Türkiye'nin erken Cumhuriyet döneminde tarım politikalarının şekillenmesinde, eğitim kurumlarının kurulmasında ve yasama faaliyetlerinde önemli roller üstlenen Mehmet Yaşar Özey, 1889 yılında Ziştovi'de dünyaya gözlerini açtı. Hayatını tarımsal kalkınmaya ve eğitime adayan Özey, 19 Haziran 1965 tarihinde yaşama veda edene dek vatanına farklı kulvarlarda hizmet etti. İlk gençlik yıllarından itibaren toprakla ve üretimle ilgilenen idealist isim, aldığı köklü eğitimle tarım alanında ülkenin önde gelen uzmanlarından biri haline geldi. Hem sahada hem de bürokraside kazandığı birikimi daha sonra milletvekili olarak meclis kürsüsüne taşıdı. Evli ve iki çocuk babası olan siyasetçi, Cumhuriyet'in kurucu kadroları arasında tarım alanındaki birikimiyle temayüz etmiş bir şahsiyettir.
Eğitim Hayatı ve Tarım Alanındaki Uzmanlaşması
Genç Mehmet Yaşar, tarıma duyduğu özel ilgi doğrultusunda yükseköğrenimini tamamlamak üzere İstanbul'a geldi. Dönemin en saygın kurumlarından biri olan İstanbul Halkalı Yüksek Ziraat Okulu'na girdi. Buradaki zorlu ve kapsamlı eğitim sürecini başarıyla tamamlayarak mezun oldu. Başarılı mezuniyetinin ardından edindiği teorik bilgileri pratikle birleştirmek ve dünyadaki gelişmeleri yakından takip etmek istedi. Bu amaçla eğitimini bir adım daha ileriye taşıyarak Almanya'ya gitti. Avrupa'nın tarım teknolojileri konusunda öncü ülkesinde ihtisas yaparak uzmanlık kazandı. Yurt dışında edindiği vizyon ve modern tarım yöntemleri, onun meslek hayatı boyunca yürüteceği projelerin de temelini oluşturdu.
Akademik ve İdari Çalışmaları
Vatanına döndükten sonra edindiği birikimi yeni nesillere aktarmak isteyen Mehmet Yaşar Özey, ülkenin dört bir yanındaki eğitim kurumlarında öğretmenlik yaparak tarımsal kalkınmanın neferlerini yetiştirdi. Yetiştirdiği öğrencilerle Türk tarımının modernleşmesine doğrudan katkı sağladı. Kariyeri boyunca üstlendiği akademik ve idari görevler şunlardır:
- Bursa Ziraat Ameliyat Mektebi Öğretmenliği
- Ankara Ziraat Mektebi Öğretmenliği ve Müdürlüğü
- Darül Muallimin Öğretmenliği
- Halkalı Yüksek Ziraat Okulu Öğretmenliği ve Müderrisliği
- İktisat Vekaleti Müessesatı Ziraiye Müdürlüğü
- İzmir Ziraat Başmüdürlüğü ve Ziraat Genel Müfettişliği
Bu kritik görevler, onun hem akademik alanda hem de tarım bürokrasisinde ne denli saygın bir konuma eriştiğini göstermektedir. Özellikle Ankara Ziraat Mektebi bünyesindeki idareciliği ile İzmir ve diğer bölgelerdeki müfettişlik faaliyetleri, Anadolu'nun tarımsal potansiyelini yakından analiz etmesine imkân tanıdı.
Parlamento Yılları ve Siyasi Temsili
Tarım bürokrasisinde elde ettiği üstün başarılar ve saha tecrübesi, Mehmet Yaşar Özey'i siyasetin de doğal bir figürü haline getirdi. Yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nin kalkınma hamlelerinde meclis çatısı altında görev alması yönündeki davetler gecikmedi. Siyasi kariyerine TBMM II. Dönem ara seçimlerinde Saruhan milletvekili olarak adım atan Özey, kısa sürede parlamentonun vazgeçilmez isimlerinden biri oldu. Yasama organında tarım politikalarının belirlenmesinde, çiftçilerin desteklenmesinde ve yeni ziraat kanunlarının çıkarılmasında teknik bilgisiyle aktif rol oynadı.
Saruhan temsilciliğinin ardından meclisteki mesaisi uzun yıllar kesintisiz devam etti. TBMM çatısı altında farklı illeri ve dönemleri kapsayan geniş bir temsil yelpazesine sahip oldu. Aksaray ve Manisa halkının vekilliğini üstlenen Özey, parlamentoda aralıksız olarak şu dönemlerde görev aldı:
- TBMM II. Dönem (Ara Seçim) Saruhan Milletvekilliği
- TBMM III., V., VI., VII. ve VIII. Dönem Manisa Milletvekilliği
- TBMM IV. Dönem Aksaray Milletvekilliği
Meclisteki çalışmaları boyunca ziraat mekteplerindeki müdürlüklerinden ve başmüdürlük görevlerinden gelen idari tecrübesini yasal düzenlemelere yansıtan siyasetçi, Cumhuriyet'in ilk dönemindeki iktisadi kalkınma modellerine ve tarım kanunlarına önemli katkılar sağladı. Çok yönlü kariyeri boyunca hem bürokrat hem de parlamenter olarak ülkesine hizmet eden Özey, geride unutulmaz bir tarımsal ve siyasi miras bıraktı.