Tarihi ve Konumu
Zincirbozan, Çanakkale'nin Lapseki ilçesinde sahil kesiminde yer alan ve Türkiye'nin yakın siyasi tarihinde önemli bir yere sahip olan askeri bir tesistir. Tesis, 12 Eylül 1980 askeri darbesi sonrasında Millî Güvenlik Konseyi kararları doğrultusunda dönemin siyasetçilerinin zorunlu ikamete tabi tutulduğu merkez olarak bilinmektedir. Tarihi görevini tamamlayan askeri tesis, 2011 yılında kapatılmıştır.
Zorunlu İkamet Süreci ve Siyasetçiler
Darbe sonrasında Millî Güvenlik Konseyi tarafından bazı üst düzey siyasetçilerin yeni kurulan partilere katılmasına izin verilmemiş ve Büyük Türkiye Partisi kapatılmıştır. Siyaset yapmama kuralına uymadığı gerekçesiyle Adalet Partisi (AP) ve Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) üyesi birçok siyasetçi Zincirbozan'da zorunlu ikamete tabi tutulmuştur. Bülent Ecevit ve eşi Rahşan Ecevit ile Süleyman Demirel ve eşi Nazmiye Demirel bir süre burada tutulan isimler arasındadır.
Zincirbozan'da zorunlu ikamette kalan diğer siyasetçiler ise şunlardır: Adalet Partisi üyeleri Süleyman Demirel, eski Cumhuriyet Senatosu Başkanı İhsan Sabri Çağlayangil, Hüsamettin Cindoruk, Nahit Menteşe, Ali Naili Erdem, Ekrem Ceyhun, Sadettin Bilgiç, Yiğit Köker ve Mehmet Gölhan. Cumhuriyet Halk Partisi üyeleri ise eski Cumhuriyet Senatosu Başkanı Sırrı Atalay, Deniz Baykal, Süleyman Genç, Metin Tüzün, Celal Doğan, Ferhat Altıntaş ve Yüksel Çakmur'dur.
Siyasetçilerin Sonraki Kariyerleri
Tesiste zorunlu ikamete tabi tutulan siyasetçilerin birçoğu, siyasi yasakların kalkmasıyla birlikte aktif siyasi hayatlarına geri dönmüş ve önemli makamlara gelmiştir. Süleyman Demirel 1987'de Doğru Yol Partisi genel başkanı, 1991'de başbakan ve 1993'te Türkiye Cumhuriyeti'nin 9. Cumhurbaşkanı seçilmiştir. Bülent Ecevit 1987'de Demokratik Sol Parti genel başkanı, 1999'da başbakan olmuştur. Deniz Baykal 1992'de Cumhuriyet Halk Partisi genel başkanı, 1995'te başbakan yardımcısı olurken; Hüsamettin Cindoruk da 1985'te Doğru Yol Partisi genel başkanı ve 1991'de TBMM başkanı seçilmiştir.
Kültürel Etkisi ve Sinema Filmi
Zincirbozan'da yaşanan tarihi olaylar ve siyasetçilerin zorunlu ikamet süreçleri, 2007 yılında vizyona giren 'Zincirbozan' adlı sinema filmine konu olmuştur. Senaryosu Avni Özgürel'e ait olan ve yönetmenliğini Atıl İnaç'ın üstlendiği filmin başrollerinde Bülent Emin Yarar, Suavi Eren ve Haldun Boysan yer almıştır.