Artvin ilinin Şavşat ilçesine bağlı olan Elmalı Köyü, tarih boyunca farklı idarelerin egemenliği altına girmiş, zengin geçmişi ve coğrafi konumuyla öne çıkan Karadeniz köylerinden biridir. Eski adı Vanta olan köyün bu ismi Gürcüce kökenlidir. Gürcücede ev, yapı veya barınak anlamına gelen "vani" kelimesinden türemiş olan Vanta, "evler, barınaklar" anlamına gelmektedir. Bu yer adı tarihi Türkçe kaynaklarda da Vanta olarak geçmektedir.
Köyün Osmanlı ve Rus Dönemi Tarihçesi
Vanta, tarihsel Gürcistan'ın güneybatı kesimini oluşturan Şavşeti bölgesinde yer almaktadır. Bölge, 16. yüzyılın ortalarında Osmanlılar tarafından Gürcülerden ele geçirilmiştir. Köyün adı 1835 tarihli Osmanlı nüfus defterinde müstakil olarak yer almasa da, o dönemde Carati köyündeki aynı adlı bir mevkiyle ilişkili olabileceği ve muhtemelen o köyün bir mahallesi konumunda bulunduğu değerlendirilmektedir. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakılan Vanta, Rus idaresi sırasında Artvin sancağının Şavşet-İmerhev kazasına bağlı Satlel-Rabat nahiyesinin köylerinden biri olmuştur. 1886 yılı verilerine göre köyde, 11 hanede 75 kişi yaşamakta olup, nüfusun tamamı Türk olarak kaydedilmiştir. Köy o dönemde "Aşahki-megle" (Aşağı mahalle) ve "Yuharki-megle" (Yukarı mahalle) olmak üzere iki mahalleden oluşmaktaydı.
Yirminci Yüzyıldan Günümüze Elmalı Köyü
Köyün yakın çevresi, tarihi yolculuk notlarında da yer bulmuştur. 1904 yılında Şavşeti bölgesini gezen Nikolay Marr, ormandan inen Satlel-Rabat Deresi üzerinde, Vanta yakınlarındaki yeni bir ahşap köprüden geçtiklerini aktarmıştır. Birinci Dünya Savaşı sonrasında Rusların çekilmesiyle bir süre Gürcistan sınırlarında kalan Vanta, 16 Mart 1921 tarihli Moskova Antlaşması ile Türkiye'ye bırakılmıştır. 1922 yılı nüfus defterine göre Şavşat kazasının merkez nahiyesine bağlı olan köyde, 16 hanede 87 kişi yaşamakta ve nüfusun tamamı Türk olarak geçmekteydi. Köyün adı, Türkçe olmaması sebebiyle 1925 yılında Elmalı olarak değiştirilmiştir.
Coğrafya ve Nüfus Yapısı
Deniz seviyesinden 1020 metre yükseklikte yer alan Elmalı Köyü, Artvin il merkezine 69 km, Şavşat ilçe merkezine ise yalnızca 4 km mesafededir. İlçeye oldukça yakın konumuyla dikkat çekmektedir. Köyün nüfus hareketliliği incelendiğinde, 1940 genel nüfus sayımında 144 kişi olan köy nüfusunun, 1965 yılında 278 kişiye ulaştığı ve bu dönemde köyde okuma yazma bilen kişi sayısının 143 olduğu görülmektedir. Günümüzde ise köyün nüfusu 2021 yılı verilerine göre 98 kişi olarak kaydedilmiştir.