Yazıbaşı Köyü'nün Coğrafi Konumu ve Genel Özellikleri
Yazıbaşı, Bayburt ilinin Demirözü ilçesine bağlı, Karadeniz Bölgesi'nde yer alan tarihi bir köydür. Deniz seviyesinden 1788 metre rakımda konumlanan yerleşim, Bayburt il merkezine 39 km, Demirözü ilçe merkezine ise 11 km uzaklıkta bulunmaktadır. Günümüzde sakin bir köy hayatının sürdüğü yerleşimin nüfusu, yıllar içinde değişim göstermiş olup 2022 yılı verilerine göre 94 kişiden oluşmaktadır.
Osmanlı Dönemi Tarihi ve Aşağı Lori Geçmişi
Köyün tarihi oldukça eskiye dayanmaktadır. Eski adı Aşağı Lori (veya Aşağıloru) olan yerleşim, 1530 yılı Osmanlı tahririnde Lori-yi Süflā adıyla Bayburd kazasına bağlı bir köy olarak kaydedilmiştir. 1591 yılı tahrir kayıtlarında ise köyde tamamı Müslüman olan 72 nefer nüfus tespit edilmiştir. Tarihi belgeler, köyün bölgedeki köklü ve kesintisiz yerleşim geçmişini açıkça gözler önüne sermektedir.
Ulaşım Güzergahı ve Vergi Muafiyeti
Yazıbaşı Köyü, geçmişte önemli bir ulaşım güzergahı üzerinde yer almaktaydı. 1642 yılı avarız defterinde Luri-yi Süflâ adıyla köy statüsünde görülen yerleşimde; 14 Müslüman hane ile 2 askeri ve 4 dini görevlinin bulunduğu kaydedilmiştir. Bu defterdeki en dikkat çekici bilgi ise köyün konumu gereği ulaşım güzergahı üzerinde yer almasıdır. Köy halkının, buradan gelip geçen yolculara hizmet etmeleri şartıyla her türlü vergiden muaf tutulduğu resmi olarak belirtilmiştir.
Tarihi Zaviye ve Cumhuriyet Dönemi İsim Değişikliği
Köyün sosyal ve dini yapısına dair önemli bir unsur da 16. yüzyıldan itibaren varlığı bilinen tarihi zaviyedir. 1835 yılı Osmanlı nüfus kayıtlarına göre, tamamı Müslümanlardan oluşan köyde 17 hanede 68 ila 71 erkek nüfus yaşamaktaydı ve bu kayıtlarda da köydeki zaviyenin varlığından bahsedilmektedir. Cumhuriyet dönemi kayıtlarında da Aşağıloru ve Aşağılori isimleriyle anılan köyün adı, 1959 yılında "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla Yazıbaşı olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren resmi olarak bu yeni adıyla kayıtlara geçmiştir.