Kıbrıs Türk edebiyatının derin izler bırakan kalemlerinden şair, yazar ve felsefe öğretmeni Filiz Naldöven, 24 Ağustos 1954'te Limasol'da başlayan ve 28 Haziran 2016'da Lefkoşa'da sona eren yaşamıyla, ada kültürünün en özgün edebi seslerinden biri olmayı başardı. Gençlik yıllarından itibaren felsefi sorgulamalarla beslenen dizeleri ve toplumsal duruşuyla bilinen sanatçı, savaşın ve göçün gölgesinde şekillenen ömrünü kelimelere dökerek Kıbrıs şiirinde silinmez bir miras inşa etti.
Limasol'dan Girne'ye Uzanan Yaşam ve Felsefe Yolculuğu
İlk ve ortaöğrenimini doğup büyüdüğü Limasol kentinde tamamlayan Naldöven, buradaki 19 Mayıs Lisesinden mezun olduktan sonra yükseköğrenim için İstanbul'a yöneldi. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümünü başarıyla bitiren yazar, felsefe eğitiminin getirdiği derinliği şiirlerine de yansıttı. Ortaokul yıllarında şiir yazmaya yönelen genç yetenek, bu süreçte okuduğu şairlerden en çok Atilla İlhan'ın dizelerinden etkilendi. Henüz 16 yaşındayken kaleme aldığı ve inanç sorgulamalarını içeren "Budala Çocuk" şiiri, onun edebiyat dünyasına attığı ilk güçlü adım oldu. Şair bu eseri, şiir kapısını açan bir anahtar olarak nitelendirdi. İlk şiirleri Limasol'da Kaynak dergisinde basıldı.
Göçün Gölgesinde Öğretmenlik ve Edebi Üretim
1974 yılındaki Kıbrıs Harekâtı, birçok Kıbrıslı Türk gibi onun da hayatında derin bir kırılma noktası yarattı. Göçmen olarak Girne'ye yerleşti. Orada yeni bir yaşam kurdu. 1977 yılında Lapta Yavuzlar Lisesi bünyesinde felsefe öğretmenliği görevine başlayarak genç beyinlere ışık tuttu. Mesleğini 14 yıl boyunca özveriyle sürdürdü. 1991'de erken emekli olmayı seçti. Emeklilik sonrası tüm zamanını edebiyata ayırdı.
Edebi Eserleri ve Şiirindeki Varoluşsal Dokunuşlar
Edebiyat dünyasındaki yerini her geçen gün sağlamlaştıran şairin çalışmaları; Varlık, Türk Bankası Kültür-Sanat ve Yasemin gibi dönemin saygın gazete ile dergilerinde yayımlanarak geniş kitlelere ulaştı. Naldöven'in yıllar içinde olgunlaşan kaleminden dökülen ve farklı dönemlerde okurla buluşan şiir kitapları şunlardır:
- Sevgiden Doğma (1987)
- Mağma Mavera (1994)
- Aşk Beni Yıka (1999)
- Hafızalı Doku (2013)
- Su Ağacı (2014)
Yazarlık serüveni sadece şiirle sınırlı kalmayan Naldöven, tiyatro alanında da kalıcı bir iz bıraktı. 1984 yılında yazdığı Köşede Durmak adlı tiyatro oyunu, Lefkoşa Türk Belediyesi tarafından düzenlenen bir yarışmada ikinci oldu. Bu oyun 1985'te sahnelendi.
74 Kuşağı Tartışmaları ve Vefatı
Filiz Naldöven, edebiyat tarihçileri ve eleştirmenler tarafından Kıbrıs Türk şiirinin 74 kuşağı temsilcileri arasında konumlandırılır. Ancak kendisi, edebiyatta sınırların çizilmesine karşı çıkarak bu sınıflandırmaya mesafeli bir duruş sergiledi. Katı kalıplardan hoşlanmadığını ifade eden şair, "takım oluşturmayı sevmem" sözleriyle bu konudaki tavrını net bir şekilde ortaya koydu. Onun için önemli olan tek şey, savaşlara, zulümlere ve katliamlara karşı durabilen, barışçıl ve ortak bir şiir dili geliştirebilmekti. Lefkoşa'da tedavi gördüğü hastanede geçirdiği kalp krizi sonucu 28 Haziran 2016 tarihinde yaşama gözlerini yuman Filiz Naldöven, ardında zengin bir edebi miras bıraktı. Cenazesi, Lefkoşa Belediye Tiyatrosu'nda düzenlenen törenin ardından Lefkoşa Türk Belediyesi Mezarlığı'na defnedildi.