Türkiye'nin bilim ve eğitim dünyasında silinmez izler bırakan Nuri Saryal, 2 Eylül 1929 tarihinde Bakü'de dünyaya gözlerini açmış ve 22 Aralık 2020'de aramıza veda etmiş seçkin bir akademisyendir. Azerbaycan asıllı olan ve Türk vatandaşlığına geçmesinin akabinde Saryal soyadını tercih eden bu değerli makine yüksek mühendisi, akademik birikimiyle Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) bünyesinde rektörlük dahil en kritik idari kademelerde görev almıştır.
Bakü'den Dünyaya Uzanan Eğitim Yolculuğu
Gençlik yıllarında eğitim aşkıyla Ankara'ya adım atan Nuri Saryal, ilk olarak Ankara Türk Maarif Cemiyeti çatısı altında dersler almıştır. Bu sürecin hemen ardından tarihi Ankara Atatürk Lisesi'ni başarıyla tamamlamıştır. Yükseköğrenim için İstanbul'a yönelen başarılı genç, dönemin en saygın okullarından Robert Kolej Mühendislik Okulu'na kabul edilmiştir. Saryal, buradaki eğitimini şeref öğrencisi unvanıyla nihayete erdirerek parlak bir makine mühendisi olarak mezun olmuştur.
Akademik yetkinliğini küresel standartlara taşımayı amaçlayan Saryal, lisansüstü çalışmaları için yönünü yurt dışına çevirmiştir. Amerika Birleşik Devletleri'nde bulunan Purdue Üniversitesi'nde yüksek lisans derecesini alarak uzmanlığını derinleştirmiştir. Mühendislik alanındaki bilimsel merakını daha da ileriye taşımak amacıyla Almanya'ya gitmiş ve prestijli Berlin Teknik Üniversitesi'nde doktora çalşmasını tamamlamıştır. Bu üstün eğitim altyapısı, onun gelecekteki büyük başarılarının en sağlam temeli olmuştur.
ODTÜ Çatısı Altında Çeyrek Asırlık Emek ve İdari Liderlik
Doktor unvanını aldıktan sonra vatanına dönen Nuri Saryal, Haziran 1962 tarihinde Orta Doğu Teknik Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü kadrosuna yardımcı doçent olarak katılmıştır. Üniversitedeki ilk günlerinden itibaren çalışkanlığı ve vizyonuyla öne çıkan Saryal, henüz bir yıl geçmişken 1963 senesinde Makina Mühendisliği Bölüm Başkanı seçilerek idari kariyerine ilk adımını atmıştır. Gösterdiği yönetim başarısı ona yeni kapılar açmış ve 1964 yılında ODTÜ rektör yardımcılığı makamına getirilmesini sağlamıştır.
Yıllar boyunca hem akademik araştırmalarını sürdüren hem de genç mühendisler yetiştiren değerli hoca, 1975 yılında profesörlük unvanına layık görülmüştür. ODTÜ'nün yönetim kademesinde üstlendiği sorumluluklar artarak devam etmiş ve 1977 yılında ODTÜ rektör vekilliği görevini üstlenerek üniversitenin en tepe yöneticisi konumuna gelmiştir. Saryal, bu zorlu idari görevde üniversitenin kurumsal yapısının güçlenmesi için yoğun bir mesai harcamıştır.
Uluslararası Başarıları ve Alınan Seçkin Nişanlar
1979 yılına gelindiğinde rektörlük görevinden ayrılan Nuri Saryal, bilgi ve tecrübesini Avrupa'daki meslektaşları ve öğrencilerle paylaşmak üzere Almanya'ya davet edilmiştir. İlk olarak Stuttgart Teknik Üniversitesi'nde üç ay boyunca özel seminerler vermiştir. Hemen ardından aldığı resmi bir davet üzerine Münih Teknik Üniversitesi'ne geçiş yapmıştır. Burada iki yarıyıl boyunca dersler vererek Türk akademisinin gücünü yurt dışında da başarıyla temsil etmiştir.
Avrupa'daki bu verimli akademik dönemin ardından, 1980 yılında ODTÜ'deki profesörlük görevine geri dönen Saryal, eğitim faaliyetlerine kaldığı yerden devam etmiştir. Türk-Alman bilimsel ilişkilerine ve mühendislik alanına sunduğu katkılar, uluslararası arenada da en üst düzeyde takdir görmüştür. 1992 yılında Almanya Federal Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Weizsäcker tarafından kendisine birinci sınıf Yüksek Liyakat Nişanı tevdi edilmiştir.
Hayatı boyunca toplumsal sorumluluk almaktan da geri durmayan Nuri Saryal, mesleki ve sosyal alanlarda faaliyet gösteren çok sayıda dernekte başkanlık görevlerini aktif şekilde yürütmüştür. Seçkin akademisyenin gerçekleştirdiği çalışmalar ve üstlendiği önemli roller kronolojik olarak şu şekildedir:
- Robert Kolej Mühendislik Okulu'nu şeref öğrencisi olarak tamamlaması
- Purdue ve Berlin Teknik üniversitelerinde lisansüstü eğitimlerini gerçekleştirmesi
- ODTÜ bünyesinde rektör vekilliği ve rektör yardımcılığı gibi zirve idari makamlarda bulunması
- Almanya'da Münih ve Stuttgart teknik üniversitelerinde dersler vermesi
- 1992 yılında Federal Almanya Yüksek Liyakat Nişanı ile ödüllendirilmesi