Tarih Öncesi Çağlardan Günümüze: Pınarlar (Paşavenk)
Tunceli'nin Pertek ilçesine bağlı, eski ismi Paşavenk olan Pınarlar köyü, Doğu Anadolu Bölgesi'nin köklü tarihi tabakalarına ev sahipliği yapmaktadır. Deniz seviyesinden 1230 metre yükseklikte (rakım) konumlanan yerleşim ve çevresi, çok eski dönemlerden itibaren farklı kültürlerin izlerini günümüze taşımaktadır.
Arkeolojik Zenginlik ve Tarihi Höyükler
Pınarlar köyünün çevresinde arkeolojik açıdan büyük öneme sahip höyük alanları bulunmaktadır. Köyün 600 metre batısında yer alan ve çeşitli kaynaklarda Kaynar, Pınarlar veya Pulur çeşmesi adlarıyla tanımlanan höyükte yapılan araştırmalarda; Eski Taş Çağı'na ait çakmaktaşları, Cilalı Taş Devri ve Kalkolitik Çağ bulguları ile Tunç Çağı ve Demir Çağı dönemlerine ait seramik kalıntılarına rastlanmıştır.
Kalecik Höyüğü ve Çevresi
Köyün 1 kilometre kuzeyindeki tepelik alanın üzerinde bulunan platoda yer alan ve Kalecik olarak adlandırılan höyükte ise Hellenistik, Roma ve Bizans dönemlerine ait seramiklere ulaşılmıştır. Kalecik höyüğünün doğusunda yer alan diğer bir höyükte ise Geç Kalkolitik Çağ'dan başlayarak, Erken Tunç Çağı ve Geç Orta Çağ'a kadar uzanan döneme ait zengin buluntular tespit edilmiştir.
Osmanlı'dan Cumhuriyet'e İdari Geçmiş
Tarihi kaynaklarda da adı geçen köy, Osmanlı dönemine ait 1530 yılı tahririnde "Paşagak" adıyla kaydedilmiştir. Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşuyla birlikte adı Paşavenk olarak görülen yerleşim, 1935 yılından itibaren Vasgirt nahiyesinin merkez köyü olarak hizmet vermiştir. Uzun yıllar bucak merkezi konumunu sürdüren yerleşim, bucak teşkilatının kaldırılmasıyla müstakil köy olmuştur. Köyün ismi 1950'lerin sonlarına doğru değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren günümüzdeki adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.
Coğrafi Konum ve Ulaşım
Pınarlar köyü, Tunceli il merkezine 35 kilometre, bağlı olduğu Pertek ilçe merkezine ise 16 kilometre uzaklıkta yer almaktadır. Geleneksel yapısını koruyan bu tarihi yerleşim yeri, geçmişin derin izlerini taşıyan höyükleri ve zengin kültürel geçmişiyle bölge tarihine ışık tutmaktadır.