Türk sinemasının hafızası olarak nitelendirilen yazar, eleştirmen ve gazeteci Agâh Özgüç, 7 Ocak 1932 tarihinde Kocaeli'nin Kandıra ilçesinde dünyaya geldi. Hayatı boyunca topladığı binlerce belge ve dokümanla sinema tarihimizin en büyük arşivlerinden birini oluşturan Özgüç, 27 Nisan 2022'de İstanbul'da vefat edene dek ömrünü Türk sinemasını aydınlatmaya adadı. Kökenleri anne tarafından Batum Gürcülerine, baba tarafından ise Bulgaristan göçmenlerine dayanan usta yazar, basın ve yayın dünyasında bıraktığı kalıcı izlerle Türkiye'nin kültürel belleğinde silinmez bir yer edindi.
Gençlik Yılları ve Edebiyat Dünyasına Giriş
Eğitim hayatına İstanbul'da adım atan Agâh Özgüç, Haydarpaşa Lisesi'nin yatılı ortaokul bölümünde okurken buradaki eğitimini yarıda bıraktı. Gençlik yıllarında ünlü şair Attilâ İlhan'ın sanatsal çizgisinden derinden etkilenen yazar, 1950'li senelerde edebiyat dergilerinin kapısını araladı. Çeşitli yayınlarda şiirleri ve denemeleri basılan Özgüç, bu süreçte kalemiyle kendini kanıtlama fırsatı buldu. Yazın dünyasındaki bu ilk adımları, onun gelecekteki gazetecilik kariyerinin de sağlam bir temelini hazırladı.
Basın Dünyası ve Profesyonel Gazetecilik Serüveni
Edebiyat dergilerindeki deneyimlerinin ardından Özgüç, 1961 yılında profesyonel anlamda gazetecilik yapmaya başladı. Zaman zaman kaleme aldığı yazılarında ve bazı kitap çalışmalarında Berna İlhan takma ismini kullandı. Türkiye basınında yer alan neredeyse tüm önemli yayın organlarında imzası bulunan yazar, mesleğine adadığı kırk yılı aşkın sürenin sonunda sarı basın kartını almayı başarırken, geçimini sadece yazarlıkla sağladı. Değerli kalemin yazılarının yayımlandığı başlıca mecralar şunlardır:
- Artist, Sinema, Ses ve Perde
- Mega Movie
- Popüler Tarih
- Özgüç Dergisi
- Milliyet Sanat
Türk Sinemasına Katkıları ve Devasa Arşivciliği
Agâh Özgüç, yalnızca bir yazar ya da eleştirmen değildi; o aynı zamanda Türk sinema tarihinin en sadık koruyucusuydu. Yarım asra yaklaşan kariyeri boyunca Yeşilçam'ın gelişimini belgeleyen binlerce doküman, bilgi, fotoğraf ve arşivi titizlikle bir araya getirdi. Bu eşsiz koleksiyonu sayesinde Türk sinemasının geçmişine ışık tutan çok sayıda referans kitabı kaleme aldı. Araştırmacı kimliğiyle sektöre paha biçilemez katkılar sundu.
Özel Yaşamı ve Vefatı
Usta kalemin özel hayatında gerçekleştirdiği ilk evliliğinden Cem ve Hakan adında iki erkek, Cansel adında ise bir kız çocuğu dünyaya geldi. Yaşamının son yıllarına kadar üretkenliğini koruyan Özgüç, 2019 yılında televizyon ekranlarında boy göstererek Aydemir Akbaş ile birlikte Okan Bayülgen'in programına konuk oldu.
Tarihler 27 Nisan 2022'yi gösterdiğinde, Agâh Özgüç 90 yaşında İstanbul'da hayata gözlerini yumdu. Sinema camiasını yasa boğan bu kaybın ardından usta yazar için 29 Nisan'da Şakirin Camii'nde düzenlenen cenaze töreninin ardından usta isim Karacaahmet Mezarlığı'na defnedildi. Onun geride bđraktığı devasa kültürel miras, Türkiye'de sinema üzerine çalışan araştırmacılara yol göstermeye devam etmektedir.