Türk güreş tarihinin en parlak dönemlerine damgasını vuran Kel Aliço, 1844 senesinde bugün Bulgaristan sınırlarında yer alan Plevne ilinin Cerven Brjag beldesine bağlı Kojnare köyünde hayata gözlerini açtı. Küçük yaşlardan itibaren er meydanlarında ter döken efsanevi sporcu, sergilediği amansız mücadeleler ve kazandığı unutulmaz zaferlerle Osmanlı İmparatorluğu'nun dört bir yanında büyük bir üne kavuştu.
Fiziksel özellikleriyle rakiplerine korku salan bu dev adam, 190 santimetre boyunda ve yaklaşık 120-130 kilogram ağırlığındaydı. Geniş göğsü, kalın kolları ve özellikle de uyguladığı elense ve tırpan oyunlarıyla rakiplerini alt etmeyi başarıyordu. Saçlarının dökülmüş olmasından dolayı halk arasında 'Kel Aliço' olarak anılırken, er meydanlarındaki durdurulamaz ve sert hücumları sebebiyle de 'Gaddar Aliço' lakabıyla şöhret bulmuştu.
Saray Yılları ve Padişahın Pehlivanı
Güreşe çok küçük yaşta başladı. 93 Harbi'nin ardından yaşanan büyük göç dalgasıyla kardeşi Kara İbo ile birlikte vatan topraklarına göç eden Aliço, Kırkpınar meydanında güreşmeye başladı. 1864 yılında sergilediği performansla dönemin padişahı Sultan Abdülaziz'in ilgisini çekmeyi başardı. Sarayda düzenlenen huzur güreşlerine dahil edilen pehlivan, burada Makarnacı Hüseyin ve Arnavutoğlu Ali Pehlivan gibi devrin en güçlü isimleriyle kapıştı. Güreşteki başarısıyla kısa sürede sarayın güvenini kazanarak Yıldız Sarayı'nda şamdancıbaşılık makamına kadar yükseldi. Sultanın en sevdiği pehlivanlardan biri haline gelen Aliço, aynı zamanda Abdülaziz'e de güreş dersleri verdi. Sultan Abdülaziz'in 30 Mayıs 1876 tarihinde padişahlıktan indirilmesine kadar saraydaki görevini sürdüren efsane pehlivan, bu üzücü olaydan sonra saraydan ayrıldı.
Kırkpınar'da Kırılmayan Rekor ve Koca Yusuf Dostluğu
Kavasoğlu'nun ardından katıldığı Kırkpınar meydanında sergilediği müthiş mücadelelerle adını altın harflerle yazdıran Aliço, Kırkpınar'da tam 26 yıl üst üste başpehlivanlık kazanarak tarihe geçti. 1884 yılına kadar bu unvanı kimseye kaptırmayan usta güreşçinin kariyerindeki en unutulmaz anlardan biri, Koca Yusuf ile yaptığı meşhur karşılaşmadır. Kırkpınar meydanında tam altı saat boyunca devam eden bu amansız mücadele, hakemlerin ve cazgırın araya girerek güreşi berabere bitirme teklifleriyle kesintiye uğradı. Ancak Aliço, 'Bunun burasına er meydanı derler. Güreş bitene dek devam eder. Hem bu kızan da beni yenecekse yener' diyerek teklifi reddetti. Genç rakibinin bu asil duruşundan ve gücünden çok etkilenen Koca Yusuf, 'Ustam sen böyle dedin vücudumda derman kalmadı. Getir elini sırtımı yere vur' diyerek ustasının elini öptü. Karşısındaki yiğidin bu asil tavrını gören Kel Aliço, onun başpehlivanlığı hak ettiğini kabul ederek 1885 yılının Kırkpınar Başpehlivanı unvanını Koca Yusuf'a devretti.
Son Yılları, Yetiştirdiği Talebeler ve Mirası
Kırkpınar er meydanında kazandığı başarıların yanı sıra yetiştirdiği talebelerle de Türk güreşine büyük katkılar sağlayan efsane isim, 18 yıl boyunca başpehlivanlık unvanını elinde tutan ünlü Adalı Halil'in de ustalığını üstlenmişti. Kendisi 70 yaşındayken, yetiştirdiği ve kendisinden 25 yaş küçük olan çırağı Adalı Halil'in meydan okumasını kabul ederek Gelibolu'daki bir düğün güreşinde onu yarım saat içinde yenmeyi başardı. Aliço, gerçek bir efsaneydi. Yaşamının son yıllarında geçimini sağlamak için Malkara köylerinde bekçilik yaptı. Ne yazık ki ömrünün son demlerinde gözlerine perde inmesi nedeniyle görme yetisini kaybetti. Efsanevi başpehlivan, 1922 yılında Edirne'de yakalandığı tifo hastalığı sebebiyle 78 yaşında hayata gözlerini yumdu. Cenazesi Edirne'nin İpsala kazasına bağlı Koyunyeri köyü mezarlığına defnedildi.
Kel Aliço'nun yaşamına ve güreş kariyerine damga vuran başlıca özellikler şunlardır:
- 26 Yıllık Başpehlivanlık: Kırkpınar'da üst üste 26 yıl boyunca başpehlivanlık unvanını korumuştur.
- Saray Pehlivanlığı: Sultan Abdülaziz'in sarayında şamdancıbaşılığa kadar yükselmiş ve padişaha güreş eğitimi vermiştir.
- Gaddar Aliço Lakabı: Er meydanlarındaki amansız ve sert hücumları sebebiyle bu lakapla anılmıştır.
- Adalı Halil'in Ustalığı: Kırkpınar'da 18 yıl başpehlivan olan ünlü güreşçi Adalı Halil'i yetiştirmiştir.
Bugün ulu pehlivanın anısını yaşatmak adına her yıl 16 Mayıs tarihinde Kel Aliço Pehlivan'ı Anma ve Yağlı Güreş Festivali düzenlenmektedir. Ayrıca hem Kırkpınar Sarayiçi'nde hem de ömrünü geçirdiği köy meydanında heykelleri yükselmektedir.
