Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinde, bugün Bulgaristan sınırları içerisinde yer alan Silistre'nin Ferhatlar köyünde 1888 yılında dünyaya gelen ve bölgenin köklü ailelerinden birine mensup olan Süleyman Hilmi Tunahan, ilk eğitimini de doğduğu bu topraklarda almıştır. Babası Hocazade Osman Efendi, annesi ise Hatice Hanım olan Tunahan; Fehime, İbrahim ve Halil isimli kardeşleriyle birlikte çocukluğunu bu bölgede geçirdi. Eğitim hayatına ilk adımlarını Silistre'de attı. İlk ve ortaöğrenimini doğduğu şehirde tamamlayan genç Süleyman, dini ilimlerde derinleşmek amacıyla yönünü payitahta çevirdi. Ailesiyle 1907 yılında İstanbul'a gelerek medrese eğitimine başladı. Bu göç, onun hayatını tamamen değiştirdi.
İstanbul'a gelişinin ardından ilmiye sınıfında hızla yükselen Tunahan, Osmanlı başkentinin tarihi camilerinde önemli görevler üstlendi. Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde yürütülen bu hizmetlerde halka dini bilgiler aktardı. Görev yaptığı başlıca selatin camileri şunlardır:
- Yeni Camii
- Şehzade Camii
- Sultan Ahmet Camii
Özellikle ömrünün son yıllarında Sultan Ahmet Camii bünyesinde yürüttüğü çalışmalarla geniş kesimlerin takdirini topladı. Hem bir din adamı hem de bir mutasavvıf olarak geniş kitleleri etkilemeyi başardı. Halk üzerinde derin bir tesir bıraktı.
Eğitim Mücadelesi ve Tevhid-i Tedrisat Dönemi
1924 yılında yürürlüğe giren Tevhid-i Tedrisat Kanunu, ülkedeki dini eğitim faaliyetlerinde büyük bir dönüşüme yol açtı. Kanunla birlikte köklü değişiklikler yaşandı. Dönemin Müderrisîn Cemiyeti'nde idare heyeti üyesi ve genel sekreter olarak görev yapan Süleyman Hilmi Tunahan, kanunun çıkması üzerine acil bir adım attı. İstanbul merkezli bu cemiyete bağlı 500 civarında din adamını hızlıca toplantıya davet etti. Gerçekleşen bu tarihi buluşmada Tunahan, dini bilgilerin gelecek nesillere aktarılmasının önemini vurguladı. Her bir din adamının en az iki öğrenci yetiştirmesi durumunda inancın ve kültürün unutulmayacağını ifade etti.
Toplantının akabinde resmi makamlara telgraf göndererek hiçbir ücret talep etmeksizin dileyen çocuklara din dersi vermeye hazır olduklarını bildirdiler. Yetkililerden gelen cevap ise son derece netti. Resmi makamlarca yürürlükteki kanuna titizlikle uyulması gerektiği, aksi yönde atılacak adımların ise şiddetli hukuki yaptırımlarla sonuçlanacağı belirtilerek teklif kesin bir dille reddedildi. Birçok isim bu süreçte geri adım attı. O ise inandığı yoldan asla dönmedi. Tunahan ve birçok çalışma arkadaşı eğitim faaliyetlerine gizli de olsa devam etme kararı aldı. 1924 yılından vefat ettiği 1959 senesine kadar geliştirdiği özel bir eğitim sistemiyle çok sayıda öğrenciye Kur'an-ı Kerim öğretti.
Tasavvufi Yönü ve Mirası
Dini eğitimin yanı sıra tasavvufi bir kimliğe de sahip olan Tunahan, Nakşibendiliğin Süleymanlılar koluna mensuptu. Silsile-i Saadat olarak bilinen ve Hz. Muhammed'den başlayıp Hz. Ebu Bekir ile devam eden 33 mürşitlik silsilenin son temsilcisi olarak kabul edilmektedir. Bu silsile İslam dünyasında büyük önem taşır. Kendisinin geliştirdiği eğitim metotları ve yetiştirdiği talebeler vasıtasıyla başlattığı çalışmalar, vefatındann sonra da uzun yıllar boyunca varlığını sürdürmüştür.
İstanbul Kısıklı'daki evinde 16 Eylül 1959 tarihinde hayata gözlerini yuman bu önemli şahsiyetin kurduğu cemaat, günümüzde de onun belirlediği esaslar çerçevesinde faaliyetlerine devam etmektedir. Vefatı, sevenlerini derin bir yasa boğdu. Geride bıraktığı aile bireyleri ve binlerce talebesi, onun adını ve geliştirdiği eğitim mirasını yaşatmaktadır.