Kırım Tatarı asıllı çok yönlü kültür insanı Emin Bektöre, Dobruca'da doğup Eskişehir'de vefat eden, halk oyunları ve müzik derlemeleriyle gelenekleri geleceğe taşıyan öncü bir etnograftır. Dobriç'te dünyaya gelen araştırmacı, Kırım Tatar mirasının yaşatılması amacıyla yaşamı boyunca tiyatro oyunları yazmış, eğitimler vermiş ve eşsiz ezgileri kayıt altına almıştır.
Romanya'dan Anadolu'ya Uzanan Kültür Köprüsü
İlk ve ortaöğrenimini doğduğu topraklarda tamamlayan Bektöre, gençlik yıllarından itibaren halk danslarına ve sahne sanatlarına büyük ilgi gösterdi. Romanya sınırları içerisinde Kırım Tatar folklorunun kurucularından biri haline gelen Bektöre, çeşitli halk oyunları topluluklarının kurulmasında da önayak oldu. Kendi kaleme aldığı didaktik nitelikteki tiyatro eserlerini aynı zamanda sahneye de bizzat koymuştur. Bektöre'nin kaleme aldığı ve sahnelediği öne çıkan eserler şunlardır:
- Şahin Giray Han
- Atilla
- Bora
- Kırım
- Kök-köz Bayar
Muzaffer Sarısözen ile Tarihi Buluşma ve Taş Plak Kayıtları
Ailesiyle birlikte 1940 yılında Türkiye'ye göç ederek Eskişehir'e yerleşen Bektöre, yeni memleketinde kültürel çalışmalarına hız kesmeden devam etme imkânı buldu. Eskişehir Halkevi'ndeki folklor çalışmalarını kurum kapanana dek sürdürdü. Ülke çapında derleme gezileri yapan Muzaffer Sarısözen'in 1944 yılında Eskişehir Halkevine gerçekleştirdiği ziyaret, Türk halk müziği tarihi açısından son derece önemli bir dönüm noktası olmuştur. Halkevindeki bu tanışmada Sarısözen, Kırım Türk müziğine duyduğu hayranlığı ancak kaynak bulamadığını paylaştı. Emin Bektöre, elindeki zengin bilgi ve yazılı belgeleri cömertçe Sarısözen ile paylaştı. İkili, mandolin eşliğinde gerçekleştirdikleri kayıtlarla Kırım ezgilerini ilk kez taş plaklara aktardı. Bu kıymetli kayıtlar Ankara Radyosu Mandolin Orkestrası tarafından icra edilerek ülkeye yayıldı. TRT sanatçılarından Yıldız Ayhan ile A. Gazi Ayhan'ın 1957 yılında Bektöre ile iletişime geçerek Kırım halk türkülerini repertuvarlarına dahil etmesi, bu eşsiz ezgilerin radyolar vasıtasıyla tüm Türkiye'de yankılanmasını sağladı. Bu sayede Kırım türküleri geniş kitlelere ulaştı.
Halk Eğitim Çalışmaları ve Geleceğe Miras
Halkevlerinin kapatılmasının ardından Emin Bektöre çalışmalarını Eskişehir Halk Eğitim Merkezinde büyük bir kararlılıkla sürdürdü. Burada geçirdiği uzun yıllar boyunca çok sayıda araştırmacı ve halk dansçısı yetiştirerek alana kalıcı katkılar sundu. Sadece Eskişehir ile sınırlı kalmayıp İstanbul, Kütahya ve Ordu gibi şehirlerde de aktif olarak folklor çalışmalarını organize etti. Değerli kültür insanı Bektöre, 1995 yılında Eskişehir'de vefat etti.