Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde en üst kademelerde görev alarak orduya yön veren Mehmet Yaşar Büyükanıt, 1 Eylül 1940 tarihinde İstanbul'da dünyaya gözlerini açtı. Askeri dehası ve kararlı duruşuyla bilinen Büyükanıt, başarılarla dolu mesleki yaşantısında ordu komutanlıklarından Genelkurmay Başkanlığına kadar yükseldi. Türkiye'nin kritik dönemlerinde aldığı sorumluluklarla tanınan tecrübeli asker, uzun yıllar süren hizmetinin ardından 2008 yılında emekli oldu. İstanbul'da tedavi gördüğü hastanede 21 Kasım 2019'da kalp yetmezliği sebebiyle 79 yaşında yaşamını yitiren emekli orgeneral, Türk askeri tarihinin önemli simalarından biri olarak hafızalara kazındı.
Harbiyeden Generalliğe Uzanan Kararlı Adımlar
Mehmet Yaşar Büyükanıt, askeri eğitim serüvenine genç yaşlarda başladı. 1961 yılında Kara Harp Okulu'ndan başarıyla mezun olan Büyükanıt, eğitim hayatına ara vermeden devam etti. Hemen ardından, 1963 senesinde Piyade Okulu'nu başarıyla bitirerek ordudaki ilk görevlerine hazır hale geldi. Genç subay, 1970 senesine kadar Kara Kuvvetleri bünyesindeki değişik birliklerde takım komutanı ve bölük komutanı unvanlarıyla sahada aktif roller üstlendi. Bu ilk yıllarda elde ettiği pratik tecrübeler, gelecekteki parlak askeri kariyerinin en sağlam temel taşlarını oluşturdu.
Askeri alandaki kuramsal bilgisini derinleştirmek isteyen Büyükanıt, eğitim hayatında akademiye yönelmeyi tercih etti. 1972 yılında Kara Harp Akademisi'ndeki zorlu eğitim sürecini başarıyla tamamlayıp kurmay subay rütbesini kazandı. Kurmay rütbesiyle birlikte hem ulusal hem de uluslararası düzeyde kritik idari pozisyonlarda bulundu.
Başarılı subayın kurmaylık döneminde üstlendiği bazı önemli görevler şu şekilde sıralanabilir:
- Belçika'nın Mons şehrindeki Shape İstihbarat Dairesi bünyesinde Temel İstihbarat Şubesi Kuvvet ve Sistem Kısım Amirliği
- Kara Harp Akademisi bünyesinde yürütülen öğretim üyeliği
- Genelkurmay Personel Dairesi General - Amiral Şubesinde Kısım Amirliği ve Şube Müdürlüğü
- Köklü bir eğitim yuvası olan Kuleli Askeri Lisesi Komutanlığı
- Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alay Komutanlığı
Bu prestijli gösterdiği yüksek disiplin ve liyakat, onu generallik makamına taşıdı. Nihayet takvimler 1988 yılını gösterdiğinde, tuğgeneralliğe terfi ederek general rütbesini resmen omuzlarına takmış oldu. Tuğgeneral olarak ilk etapta 2. Zırhlı Tugay Komutanlığı'nı idare etti. Daha sonra İtalya'nın Napoli şehrindeki Güney Avrupa Müettefik Kuvvetler Komutanlığı Karargahında İstihbarat Daire Başkanlığı koltuğuna oturarak diplomatik ve askeri dehasını uluslararası arenada bir kez daha kanıtladı.
Zirveye Doğru Tırmanış ve Orgenerallik Dönemi
Mesleki yetkinliğiyle her kademede takdir toplayan Büyükanıt, 1992 senesinde tümgeneralliğe yükseltildi. Bu rütbeyle Genelkurmay Genel Sekreterliği gibi kritik bir bürokratik köprüyü yönetti, ardından da geleceğin subaylarını yetiştiren Kara Harp Okulu Komutanlığı vazifesini başarıyla ifa etti. Kararlı ve disiplinli duruşuyla tüm basamakları teker teker tırmanarak 1996 yılında korgeneralliğe terfi etti. Korgeneral unvanıyla sahadaki etkinliğini artırarak 7. Kolordu Komutanlığı ve Genelkurmay Harekat Başkanlığı gibi ordunun can damarı niteliğindeki birimlerin başında yer aldı.
Tarihler 30 Ağustos 2000'i gösterdiğinde, askeri kariyerinin en üst rütbelerinden biri olan orgeneralliğe terfi etti. Orgeneral rütbesiyle ilk olarak Genelkurmay 2. Başkanlığı makamına atandı. Buradaki dört yıllık başarılı çalışmalarının ardından, 30 Ağustos 2004 yürürlüklü Yüksek Askeri Şura kararları doğrultusunda Kara Kuvvetleri Komutanı olarak tayin edildi. Komuta kademesindeki üstün başarısı, onu en tepeye yönlendirdi.
En nihayetinde, 1 Ağustos 2006 tarihinde yayımlanan resmi kararnameyle Genelkurmay Başkanlığı görevine getirildi. Bu son derece saygın ve stratejik görevde iki yıl boyunca başarıyla hizmet verdi. Vatanına ve milletine sunduğu hizmetlerin ardından 30 Ağustos 2008 tarihinde yaş haddinden emekliye ayrıldı. Kendisinden sonra bu kutsal görevi Orgeneral İlker Başbuğ devraldı.
Özel Yaşamı, Ailesi ve Vedası
Mehmet Yaşar Büyükanıt, yaşamı boyunca sadece askeri başarılarıyla değil, aynı zamanda ailesine bağlılığıyla da örnek bir şahsiyetti. Hayatını Bilge Filiz Büyükanıt ile birleştiren başarılı komutanın bu evlilikten Bengü Caymaz Büyükanıt isminde bir kız evladı dünyaya geldi. Yabancı dil becerisine önem veren Büyükanıt, iyi derecede İngilizce konuşuyordu. Başak burcu özelliklerini taşıyan disiplinli yapısı, tüm yaşamına doğrudan yansıdı.
Hayatının son dönemlerinde sağlık sorunlarıyla mücadele eden Büyükanıt, İstanbul'da tedavi gördüğü hastanede yaşamını kaybetti. Çok sevdiği hayat arkadaşı Bilge Filiz Büyükanıt'ın vefatından yalnızca dört gün sonra, 21 Kasım 2019 tarihinde kalp yetmezliği sebebiyle 79 yaşında dünyaya gözlerini yumdu. Aşık olduğu eşinin ardından ebediyete göç eden general, geride şanlı bir mazi ve unutulmayacak askeri başarılar bıraktı.