UNESCO Ödüllü Bir Kültür Durağı: Hemşin Pastanesi
Hemşin Pastanesi, 1938 yılında Rize'nin Hemşin ilçesinden Erzurum'a gelen Hüseyin Efendi (Orhon) tarafından şehrin Cumhuriyet Caddesi'nde, Güzelyurt Restoran'ın yanında kurulmuştur. Kurucusunun ölümünün ardından 15 yaşında dükkanın başına geçen ve 'Nail Emmi' lakabıyla bilinen oğlu Nail Orhon tarafından işletilmiştir. 1965 yılında yaşanan yangının ardından 1970 yılına kadar kapalı kalan mekan, 1970'te Kuloğlu Mahallesi Bahçe Sokak'taki yeni adresine taşınarak tekrar hizmete açılmıştır.
Tarihi ve Toplumsal Önemi
Geçmişte kültürel fasılların, Musiki Cemiyeti üyelerinin haftalık fasıl dinletilerinin, şiir gecelerinin ve entelektüel sohbetlerin düzenlendiği pastane, Erzurum'un önemli kültür merkezlerinden biri haline gelmiştir. Özellikle 1970'li yılların sağ-sol çatışması döneminde, karşıt görüşlü insanların hoşgörü içerisinde bir arada bulunup sohbet edebildiği bir yer olmasıyla ün kazanmıştır. Bu birleştirici atmosferi nedeniyle pastane, 1995 yılında UNESCO tarafından Hoşgörü Ödülü ile onurlandırılmış ve bu ödülle birlikte tanıtımı Birleşmiş Milletler'e üye ülkelerin resmi dillerine (Sırpça hariç) çevrilmiştir.
Anadolu Motifleriyle Bezeli Müze Atmosferi
Mekanın iç süslemelerinde Anadolu motifleri yoğun olarak kullanılmıştır. Duvarlarını süsleyen eski kilimlerin yanı sıra raflarda antik değerler, şiltler, eski plaklar, kitap arşivleri, halk sazları ve 150 yıllık giysi ve defler sergilenmektedir. Ayrıca geçmişte pastanede bulunmuş sanatçı ve devlet adamlarının fotoğraflarının yer aldığı gazete kupürleri de duvarlarda asılıdır. Misafirleri kapıda karşılayan en dikkat çekici detay ise pastanenin girişindeki 'Edeple gelen hürmetle gider' yazısıdır.
Öne Çıkan Geleneksel Lezzetler
Hemşin Pastanesi; dondurması, köpüklü ayranı, mestinaz adlı özel içeceği, sütlacı, muhallebisi ve yoğurtlu yaprak dolması ile tanınmaktadır. Nail Orhon'un 2009'daki vefatının ardından bir süre kapalı kalan mekan, 2012 yılında 'Nev Hemşin' adıyla yeniden açılmış, günümüzde ise Abdülaziz Güllüce tarafından işletilmeye devam etmektedir.