Agop Boyacıyan Efendi, 1854 yılında Tekirdağ'da dünyaya gelmiş, Osmanlı döneminin hukuk ve siyaset alanında iz bırakmış önemli Ermeni aydınlarındandır. Eğitimini İstanbul'daki Mühendislik Mektebi'nde tamamladıktan sonra akademik ve idari kariyer basamaklarını tırmanan Boyacıyan, Darülfünun bünyesinde önemli sorumluluklar üstlenmiştir. Siyasi arenadaki en önemli çıkışını ise 1909 yılında Meclis-i Mebusan'a girerek gerçekleştirmiştir.
Akademik Hayatı ve Darülfünun Dönemi
İstanbul'da aldığı teknik eğitimden sonra hukuk ve siyaset bilimi alanında kendini geliştiren Boyacıyan, döneminin en saygın eğitim kurumu olan Darülfünun'da görev almıştır. Burada Ulumu Siyasiye ve Tıbbiye Şubesi Müdürlüğü görevini yürüterek Osmanlı eğitim sisteminin modernleşmesine katkıda bulunmuştur. Hem idari yetenekleri hem de entelektüel birikimiyle dikkat çeken Boyacıyan, döneminin akademik çevrelerinde saygın bir yer edinmiştir. Bu görevinde oldukça başarılı oldu.
Meclis-i Mebusan'da Tekirdağ Temsilciliği
Siyasete girişi, Agop Babikyan'ın vefatıyla gerçekleşmiştir. Babikyan'ın boşalan koltuğunu doldurmak üzere 23 Kasım 1909'da yapılan seçimde Tekirdağ mebusu olarak parlamentoya girmiştir. Meclis-i Mebusan'daki performansı ve memleketine olan hizmetleri, onun bölge halkı nezdindeki itibarını artırmıştır. Nitekim bu güvenin bir sonucu olarak, 1912 yılında düzenlenen genel seçimlerde de seçmenlerin desteğini alarak bir kez daha Tekirdağ mebusu seçilmeyi başarmış ve yasama faaliyetlerine devam etmiştir. Siyasi kariyeri bu şekilde taçlanmıştır.
Kültürel Faaliyetleri ve Türk Derneği Üyeliği
Sadece akademik ve Siyasi kimliğiyle yetinmeyen Agop Boyacıyan Efendi, döneminin sosyo-kültürel hareketlerine de yakından ilgi duymuştur. 1908 yılında kurulan ve Osmanlıcılık ile Türk dili üzerine çalışmalar yürüten Türk Derneği'nin kurucu üyeleri ve aktif destekçileri arasında yer almıştır. Farklı kültürel kökenlerden gelen aydınların bir araya geldiği bu platformda Boyacıyan, entelektüel birikimiyle derneğin faaliyetlerine katkı sunmuştur. Dernek onun için önemliydi.
Agop Boyacıyan'ın kariyerindeki ve entelektüel yaşamındaki başlıca dönüm noktaları şunlardır:
- İstanbul'daki Mühendislik Mektebi'nde aldığı teknik eğitim
- Darülfünun bünyesindeki Ulumu Siyasiye ve Tıbbiye Şubesi Müdürlüğü
- Meclis-i Mebusan bünyesinde yürüttüğü Tekirdağ mebusluğu
- 1908 yılında faaliyete geçen Türk Derneği'nin üyeliği