Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Ankara'nın Altındağ ilçesinde, Hacı Bayram bölgesinde yer alan, 19.209 kapasiteli tarihi bir spor kompleksidir. Kapasite yönünden Ankara'nın en büyük dördüncü stadyumu olan bu tarihi yapı, uzun yıllar boyunca Gençlerbirliği ve MKE Ankaragücü kulüplerinin iç saha maçlarına ev sahipliği yapmış; ayrıca resmî kurumlar tarafından düzenlenen törenler ile çeşitli gösterilerde merkez rol oynamıştır. Stadyum, 8 Temmuz 1954'te kurulan ışıldak aydınlatma sistemiyle Türkiye'nin gece maçlarına da kapı aralamış; ilk gece maçında Ankara Demirspor ile Gençlerbirliği karşı karşıya gelerek 2-2 berabere kalmıştır.
Tarihi ve İnşa Süreci
Ankara Belediyesi tarafından ihalesi 16 Nisan 1934 tarihinde 1.369.762 TL muhammen bedel üzerinden gerçekleştirilen spor kompleksinin temeli aynı yıl atılmış ve inşaatı 1934-1936 yılları arasında tamamlanarak 15 Aralık 1936'da kapılarını açmıştır. İlk açıldığı dönemde (1936-1938) Ankara Stadyumu adını taşıyan proje, ünlü İtalyan mimar Paolo Vietti-Violi tarafından tasarlanmıştır. Bu proje, mimari bir yarışmanın birincisi olarak ortaya çıkmış ve Vietti-Violi'nin Türkiye'de tasarladığı spor kompleksleri serisinin ilk örneğini oluşturmuştur. Türkiye Cumhuriyeti için tarihsel ve sembolik açıdan büyük önem taşıyan bu kompleks, hem sosyo-kültürel hem de fonksiyonel yapısıyla bir ilk olma özelliği gösterir.
Yapısal Özellikleri ve Spor Kompleksi
Kompleksin mimarisi, betonarme saçaklar ve tribünler ile inşa edilmiş modern ve kapsamlı bir yapı grubundan oluşmaktadır. Tesis bünyesinde; kapalı ve açık tribünlere sahip bir atletizm stadyumu, at yarışları ile askeri yürüyüşler için tasarlanmış bir hipodrom, velodrom, ragbi, futbol, basketbol gibi branşlar için antrenman sahaları, tenis kortları, jimnastik salonu, 33x60 m uzunluğunda iki havuz, sporcu ve kulüp binaları, soyunma odaları, ilk yardım ünitesi, bir kule ve atış poligonu yer almaktaydı. İnşaat Mühendisleri Odası tarafından kuruluşunun 50. yılında hazırlanan ve ülkedeki en büyük 50 inşaat projesinin seçildiği "50 Yılda 50 Eser" listesinde, bu tarihi spor kompleksinin ilk etabı da kendine yer bulmuştur.
Milli Takım Maçları ve Tarihi Başarılar
Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Türkiye millî futbol takımının pek çok tarihi maçına ev sahipliği yapmıştır. 6 Mart 2014 itibarıyla ay-yıldızlı ekibimiz bu stadyumda toplam 28 maç oynamış; bu karşılaşmalardan 14 galibiyet, 5 beraberlik ve 9 yenilgiyle ayrılmıştır. Millî takımımız bu sahada rakip fileleri 50 kez sarsarken, kalesinde ise 34 gol görmüştür. Dünya Kupası ve Avrupa Şampiyonası elemeleri kapsamındaki 8 müsabakanın ilki, 20 Kasım 1949'da Suriye'ye karşı oynanmış ve 7-0 gibi tarihi bir skorla galip gelinmiştir.
Yıkılışı ve Yeni Stadyum Projesi
Tarihi stadyum, 4 Ağustos 2018 tarihinde yıkılarak yerini yeni bir projeye devretmiştir. Türkiye'nin UEFA EURO 2024 Futbol Turnuvası adaylığı sürecinde Ankara'da yarı final maçlarının oynanabilmesi ihtiyacı doğmuş ve bu kapsamda başlangıçta 45.000 olarak planlanan kapasite 55.000 seyirciye çıkarılacak şekilde yeniden düzenlenmiştir. Eski stadyumun yıkılmasından dört yıl sonra, 2022 yılında Yeni Ankara 19 Mayıs Stadyumu inşaatına başlanmış olup, çalışmalar T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığı mülkiyetinde sürdürülmektedir.