Erzurum'un Tarih Yüklü Geçidi: Karagöbek
Erzurum ilinin Yakutiye ilçesine bağlı bir kırsal yerleşim olan Karagöbek, geçmişten bugüne stratejik önemini korumuş tarihi ve coğrafi bir merkezdir. Yerleşimin bilinen en eski adı olan Karagöbek, 1896 tarihli Müslim nüfus defterinde ve 1928 yılına ait Osmanlıca köy listesinde de Kara Göbek (قرە كوبك) olarak kayıtlara geçmiştir. Tarih boyunca idari yapısı çeşitli değişikliklere uğrayan köy, 1896 yılında Erzurum vilayetinin Sitavuk nahiyesine bağlıyken, 1928 yılında merkez nahiyeye bağlanmıştır. 1940 nüfus sayımında Erzurum merkez kazasının Dumlu nahiyesine bağlı olan yerleşim, 2008 yılında yeni kurulan Yakutiye ilçesine dahil edilmiş ve nihayet 2012 yılında 6360 Sayılı Kanun kapsamında mahalleye dönüştürülmüştür.
Gürcü Boğazı'nda Bir Savunma Kalesi: Karagöbek Tabyası
Karagöbek Mahallesi'nin en dikkat çeken tarihi varlığı, köyün 1 kilometre güneyinde konumlanan Karagöbek Tabyası'dır. Bu askeri savunma yapısı, Tortum ile Oltu yollarının geçiş güzergahını oluşturan ve Gürcü Boğazı olarak adlandırılan vadide, 1884-1896 yılları arasında inşa edilmiştir. Birinci Dünya Savaşı sırasında bölgede Osmanlı ve Rus orduları arasında çetin çarpışmalar yaşanmıştır. Rus ordusu, Gürcü Boğazı üzerinden Erzurum'a giriş yapabilmek amacıyla doğrudan Karagöbek Tabyası'nı hedef almış ve bu büyük muharebeler sırasında tabya ağır hasar görerek savaşın yıkıcı yüzüne tanıklık etmiştir.
Coğrafi Yapısı ve Zaman İçinde Nüfus Değişimi
Karagöbek, Erzurum il merkezine 34 kilometre uzaklıkta bulunmaktadır. Coğrafi olarak Yakutiye ilçesinin kuzeydoğu yönünde yer alan mahalle, ulaşım kolaylığı sağlayan D.950 Erzurum-Artvin devlet yolu (Tortum Yolu) hemen kenarında konumlanmıştır. Tarihsel nüfus kayıtlarına bakıldığında, 1896 yılındaki tespitte köyde 53 hanede 138 erkek nüfusun yaşadığı ve toplam nüfusun yaklaşık 276 kişiden oluştuğu tahmin edilmektedir. Cumhuriyet döneminde nüfusu artan yerleşim, 1940 yılında 477 kişiye, 1965 yılında ise 594 kişiye ulaşmıştır. 1965 yılı verilerinde köyde okuma yazma bilen kişi sayısının 228 olduğu belirtilmiştir. Son yıllarda nüfus kaybı yaşayan mahallede, 2022 yılı verilerine göre 164 kişi ikamet etmektedir.