Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarında ve Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde bürokraside ve siyasette kritik görevler üstlenen Mehmet Sabit Sağıroğlu, ülkenin idari yapısına yön vermiş önemli bir devlet adamıdır.
1882 yılında Erzincan'ın tarihi Kemah ilçesinde dünyaya gelen Sağıroğlu, hem doğduğu topraklarda hem de ülkenin farklı şehirlerinde kamu hizmetini başarıyla yürütmüştür.
Genç yaşlardan itibaren idarecilik yaptı.
Demokrasinin inşasında kurucu kimliğiyle rol üstlenen bu değerli şahsiyet, 16 Ocak 1960 tarihinde aramızdan ayrılmıştır.
Yaşamı boyunca üstlendiği tüm görevlerde vatan sevgisini ön planda tutan Sağıroğlu'nun biyografisi, cumhuriyetin ilk yıllarındaki toplumsal ve siyasal dönüşümleri de gözler önüne sermektedir.
Bürokrasiden Valiliğe Uzanan Hizmet Yılları
Eğitim hayatına ilk adımlarını yerel düzeyde atan Mehmet Sabit Sağıroğlu, rüştiye eğitimini başarıyla tamamlamıştır.
Bununla yetinmeyerek, o dönem yaygın olan hususi eğitim yöntemleriyle kendisini yetiştirmiş ve donanımını artırmıştır.
Özel hocalardan dersler almıştır.
Devlet hizmetine ilk olarak Erzurum İl Meclis Üyeliği ile başlayan Sağıroğlu, halkın yereldeki sorunlarına çözümler aramıştır.
Bu görevdeki başarısı yeni sorumluluklar getirdi.
Kısa süre içerisinde Dersim Mutasarrıflığı görevine getirilerek bölgenin güvenliği ve idaresinden sorumlu olmuştur.
Liyakati ve çalışkanlığıyla dikkat çeken Sağıroğlu, daha sonra sırasıyla hem Elazığ hem de Erzurum valiliklerine atanmıştır.
Vali olarak görev yaptığu bu iki önemli şehirde, yerel kalkınma ve kamu düzeninin sağlanması adına önemli adımlar atmıştır.
Hem Dersim'deki yerel idarecilik yıllarında hem de Elazığ ile Erzurum'daki valilik dönemlerinde sergilediği başarılı yönetim anlayışı, onun toplumsal dinamikleri çok iyi analiz edebilen bilge bir lider olarak sivrilmesini sağlamıştır.
Cumhuriyet Dönemi Siyasi Mücadelesi ve Kurucu Rolü
Milli Mücadele'nin başarıya ulaşmasıyla birlikte siyasi hayatta yeni bir sayfa açılmış ve Sağıroğlu da bu süreçte aktif rol almıştır.
Türkiye'nin ilk siyasi partisi olan Halk Fırkası'nın kurucu üyeleri arasında yer alarak cumhuriyet ideallerinin yerleşmesine öncülük etmiştir.
Ancak çok partili hayata geçiş çabalarını destekleyen Sağıroğlu, daha sonra muhalefet cephesine geçmiştir.
Bu kapsamda, cumhuriyet tarihinin ilk muhalefet partisi olma özelliği taşıyan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kurucu kadrosunda bulunmuştur.
Siyasi duruşu ve tecrübesiyle parlamentoda daima sözü dinlenen bir isim haline gelmiştir.
Milletin iradesini temsil etmek üzere TBMM çatısı altında farklı dönemlerde mecliste yer bulmuştur.
Milletvekili olarak mecliste görev yaptı.
Üstlendiği parlamenter görevler şu şekildedir:
- TBMM II. Dönem Erzincan Milletvekilliği
- VI. ve VII. Dönem Elazığ (Elaziz) Milletvekilliği
- VIII. ve IX. Dönem Erzincan Milletvekilliği
Meclis bünyesinde yasama faaliyetlerine katkı sağlayan Sağıroğlu, özellikle mali konulardaki uzmanlığı ile öne çıkmıştır.
TBMM II. Dönem'de üstlendiği Kavânîn-i Maliye Encümeni Başkanlığı görevinde, ülkenin finansal yapısını düzenleyen kanunların hazırlanmasında önemli rol oynamıştır.
Ekonomik Girişimler, Tarım ve Devlet Nişanları
Siyaset ve bürokrasideki yoğun mesaisi dışında çiftçilikle de ilgilenen Mehmet Sabit Sağıroğlu, tarım alanındaki üretkenliğiyle de tanınan bir şahsiyettir.
Kendi topraklarında aktif olarak çiftçilik yapmıştır.
Ayrıca, tarımın ülke ekonomisi için taşıdığu önemi bildiğinden bu birikimini finans alanına da yansıtmıştır.
Bu çerçevede, Türkiye'nin en köklü finans kurumlarından biri olan Ziraat Bankası İdare Meclisi Üyeliği görevini yürütmüştür.
Kamu hizmetinde gösterdiği üstün başarılar ve fedakarlıklar nedeniyle kendisine devlet tarafından çok özel nişanlar verilmiştir:
- 1. Mecidi Madalyası
- Altın Liyakat Madalyası
- Hilâl-ı Ahmer Madalyası
Hem askeri hem de insani yardım alanında verilen bu madalyalar, onun ülkeye adanmış hayatının en büyük kanıtlarıdır.
Aile hayatına da büyük önem veren Sağıroğlu, evli ve beş çocuk babası olarak örnek bir aile reisi olmuştur.
16 Ocak 1960 tarihinde hayata gözlerini yuman bu değerli devlet adamı ve tecrübeli siyasetçi, arkasında gelecek nesillere örnek teşkil edecek onurlu bir isim ve hizmet dolu zengin bir ömür bırakmıştır.