Jeyan Mahfi Tözüm Kimdir?

Jeyan Mahfi Tözüm, asıl adıyla Fatma Mesanet Jeyan Ayral Tözüm, 6 Ağustos 1928'de İstanbul'da doğan ve 29 Ekim 2023'te İstanbul'da ölen Türk oyuncu ve seslendirme sanatçısıdır.

İlk yılları

Babası Necdet Mahfi Ayral, Türkiye'de özgün bir isim bulmak için Kamûs-ı Türkî'den yararlanarak kızına Farsçada "aslanın kükrerken çıkardığı ses" anlamına gelen Jeyan adını verdi. Beyoğlu Kız Lisesi'nden mezun oldu.

Tiyatro kariyeri

Kariyerine babasının teşvikiyle üç yaşındayken, Henrik Ibsen'in Peer Gynt oyununda Muhsin Ertuğrul tarafından oynatılarak başladı. İstanbul Şehir Tiyatroları'nda Mutlu Günler, Çıplakları Giydirmek, Kökler, Yarısı ve Kezban başta olmak üzere çok sayıda oyunda rol aldı ve emekliliğine kadar bu kurumda görev yaptı. 1954'te eşiyle birlikte sinemadan ayrılma kararı aldı ve uzun süre kendisini tiyatro oyunlarına ve dublaja adadı. Üç yıl boyunca bir radyoda reklam spikerliği yaptı.

Sinema, dizi ve dublaj

Filmografisinde Allahın Cenneti (1939), Gençlik Günahı (1947), Seven Ne Yapmaz (1947), Efsuncu Baba (1949), Beklenen Şarkı (1953), Bozkurt Obası (1954) ve Falcı (1972) gibi yapımlar bulunur. Sonraki yıllarda Gurbetçiler, Bizim Aile, Dadı, Tatlı Hayat, Ekmek Teknesi, Yaprak Dökümü, Hayat Apartmanı, Deliha (2014) ve Deliha 2 (2018) gibi dizi ve filmlerde rol aldı. Dublaja 10 yaşında, Mahmut Moralı ve Samiye Hün'ün yönlendirmesiyle Mutlu Günler filminde başladı. Belgin Doruk, Türkan Şoray, Filiz Akın, Hülya Koçyiğit, Fatma Girik, Müjde Ar, Hale Soygazi, Emel Sayın, Gülden Karaböcek, Gülşen Bubikoğlu, Ahu Tuğba, Serpil Çakmaklı, Hülya Avşar, Harika Avcı ve Semra Sar gibi birçok aktrisi filmlerde seslendirdi. Seslendirdiği filmler arasında Tarkan: Güçlü Kahraman, Aşk-ı Memnu (1974), Taşra Kızı, Pembe Panter ve Banker Bilo vardır.

Ödülü, özel yaşamı ve ölümü

Tiyatro dünyasına yaşamı boyunca emek verdi. 2005'te Bilge Olgaç Başarı Ödülü'nü aldı. Trafik kazası sonucu ölen ses mühendisi Rauf Tözüm'ün (1915-1978) eşiydi ve bu evlilikten bir kızı vardır. 29 Ekim 2023'te doğum yeri İstanbul'daki bir huzurevinde yaşlılığa bağlı doğal nedenlerle 95 yaşında öldü. Zincirlikuyu Camii'nde kılınan cenaze namazının ardından Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Jeyan Mahfi Tözüm maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.