Yıllarca süren sürgün hayatı, 1938 yılında çıkarılan af yasası ile son bulmuştur. Bu kanun sayesinde yurda dönen Eyüboğlu, yaşamının geri kalan kısmında Trabzon'da avukatlık mesleğini icra etmiştir.