Dünya genelinde milyonlarca insanı açlığın pençesinden kurtaran Amerikalı tarım uzmanı Norman Ernest Borlaug, 20. yüzyılın en etkili bilim insanlarından biridir. 25 Mart 1914 tarihinde Cresco, Iowa'da dünyaya gözlerini açan Norveç asıllı göçmen bir ailenin bu çalışkan çocuğu, geliştirdiği yenilikçi tarım teknolojileri sayesinde küresel gıda krizine çare aramıştır. Genç araştırmacı ilk olarak akademik eğitimini tamamlamıştır. Ardından, gelişmekte olan ülkelerdeki açlık tehlikesini bertaraf etmek amacıyla yola çıkmıştır. Tarımsal üretimde verimliliği artıran genetik ıslah çalışmalarıyla tanınan Borlaug, dünya barışına yaptığı bu somut katkılardan ötürü 1970 yılında Nobel Barış Ödülü'ne layık görülmüştür. O, sadece laboratuvarda çalışan bir teorisyen değil, çamurlu tarlalarda çiftçilerle omuz omuza çalışan gerçek bir vizyonerdir.
Akademik Temeller ve Meksika'daki İlk Başarılar
Minnesota Üniversitesi bünyesinde bitki biyolojisi üzerine lisans eğitimini tamamlayan Borlaug, akademik kariyerine ara vermeden devam etmiştir. Aynı yükseköğretim kurumunda bitki patolojisi alanında doktora derecesini alarak uzmanlaşmıştır. Genetik bitki patolojisi konusundaki bu akademik başarısının ardından, araştırmalarını sahaya yansıtmak amacıyla 1944 yılında Meksika'ya gitmiştir. Rockefeller Vakfı bünyesinde yürütülen tarım programında 1960 yılına kadar etkin bir rol üstlenen başarılı bilim insanı, bölgedeki hububat üretimini artırmak için kolları sıvamıştır.
Meksika topraklarında karşılaştığı en temel engel, buğday tarlalarını istila eden ve ciddi kıtlıklara yol açan tehlikeli bir mantar türüydü. Bu yıkıcı sorunu çözmek amacıyla yoğun araştırmalar yapan deneyimli tarım uzmanı, yarı bodur özelliklere sahip dayanıklı Meksika buğday türlerini üretmeyi başarmıştır. Geliştirilen bu yeni buğday türleri, daha kısa boylu olmaları ve güçlü gövdeleri sayesinde rüzgara karşı direnç göstermiş, aynı zamanda normal türlere kıyasla iki ila üç kat daha fazla ürün vermiştir. Yapılan bu devrim niteliğindeki ıslah çalışmaları, ülkenin tarımsal kaderini tamamen değiştirmiştir.
Borlaug'un Meksika hükümetiyle yürüttüğü bu program sayesinde, ülkedeki buğday üretimi kısa sürede üç katına ulaşmıştır. 1963 yılına gelindiğinde, Meksika genelinde hasat edilen buğdayın yüzde 95 gibi ezici bir çoğunluğu onun geliştirdiği tohumlardan elde edilmekteydi. Bu dönemdeki toplam buğday rekoltesi, araştırmacının ülkeye ilk ayak bastığı 1944 yılındaki miktarın tam altı katına ulaşarak tarihi bir rekora imza atmıştır.
Asya ve Afrika'ya Uzanan Yeşil Devrim Dalgası
Meksika'daki başarıların ardından vizyoner bilim adamı durmadı. Çalışmalarını kısa sürede küresel boyuta taşımaya karar verdi. Özellikle gıda sıkıntısıyla boğuşan Hindistan ve Pakistan gibi ülkelere yönelerek buralardaki açlık sorunuyla mücadele etmek için büyük çaba sarf etmiştir. 1965 ile 1970 yılları arasında uygulanan modern yöntemler sayesinde Hindistan'ın buğday rekoltesi 12 milyon tondan kısa sürede 21 milyon tona yükselmiştir.
Aynı dönemde, Pakistan ve Hindistan'ın ithal ettiği yarı bodur cüce buğday türleri, her iki ülkenin toplam üretiminde yaklaşık yüzde 60 oranında bir artış sağlamıştır. Bilim insanının yenilikçi çalışma yöntemleri ve tarımsal fikirleri, kısa süre içinde Çin ve Afrika kıtasındaki diğer ülkeler tarafından da örnek alınarak hızla uygulanmaya başlanmıştır. Borlaug, modern biyoteknolojik imkanlardan yararlanarak hastalıklara ve aşırı kuraklığa karşı yüksek mukavemet gösteren özel tahıl türleri üretmiştir. Bu sayede, 1960 ile 1990 yılları arasında Asya, Latin Amerika ve Afrika'daki gıda üretimi iki kattan fazla artış göstermiştir. Ayrıca, tarım literatüründe çığır açan triticale adlı buğday-çavdar melezini başarıyla geliştirmiştir.
Uluslararası Görevler, Büyük Ödüller ve Mirası
Yaptığı özverili çalışmalar neticesinde Pakistan ve Hindistan'daki tarımsal rekolteyi tam dört katına çıkaran Norman Borlaug, insanlık adına sergilediği bu olağanüstü başarılar sebebiyle prestijli ödüllerle onurlandırılmıştır. Birleşik Devletler'de sivillere takdim edilen en yüksek dereceli ödül konumundaki Kongre Altın Madalyası ile Başkanlık Özgürlük Madalyası'na layık görülmüştür. Bu iki büyük nişanın yanı sıra Nobel Barış Ödülü'nü de alarak, tarihte bu üç saygın ödülü birden kazanmayı başarmış olan beş seçkin insandan biri olmuştur.
Kariyeri boyunca idari sorumluluklar da üstlenen başarılı araştırmacı, şu görevleri başarıyla yürütmüştür:
- 1960-1963 yılları arasında Amerika Kıtası Gıda Bitkileri Programı yöneticiliği
- 1964-1979 yılları arasında Meksika'da faaliyet gösteren Uluslararası Mısır ve Buğday Geliştirme Merkezi direktörlüğü
- Tarım, nüfus planlaması ve besin kaynakları konularında birçok uluslararası heyet ve komitede danışmanlık
Tarımsal kalkınmanın teşvik edilmesi adına 1986 yılında Dünya Gıda Ödülü organizasyonunu kuran ünlü bilim adamı, insanlığın geleceğini güvence altına almak için biyoteknolojinin önemini her platformda kararlılıkla savunmuştur.
Özel yaşamında 1937 yılında Margaret Borlaug ile hayatını birleştiren başarılı araştırmacının bu evlilikten Scotty, William ve Norma Jean adlarında üç evladı dünyaya gelmiştir. Eşini 2007 yılında kaybeden ve ömrünün son yıllarına dek insanlığa hizmet etmeye devam eden değerli bilim insanı, 12 Eylül 2009 tarihinde Dallas, Teksas'ta 95 yaşında hayata veda etmiştir. Geride bıraktığı akademik kitaplar günümüzde de araştırmacılara yol göstermektedir.
Eserleri ve Kitapları
- 1982 - Wheat in the Third World
- 1983 - Land Use, Food, Energy and Recreation
- 1988 - Norman E. Borlaug: A Bibliography of Papers and Publications
- 1994 - Supplement to Transactions, Keynote Lecture
- 1997 - Norman Borlaug on World Hunger
- 2002 - La revolución verde, paz y humanidad
- 2003 - Feeding a World of 10 Billion People: The TVA/IFDC Legacy
- 2004 - Vision of 2050 Agriculture in China: Dare to Dream
- 2009 - Fiat panis: für eine Welt ohne Hunger
