Kaçkar Dağları'nın Eteğinde Bir Karadeniz Köşesi: Çatakkaya
Erzurum ilinin İspir ilçesine bağlı olan Çatakkaya, Karadeniz Bölgesi sınırları içerisinde yer alan tarihi ve yüksek rakımlı bir kırsal mahalledir. Deniz seviyesinden 2044 metre yükseklikte konumlanan mahalle, Kaçkar Dağları'na olan yakınlığı ile bilinir. Erzurum il merkezine 177 km, İspir ilçe merkezine ise 35 km uzaklıkta bulunan Çatakkaya, sakin bir atmosfere sahiptir.
Tarihi Kökleri ve Köyün Eski İsimleri
Çatakkaya'nın tarihi kayıtları, bölgenin geçmişteki yerleşim adlarına dair önemli bilgiler sunmaktadır. Mahallenin eski adı, 1912 yılındaki tarihi kayıtlarda Ermenicede 'balıklıdere' anlamına gelen Tsıgnaçur olarak geçmektedir. 1902 ve 1928 yıllarında ise köyün adı Çinaçur ya da Çinaçor olarak kaydedilmiştir. 1993 yılında büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında yürürlüğe giren 6360 Sayılı Kanun ile tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmış ve bu köy de İspir Belediyesi'nin bir mahallesi haline gelmiştir.
Tarihsel Demografi ve Nüfus Yapısı
Bölgede yapılan nüfus sayımları, Çatakkaya'nın geçmişteki demografik yapısını detaylı şekilde göstermektedir. 1835 yılında erkek nüfusunun belirlenmesi amacıyla yapılan nüfus sayımında köyde; 44 Müslüman ve 58 Hristiyan olmak üzere toplam 102 erkek bulunmaktaydı. 1896 yılında ise Ahmed Şakir Paşa'nın gerçekleştirdiği ıslahat çalışmaları kapsamında yaptırılan nüfus sayımında köyde 48 Müslüman ve 81 Hristiyan olmak üzere toplam 129 erkek nüfusu tespit edilmiştir. Kırsal mahalledeki nüfus zamanla değişmiş olup, 2021 yılı verilerine göre mahallede 53 kişi yaşamaktadır.
Coğrafi Konum ve Ulaşım Hatları
İspir ilçesinin kuzeydoğu kısmında yer alan Çatakkaya Mahallesi'ne ulaşım belirli güzergahlar üzerinden gerçekleştirilmektedir. Mahalle, bölgedeki D.050 numaralı Bayburt-Artvin (İspir-Yusufeli) devlet yoluna, Aksu Mahallesi üzerinden geçen 15,2 kilometrelik bir köy yoluyla bağlanmaktadır. Kaçkar Dağları'na olan yakınlığı ve yüksek rakımlı coğrafyasıyla Çatakkaya, bölgenin dikkat çeken tarihi kırsal alanlarından biridir.