Acıbadem'in Coğrafi Konumu ve İdari Bölünme Süreci
Acıbadem, İstanbul ilinin Anadolu Yakası'nda yer alan ve Üsküdar ilçesine bağlı olan bir mahalledir. Mahallenin güneyinde Kadıköy ilçesine bağlı Acıbadem Mahallesi yer almaktadır. Üsküdar Acıbadem Mahallesi; batıda Altunizade (Üsküdar) ve Koşuyolu (Kadıköy), kuzeyde Küçükçamlıca (Üsküdar), doğuda Ünalan (Üsküdar), güneyde ise Hasanpaşa (Kadıköy) ve Kadıköy'e bağlı Acıbadem Mahallesi ile komşudur. Yüzölçümü 1.6 km² olan mahallenin 2024 yılı itibarıyla nüfusu 23.385 olarak tespit edilmiştir.
Mahallenin idari tarihi oldukça ilgi çekicidir. Cumhuriyet devri kadastro çalışmaları sırasında, Şevket Paşa Sokak'tan başlayıp Acıbadem Caddesi yönüne ilerleyen ve Faikbey Mescidi Sokak'ı boylu boyunca takip eden hattın kuzeyinin Üsküdar Tapu Kadastro Müdürlüğü, güneyinin ise Kadıköy Tapu Kadastro Müdürlüğü yetki alanında kalmasına karar verilmiştir. Bu hattın kuzeyi tapuda Üsküdar'a bağlı olmasına rağmen, 1984 yılına kadar semtin tamamı mahallî idare açısından Kadıköy Belediye Şubesi'ne bağlı kalmıştır. 1984'te Büyükşehir Belediyesi ile birlikte ilçe belediyeleri kurulunca, belediye sınırları yeniden gözden geçirilmiş ve Üsküdar tapusuna bağlı kısımlar Üsküdar Belediyesi'ne bağlanmıştır. Böylece İstanbul'da biri Üsküdar'da, diğeri Kadıköy'de olan birbirine komşu iki adet Acıbadem Mahallesi oluşmuştur.
Mahalledeki Tarihi Yapılar ve Köşkler
Üsküdar Acıbadem Mahallesi sınırları içerisinde çok sayıda tarihi eser yer almaktadır. Günümüzde Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) Çamlıca Özel Bakım Merkezi sınırları içinde kalan Köçeoğlu Köşkü ile Ahmet Celâleddin Paşa Köşkü bu tarihi eserlerin başında gelmektedir. Ayrıca, ilk olarak "Acıbadem İnas Sultânîsi" ve sonradan "Çamlıca Kız Lisesi" adıyla hizmet vermiş olan Ahmet Ratip Paşa Köşkü ile Acıbadem Nişantaşı da mahalle sınırları içerisinde korunmaktadır.
Mahallenin bir diğer önemli tarihi yapısı ise Faikbey Mescidi Camii'dir. Bu mescit, 20. yüzyılın ilk 10 senesi içinde, II. Abdülhamid devrinde İstanbul Şehremâneti'nde esnaf müfettişliği görevini yürütmüş olan Hacı Ahmet Faik Bey tarafından ahşap bir yapı olarak inşa ettirilmiştir. Yıllar içerisinde yıpranan ve ahşap minaresi çöken yapı, 1975'te kâgire çevrilmiş; 1990'ların başlarında ise tekrar bir inşaat sürecinden geçirilerek camiye dönüştürülmüş ve Faikbey Mescidi Camii adını almıştır.
Kentsel Gelişim, Sosyal Yaşam ve Doğal Alanlar
Üsküdar Acıbadem Mahallesi'nin Altunizade ile sınır kısmında yer alan Validebağ Korusu, günümüzde de mahalle sakinlerinin en önde gelen nefes alma ve dinlenme alanlarından birini teşkil etmektedir. Mahallenin Uzunçayır'a bakan çukur kısmında, eski Ford Otosan İstanbul fabrikası arazisi üzerinde 2008'de yapılmaya başlanmış olan Akasya Alışveriş Merkezi projesinin ve komşu parseldeki Almondhill projesinin tamamlanması, mahalledeki nüfus yoğunluğunu ve motorlu araç trafiğini artırmış olsa da Acıbadem, İstanbul'un en yaşanılası semtlerinden biri olma özelliğini korumaktadır.
Yakın Siyasi Tarih ve Şehit Mete Sertbaş Parkı
15 Temmuz Darbe Girişimi sırasında Acıbadem'deki Türk Telekom binası işgal edilmeye çalışılmış ve bu süreçte dönemin mahalle muhtarı Mete Sertbaş hayatını kaybetmiştir. İşgal girişimine katılan 33 sanık 2018 yılında müebbet hapis cezası almıştır. 2021 yılında ise Mete Sertbaş'ın anısına mahallede bir park açılmıştır. Bu parkın yapım süreci, Aziz Hüdayi Vakfı'na 49 yıllığına bedelsiz verilen komşu arazi nedeniyle tartışmalara yol açmış, bu süreçte Acıbadem Tibaş Parkı Gönüllüleri çeşitli protesto eylemleri düzenlemiştir.