Önder Köyü (Kvaşuba)
Rize ilinin Ardeşen ilçesine bağlı olan Önder Köyü, Karadeniz Bölgesi'nin kendine has coğrafyasını ve yerel kültürünü yansıtan sakin bir yerleşim yeridir. Eski adı Lazca bir yer adı olan Kvaşuba (ქვაშუბა) olan köyün ismi, 'kva' ve 'uba' kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Bu isim Türkçe'ye 'kaya koynu' şeklinde çevrilmektedir.
Köyün Tarihçesi
Önder Köyü, yakın geçmişe kadar Yukarıdurak köyünün bir mahallesiyken, 2011 yılında mahalle statüsünden ayrılarak müstakil bir köy haline getirilmiştir. Tarihsel ve kültürel olarak Laz yerleşim alanları içerisinde yer alan köy, geleneksel yaşam tarzını ve doğasını günümüze kadar korumayı başarmıştır.
Coğrafi Yapı ve Doğal Güzellikler
Köy, Rize il merkezine 69 km, bağlı bulunduğu Ardeşen ilçe merkezine ise 19 km uzaklıkta konumlanmıştır. Coğrafi olarak iki yamaç üzerine kurulu olan yerleşimin tam ortasından, Durak Dere'nin önemli bir kolu olan Yukarıdurak Deresi akmaktadır. Vadinin yeşil yamaçları ile derelerin buluştuğu bu coğrafya, ziyaretçilerine tipik ve el değmemiş bir Doğu Karadeniz manzarası sunmaktadır.
Nüfus Yapısı
Köyün nüfusu yıllara göre değişkenlik göstermektedir. 2011 yılında köy statüsü kazandığında 54 olan nüfus, 2018 yılında en yüksek seviyesi olan 259 kişiye ulaşmış, son olarak 2020 yılı nüfus sayımı verilerine göre ise 100 kişi olarak kayıtlara geçmiştir.