Kaloe (veya diğer adlarıyla Caloe ve Keloue), antik dönemde Roma İmparatorluğu'nun Asya eyaletinde yer alan tarihi bir yerleşimdir. Tarihsel süreçte farklı kaynaklarda farklı isimlerle anılan bu antik yerleşim, 3. yüzyıl yazıtlarında Kaloe veya Keloue olarak geçmektedir. İlerleyen yüzyıllarda ise İeroklis'in 660 yılına tarihlenen Synecdemos adlı eserinde Kalose; 6. yüzyıldan 12. veya 13. yüzyıla kadar uzanan süreçte ise Gustav Parthey'in Notitiæ episcopatuum adlı çalışmasında Kalloe, Kaloe ve Kolone isimleriyle kaydedilmiştir.
Coğrafi Konumu ve Doğal Güzellikleri
Küçük Menderes (Kaystros) nehrinin yukarı vadisinde konumlanan Kaloe, günümüzde Türkiye'nin batısında, İzmir ilinin Kiraz ilçesi sınırlarında yer almaktadır. Antik Filadelfiya (günümüz Alaşehir) kentinin güneybatısında bulunan yerleşim, Keleş çayı ile özdeşleştirilmektedir. Kaloe'de doğmuş olan 10. yüzyılın ünlü Bizanslı tarihçisi Diyakoz Leon, bu yerleşimi şu güzel sözlerle tanımlamaktadır: "Asya'da, Tmolos Dağı'nın eteklerinde, Kaystros nehrinin kaynaklarının yakınında bulunan çok güzel bir köy; bu nehir, Kelbianon bölgesinden aktıktan ve seyredene çok hoş bir manzara sunduktan sonra, o ünlü ve meşhur şehir olan Efes Körfezi'ne dökülür ve bir haliç oluşturur."
Dini Önemi ve Piskoposluk Geçmişi
Kaloe piskoposluğu, Efes metropolitliğine bağlı bir sufragan piskoposluktu ve dolayısıyla Roma'nın Asya eyaleti sınırları içerisindeydi. Tarihsel süreçte düzenlenen konsillere katılmış üç piskoposun adı günümüze ulaşmıştır: 431 yılındaki Efes Konsili'ne katılan Aphobius, 692 yılındaki Trullan Konsili'ne katılan Gregorius ve 787 yılındaki İkinci İznik Konsili'ne iştirak eden Theophanes. Günümüzde aktif bir piskoposluk merkezi olmasa da Kaloe, Katolik Kilisesi tarafından bir unvan piskoposluğu olarak listelenmektedir.
Tarihsel Karışıklıklar ve Bilimsel Düzeltmeler
Fransız tarihçi Le Quien, Kaloe piskoposluğunun adının Lidya bölgesinde yer alan Koloe Gölü'nden geldiğini ve bu gölün yakınında Lidya krallarının mezarlarının ve Artemis Koloene tapınağının bulunduğunu varsaymıştır. Ancak modern tarihi araştırmalar, Fransız tarihçinin bu varsayımında yanıldığını ortaya koymaktadır. Kaloe, Küçük Menderes vadisinde konumlanan ve kendine özgü geçmişe sahip bir yerleşimdir.