Sivas ilinin kuzeydoğu sınırlarında, Karadeniz Bölgesi'nde yer alan Akıncılar, coğrafi konumu ve zengin tarihiyle Anadolu'nun en özgün köşelerinden biridir. Batısında Suşehri, kuzeyinde Şebinkarahisar, doğusunda Gölova, güneyinde ise İmranlı ve Refahiye ilçeleriyle komşu olan bölge, 1.062 metrelik ortalama rakımıyla Yukarı Kelkit Vadisi havzasında konumlanmıştır. Giresun Dağları'nın güney eteklerinde bulunması nedeniyle ılıman, sert ve soğuk iklim özelliklerini bir arada sunan Karadeniz ardı iklim yapısına sahip olan ilçenin en yüksek noktasını ise görkemli Kızıldağ oluşturmaktadır.
Tarih Öncesinden Osmanlı'ya Akıncılar Tarihi
Bölgenin köklü geçmişi Bakır Çağı dönemine kadar uzanmaktadır. Milattan önce 547 yılında Pers idaresine giren topraklar, sırasıyla Makedon Krallığı, Büyük İskender'in generalleri ve Pontus Krallığı'nın egemenliğine tanıklık etmiştir. Romalıların bölgeyi kontrol altına almasının ardından Bizans sınırları içerisinde yer alan yerleşim, 1058 yılında ilk kez Selçuklu kuvvetlerince ele geçirilmiş ve 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi sonrasında kesin olarak Türk iskanına açılmıştır. Danişmendliler, Anadolu Selçuklu Devleti, İlhanlılar, Eretna Beyliği ve Kadı Burhâneddin Devleti'nin ardından 1398'de Osmanlı topraklarına katılmış, 1473 yılındaki Otlukbeli Muharebesi sonrasında kesin olarak Osmanlı hakimiyetine girmiştir.
Kültürel ve Tarihi Miras Ögeleri
Osmanlı Dönemi'nde Ezbider-i Bâlâ (Yukarı Ezbider) ve Ezbider Zir (Aşağı Ezbider) olarak iki bölüme ayrılan yerleşim, ünlü seyyah Evliya Çelebi'nin 1645 yılındaki ziyaretinde Ermenilerin yaşadığı bağlık ve bahçelik bir köy olarak tasvir edilmiştir. 1958'de belediye olan ve 1964'te adı "Akıncılar" olarak değiştirilen belde, 1990'da ilçe statüsü kazanmıştır. İlçenin günümüze ulaşan en önemli somut kültürel mirasları arasında Erence köyünde bulunan Bizans dönemi kale kalıntıları, 1852 yılında İbrahim Efendi tarafından yaptırılan Hatipoğlu Camii, Doğantepe köyündeki Bahattin Şeyh Türbesi, Yusufşeyh köyündeki Yusuf Şeyh Türbesi ve ilçe merkezindeki tarihi Sultan Süleyman Çeşmesi (Gönen Çeşmesi) yer almaktadır.
Sivas'ta Yaşayan Canlı Karadeniz Kültürü
Akıncılar'ın en dikkat çekici özelliği, 1933 yılına kadar Giresun'un Şebinkarahisar ilçesine bağlı olmasından ötürü tamamen Karadeniz kültürü ile şekillenmiş olmasıdır. Kızıldağ eteklerindeki çam ormanlarıyla kaplı alanlarda yaylacılık gelenekleri sürdürülürken, yörede kemençe ile davul-zurna kültürü birlikte yaşatılmaktadır. Düğün ve köy şenliklerinde Düz Horon, Dik Horon, Alaşağı, 3 Ayak Horonu, 5 Ayak, Sallama, Diz Kırma ve Sıksara (Laz Horonu) gibi horon çeşitleri oynanmaktadır. Bölgede Mehmetgiller, Aligiller, Azizgiller ve Şeynigerliler gibi tanınmış mahalli kemençe yapımcıları ve müzisyenler yetişmiş olup, TRT sanatçısı Ali Şahin de bu zengin kültürel geleneğin Akıncılar'dan çıkan en önemli temsilcilerindendir.