Sarılar Köyü'ne Genel Bakış
Nevşehir ilinin Avanos ilçesine bağlı bir yerleşim yeri olan Sarılar, İç Anadolu Bölgesi'nde yer alan sakin ve köklü bir köydür. Deniz seviyesinden 1318 metre yükseklikte (rakımda) konumlanan bu yerleşim yeri, bölgenin tipik coğrafi özelliklerini taşımaktadır. Sarılar, Nevşehir il merkezine 32 km, Avanos ilçe merkezine ise 23 km uzaklıkta bulunmasıyla ulaşım açısından belirli mesafelerde yer almaktadır.
Tarihsel Gelişimi ve İdari Yapısı
Köyün geçmişi incelendiğinde, 1919 yılından bu yana aynı adı taşıdığı görülmektedir. İdari yapılanma sürecinde önemli değişiklikler geçiren Sarılar, daha önceleri Kırşehir ilinin Gülşehir (Arapsun) ilçesine bağlı bir yerleşim yeriyken, 31 Mart 1932 tarihinde alınan kararla Nevşehir ilinin Avanos ilçesine bağlanmıştır. Nüfusunun 2000 kişinin altına düşmesi üzerine 2013 yılında belde statüsü sona ermiş ve köy statüsüne geçiş yapmıştır.
Nüfus Yapısı ve Demografik Değişim
Sarılar yerleşim yeri, yıllar içinde dikkat çekici bir demografik değişim yaşamıştır. 1990 yılında 3.626, 2000 yılında ise 3.749 kişiye ulaşan nüfus, sonraki yıllarda kademeli bir düşüş eğilimine girmiştir. 2013 yılında 1.007 kişiye gerileyerek belde statüsünü kaybeden köyün nüfusu, en son 2020 yılı verilerine göre 700 kişi olarak kaydedilmiştir. Bu durum, yerleşimin zaman içerisindeki nüfus dönüşümünü somut bir şekilde ortaya koymaktadır.
Yerel Yönetim ve Belediye Başkanları Geçmişi
Köy statüsüne geçmeden önceki belde döneminde, Sarılar yerel yönetim bazında hareketli bir siyasi tarihe sahiptir. Geçmiş yıllarda beldede görev yapmış belediye başkanları arasında 2009'da Ali Osman İmamoğlu (AK Parti), 2004'te Habip Yılmaz (CHP) ve 1984 ile 1999 yılları arasında farklı dönemlerde görev üstlenen Nusret Altıok (ANAP, MHP, FP) yer almaktadır. Ayrıca daha eski dönemlerde Ali Rıza Sürücü (AP, CHP) ve Abidin Gönbel (AP) gibi isimler de belde belediye başkanlığı görevini yürütmüştür. Günümüzde ise köy, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilmektedir.