Ahmet Hamdi Çelen, 1892 yılında Çerkeş’te dünyaya gözlerini açtı. Hem Osmanlı’nın son dönemlerine hem de genç Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluş yıllarına tanıklık eden Çelen, hukukçu kimliği, eğitimciliği ve siyasi kariyeriyle döneminin en çok yönlü şahsiyetlerinden biri oldu. İstanbul Hukuk Mektebi’nden başarıyla mezun olduktan sonra, Anadolu’nun aydınlanma mücadelesinde aktif roller üstlendi. Hem basın dünyasında hem de eğitim kurumlarında derin izler bırakan Çelen, özellikle Kastamonu’daki milli mücadele faaliyetleri ve yerel basın çalışmalarıyla adından söz ettirmeyi başardı. Hayatı boyunca üstlendiği her vazifeyi vatanperver bir duruşla yerine getiren aydın, Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında da milletvekili olarak ülkesine hizmet etti.
Millî Mücadele Yılları ve Kastamonu'daki Çalışmaları
Anadolu’ya yönelen Ahmet Hamdi Çelen’in hayatındaki en önemli duraklardan biri Kastamonu oldu. Vatan topraklarının işgal tehdidi altında olduğu bu zorlu dönemde, bağımsızlık ateşinin yakılması için büyük çaba harcadı. Bu kapsamda Kastamonu Müdafaa-yı Hukuk Cemiyeti bünyesinde üye olarak aktif görev aldı. Millî Mücadele’nin yerel düzeyde teşkilatlanması ve halkın direniş için bilinçlendirilmesinde önemli roller üstlendi.
Sadece siyasi ve askeri örgütlenmeyle yetinmeyen Çelen, havacılık alanındaki gelişmelere de öncülük etti. Bölgedeki çalışmaları desteklemek amacıyla Kastamonu Tayyare Cemiyeti Başkanlığı görevini yürüttü. Aynı zamanda, bağımsızlık fikrinin ve inkılapların halka ulaştırılmasında çok kritik bir işlev gören Açık Söz Gazetesi’nin sahipliğini ve yöneticiliğini üstlenerek Anadolu basınının en gür seslerinden biri haline geldi. Bu gazete vasıtasıyla halkın moralini yüksek tutmak ve milli bilinci diri kılmak adına kalemiyle de cephe gerisinde büyük bir savaş verdi.
Eğitim Ordusunda Geçen Yıllar ve Öğretmenlik Kariyeri
Ahmet Hamdi Çelen, hukukçu kimliğinin yanı sıra tam anlamıyla bir eğitim sevdalısıydı. Genç nesillerin yetişmesi için memleketin pek çok farklı okulunda öğretmenlik yaptı. Özellikle Kastamonu’da görev yaptığı eğitim kurumlarının çeşitliliği, onun geniş entelektüel birikiminin ve mesleki becerisinin en somut göstergesi kabul edilir.
Kariyeri boyunca ders verdiği ve genç beyinleri şekillendirdiği eğitim kurumları şu şekildedir:
- Kastamonu Lisesi bünyesinde tarih dersleri verdi.
- Kastamonu Mülga Dâru'l-Hilâfe Medresesi’nde tarih, coğrafya ve tabiiyye derslerine girdi.
- Kastamonu Daru'l-Muallimîn Mektebi çatısı altında coğrafya öğretmenliği yaptı.
- Kastamonu İmam Hatip Mektebi’nde ruhiyatı ahlakiye öğretmenliği görevini icra etti.
- Kastamonu Sanat Okulu’nda Türkçe dersleri vererek gençlerin dil bilincini geliştirdi.
- Kastamonu Musevi Lisesi bünyesinde tarih dersleri vererek farklı kültürlerin eğitimine katkıda bulundu.
Eğitimcilik kariyerini daha sonra İstanbul’a taşıyan Çelen, burada da önemli kurumlarda vazifesine devam etti. Fransa ile Türkiye arasındaki eğitim köprülerinden biri olan İstanbul Saint Michel Fransız Erkek Lisesi’nde öğretmen olarak görev aldı. Onun bu geniş yelpazedeki öğretmenlik tecrübesi, o dönem ülkede duyulan nitelikli öğretmen ihtiyacının karşılanmasında çok mühim bir boşluğu doldurmuştur.
Bürokrasiden Parlamentoya Uzanan Başarı Çizgisi
Eğitim alanındaki yoğun mesaisinin yanı sıra idari ve mali bürokraside de önemli sorumluluklar üstlenen Ahmet Hamdi Çelen, Kastamonu Daimî Komisyon Üyeliği yaptı. İstanbul’a taşındıktan sonra ise maliye ve denetim alanında kritik görevlere getirildi. Bu doğrultuda İstanbul Beyoğlu Mıntıkası Hesap Mütehassıslığı görevinde bulunarak iktisadi süreçlerde uzmanlığını ortaya koydu. Hemen akabinde İstanbul Kazanç İtiraz ve Tetkik Komisyonu Raportörlüğü görevini üstlenerek hukuki ve mali bilgisiyle devlet işleyişine katkı sağladı.
Bürokrasideki bu üstün başarıları, onu milli iradenin tecelli ettiği çatıya, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne taşıdı. Yıllarca emek verdiği, gazetesini çıkardığı ve binlerce öğrencisini yetiştirdiği Kastamonu’yu parlamentoda temsil etme şerefine erişti. TBMM VII. ve VIII. Dönem Kastamonu Milletvekilliği yaparak yasama faaliyetlerinde etkin rol oynadı. Meclis çatısı altında hem bölgesel sorunların çözümü hem de ülkenin genel kalkınma hamlelerine yönelik kanun tasarılarının hazırlanmasında tecrübelerini paylaştı.
Hayat arkadaşıyla evli ve üç çocuk babası olan değerli siyasetçi, ömrünü adadığı vatan hizmetini 9 Ocak 1957 tarihinde tamamlayarak aramızdan ayrıldı. Geride hem basın hem eğitim hem de siyaset tarihimizde saygıyla anılacak tertemiz ve zengin bir miras bıraktı.