Malatyalı İsmail Ağa Çeşmesi'nin Tarihi ve Önemi
Malatyalı İsmail Ağa Çeşmesi, merhum Sultan Ahmed Han’ın iç kilerinin kethüdası (kahyası) olan Malatyalı Derviş İsmail bin Mehmed tarafından yaptırılmıştır. Yapım yılı miladi takvime göre 1617 (Hicri 1026) yılına uzanan bu tarihi çeşme, Osmanlı mimari tarzını yansıtan ve dış yüzeyi mermerle kaplı olan son derece önemli bir kültür varlığıdır.
Çeşmenin Konumu ve Mimarisi
Tarihi çeşme, İstanbul'ın Üsküdar ilçesinde, Ahmediye bölgesinde konumlanmaktadır. Detaylı konum olarak Gündoğumu caddesi ile Dönme Dolap sokağının kesiştiği köşede yer alan ve yine yaptıran kişinin adını taşıyan Malatyalı İsmail Ağa Camii'nin duvarına bitişik ve hemen önündedir. Yapının günümüzdeki durumu sağlam olarak kayıtlara geçmiştir.
Restorasyon Süreci ve Kethüda Gülnuş Hatun
İnşa edilmesinden yaklaşık 89 yıl sonra, 1706 (Hicri 1118) yılında çeşme kapsamlı bir onarım sürecinden geçmiştir. Padişahın hareminden Kethüdası Gülnuş Hatun tarafından yaptırılan bu onarım sayesinde çeşme varlığını korumayı başarmıştır. Çeşmenin üzerinde yer alan tamir kitabesinde bu restorasyon sürecine ve Gülnuş Hatun'un gerçekleştirdiği hayrata atıfta bulunulmuştur.
Çeşme Kitabesi ve Anlamı
Çeşmenin üzerindeki kitabe yazılırken geleneksel Ebced hesabına uyulmuştur. Kitabede çeşmenin Allah rızası için, Hazreti Muhammed'in ve tüm imanlı kişilerin ruhları için yaptırıldığı belirtilmektedir. Günümüz Türkçesiyle kitabede, Müslümanlardan bu çeşmeden kim içerse canının esirgenmesi dileği ve tamiratın ardından bu değerli yapının topluluğa yeniden şifa dağıtması temenni edilmektedir.