Taoskari Kilisesi'nin Tarihçesi ve Önemi
Taoskari Kilisesi (Gürcüce: ტაოსკარის ეკლესია), tarihsel Tao bölgesinde, günümüzde Erzurum ilinin Olur ilçesine bağlı ve eski adı Taoskari olan Çataksu köyünde yer alan Orta Çağ'dan kalma bir Gürcü kilisesidir. Gürcüce "Tao'nun kapısı" anlamına gelen Taoskari bölgesindeki bu tarihi ibadethane, Osmanlıların bölgeyi 1550 yılında Gürcülerden ele geçirmesinden birkaç yüzyıl önce, 9. yüzyılda inşa edilmiştir.
Mimari Yapısı ve Tasarım Detayları
Çataksu köyündeki bir bahçe içinde yer alan iki kiliseden biri olan Taoskari Kilisesi, sekiz kollu kubbeli mimarisiyle öne çıkar. Her iki kilisenin de aynı dönemde inşa edilmiş olması, geçmişte bu alanda bir manastır topluluğunun bulunmuş olabileceği ihtimalini akla getmektedir. Yapının inşasında kireç harcı ve kabaca yontulmuş taşlar kullanılmıştır.
İç Mekan Özellikleri
Gürcü tarihçi Ekvtime Takaişvili'nin 1907 yılındaki araştırma gezisinde aktardığı bilgilere göre, kilisenin iç mekanı sekiz kollu bir yıldızı andırmaktadır. Dairesel orta mekandan dışa açılan kolların her birinde birer pencere bulunurken, doğudaki kol sunak olarak kullanılmıştır. Yapının iç yüksekliğinin o dönemde 16 metreyi bulduğu ve kubbe kasnağının doğu kısmındaki pencerenin de korunduğu belirtilmektedir.
Günümüzdeki Durumu
Günümüzde harap bir halde bulunan kilisenin kubbesi çökmüştür. Tarihsel süreçte düzgün kesme taşlarının büyük kısmı sökülmüş olmasına rağmen, günümüze kalan duvarlarının yüksekliği 3 metreyi bulmaktadır.